Zaterdag 16/01/2021

PLASTIC in duizend kleuren

ADAM, het Art & Design Atomium Museum op de Heizel in Brussel, is helemaal gewijd aan plastic: van de jaren 60 tot nu, van massaproductie tot uniek design. 'Plastic betekent voor velen 'goedkoop' en wordt geassocieerd met de swinging sixties. Maar het verhaal is genuanceerder', zegt curator Alexandra Midal.

"Brussel wil laten zien dat het cultuur ernstig neemt en investeert mee in dit nieuwe designmuseum", zegt schepen van Cultuur Karine Lalieux (PS). De stad Brussel steunt het Art & Design Atomium Museum ADAM met 400.000 euro. Nog eens zoveel wordt ingebracht door vzw Atomium.

Samen hebben ze hun schouders onder het project gezet om een deel van de Trade Mart op de Heizel in Brussel om te bouwen tot het Art & Design Atomium Museum ADAM, de thuishaven van het 'plasticarium', een topcollectie plastic kunst, design en gebruiksvoorwerpen. In totaal gaat het om een verzameling van tweeduizend stuks van de jaren 1960 tot nu, waarvan er constant zo'n vijfhonderd objecten in wisselende opstellingen worden getoond.

De collectie werd samengebracht door Philippe Decelle, een gepassioneerd verzamelaar die zijn plastic objecten opstapelde in een Brussels herenhuis. Zijn collectie werd intussen overgekocht door vzw Atomium. Over het bedrag wil men niets kwijt.

Voor het grote publiek

Morgen zwaaien de deuren van ADAM open. Het designmuseum wil zich nadrukkelijk richten op het grote publiek, niet alleen op de designfreak. Maar of dat grote publiek meteen de weg zal vinden naar het lage sobere gebouw uit 1975 van de Amerikaanse architect John Portman, is nog maar de vraag. Het ligt natuurlijk vlak bij Kinepolis en een topattractie als het Atomium, maar anderzijds staat het toch wat verloren in de morsige wanorde van parkings en tentoonstellingspaleizen.

Het oorspronkelijke gebouw van Portman is aan de binnenkant tot op het beton gestript. De 'brutale' minimalistische setting vormt een prima tegenwicht voor de vrolijke kleurenexplosie van het plastic. Plastic is een uitvinding van de 20ste eeuw en was bij uitstek geschikt om massaal geproduceerd te worden. Daar geeft de eerste museumzaal een prima indruk van: een hele reeks kleurrijke stoelen, krukjes, ronde zetels en complete zit-ensembles.

Dé blikvanger is een rij compacte, vaak bolronde tv-toestellen uit de jaren 70, meestal in blitse kleuren en van intussen vergeten merken. Ook een ronde platenspeler, als een soort platte hoedendoos, trekt de aandacht tussen kleurrijke audiocassettes, een haardroger, radiowekkers, ronde ladenkastjes en een compleet - alweer rond - bureau.

"Plastic wordt gemakkelijk geassocieerd met 'goedkoop' - in alle betekenissen van het woord", zegt curator Alexandra Midal. "Niet alleen omdat het goedkoop geproduceerd kon worden en zoveel toepassingen heeft, maar omdat het er goedkoop uitzag, zeker in vergelijking met warme, natuurlijke materialen als hout en leder. Maar er was niet alleen de massaproductie: er waren designers die tegen het dictaat van de markt ingingen."

Zo verwierp Joe C. Colombo in 1969 zijn gehele industriële productie en stelde het antidesignmanifest op. In 1972 ontwierpen Drocco & Mellow hun ludieke cactus in polyurethaan, die ook als kapstok dienst kon doen. Ook kunstenaars bekeerden zich tot het plastic: er is werk te zien van onder anderen Vasarely, Walter Leblanc, Arman en de inmiddels herontdekte Belgische popartkunstenares Evelyne Axell.

Ook organische alternatieven

"Plastic wordt ook vaak geassocieerd met milieuvervuiling", zegt Midal. "Er is de plasticsoep in de oceanen en plastics zijn een petrochemisch product. Net daarom heb ik in een laatste sectie de alternatieven willen tonen: objecten die van organisch materiaal en kunsthars zijn gemaakt. Dat zijn de jongste ontwikkelingen."

Maar ADAM is toch in de eerste plaats een trip down memory lane: iedereen zal typemachines, radio's of kuipzetels herontdekken uit zijn of haar jeugd of van bij oma en opa thuis.

ADAM opent morgen, op 11 december. Belgiëplein 1, Brussel Alle info op www.adamuseum.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234