Woensdag 21/08/2019

Afval

Plastic afval? Maleisië stuurt het gewoon terug van waar het komt: 3.000 ton in containers naar rijke landen verscheept

Beeld AFP

Sinds China vorig jaar de invoer van niet-recycleerbaar plastic afval verbood, buigt de grote stroom afval uit rijke landen af naar Zuidoost-Azië. Daar groeit nu verzet. ‘We vechten terug, we laten ons niet koeioneren door ontwikkelde landen.’

Maleisië neemt ingrijpende maatregelen tegen de groeiende hoeveelheid niet-recycleerbaar plastic afval die in het land arriveert uit rijkere delen van de wereld. De autoriteiten in het Zuidoost-Aziatische land kondigden aan dat ze 3.000 ton van dat plastic vuilnis terugsturen naar landen als Groot-Brittannië, Australië en de Verenigde Staten.

Volgens de Maleisische milieuminister Yeo Bee Yin zijn 60 zeecontainers met plastic dat ten onrechte was aangemerkt als ‘recycleerbaar’ het land ingesmokkeld op weg naar illegale afvalverwerkers. Tien daarvan gaan al binnen twee weken terug, verzekerde de bewindsvrouw, terwijl ze verslaggevers het ongewenste afval liet zien in de haven bij de hoofdstad Kuala Lumpur.

‘We vechten terug’

“Dit is waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg”, zegt de minister. “Maleisië laat zich niet tot de vuilnisbelt van de wereld maken. We vechten terug. Ook al zijn we een klein land, we laten ons niet koeioneren door ontwikkelde landen.”

Eerder deze maand stuurde Maleisië ook al vijf containers met plastic vuilnis terug naar Spanje. De maatregelen zijn tekenend voor de groeiende afvalcrisis in Zuidoost-Azië. Ook al scheiden burgers in rijke landen braaf hun afval, volgens een recent rapport van het Wereld Natuur Fonds wordt slechts een klein deel gerecycleerd. Veel belandt in armere landen, waar het vaak wordt verbrand of gedumpt.

Vuilniscrisis

De huidige vuilniscrisis in Zuidoost-Azië begon toen China begin vorig jaar de invoer verbood van alle laagwaardig of niet-recycleerbaar plastic afval. Tot dat moment importeerde China ruim de helft van dat soort plastic. Daarop boog de grote stroom af naar Zuidoost-Aziatische landen als Vietnam, de Filipijnen en Indonesië, waar het afval nu in toenemende mate op verzet stuit.

Zo staan in Indonesië al vijf maanden tientallen containers met plastic in de haven van Batam. En de ­Filipijnse president Rodrigo ­Duterte zocht eerder deze maand de confrontatie met Canada op over 69 ­containers die al jaren in de havens van ­Manilla en Subic ­Freeport staan. Volgens de ­Filipijnse ­autoriteiten gaat het om afval dat door een ­Canadees particulier bedrijf ten onrechte als ­recycleerbaar is gekwalificeerd om het de ­Filipijnen binnen te krijgen. Duterte eiste op hoge toon dat Canada het vuilnis na jaren van gesteggel terugneemt. De president riep de ­Filipijnse ambassadeur zelfs terug uit Ottawa en huurt een privéschip in om de containers met plastic vuilnis terug te sturen naar Ottowa. De Canadezen verzekerden al in een verklaring dat het afval “veilig zal worden verwerkt conform Canadese milieu- en ­gezondheidsvoorschriften

‘Vuilnisbelt van de wereld’

Volgens de autoriteiten zou het schip vannacht vertrekken in de Subic Bay haven. “Nu de 69 containers terug naar huis vertrekken, zeggen wij uitdrukkelijk dat de Filipijnen niet de vuilnisbelt van de wereld zijn”, aldus Aileen Lucero, nationaal coördinator van de Ecowaste Coalition.

Daarmee is de kou tussen de Filipijnen en Canada uit de lucht. Maar de afvalcrisis is er niet mee opgelost. In een meer structurele ­poging de problemen te beteugelen, besloten 180 landen eerder deze maand om de ­zogeheten Conventie van Bazel uit te breiden. Dat verdrag is bedoeld om de stroom giftig en gevaarlijk afval vanuit geïndustrialiseerde ­landen naar armere delen van de wereld te ­beheersen. Voortaan valt ook niet-recycleerbaar plastic onder de conventie. De ­autoriteiten in sommige Zuidoost-Aziatische landen gaan ­inmiddels dus zelf tot actie over.Conventie van Bazel

180 landen

Daarmee is de kou tussen de Filipijnen en Canada uit de lucht. Maar de afvalcrisis is er niet mee opgelost. In een meer structurele poging de problemen te beteugelen, besloten 180 landen eerder deze maand om de zogeheten Conventie van Bazel uit te breiden. Dat verdrag is bedoeld om de stroom giftig en gevaarlijk afval vanuit geïndustrialiseerde landen naar armere delen van de wereld te beheersen. Voortaan valt ook niet-recycleerbaar plastic onder de conventie. De autoriteiten in sommige Zuidoost-Aziatische landen gaan inmiddels dus zelf tot actie over.

Minister Yeo Bee Yin vertelde bij haar bezoek aan de haven dat zij sinds juli vorig jaar meer dan 150 bedrijven heeft gesloten die zich bezighielden met illegale afvalverwerking. Ze voegde eraan toe dat veel mensen in geïndustrialiseerde landen zich waarschijnlijk nauwelijks bewust zijn van het probleem. Volgens haar denken westerse burgers, die keurig hun afval scheiden, waarschijnlijk dat hun plastic wordt gerecycleerd, terwijl veel ervan simpelweg in arme landen wordt gedumpt.

De Maleisische minister riep rijke landen op niet langer afval naar ontwikkelingslanden te verschepen. Ze noemde de huidige praktijken “oneerlijk en onbeschaafd”.

Europees verbod op eenmalig gebruik

De productie van nieuw, niet-gerecycleerd plastic is sinds 2000 met 4 procent per jaar gegroeid, zo staat in een rapport van het Wereld Natuur Fonds. In 2016, het recentste jaar waarvoor het WNF cijfers achterhaalde, werd 396 ton geproduceerd. Dat was gemiddeld 53 kilogram plastic per aardbewoner. Milieubeschermers maken zich grote zorgen over de vervuiling die dit veroorzaakt.

Het Europees Parlement stemde in maart in met een verbod op plastic dat slechts eenmalig wordt gebruikt. Hieronder vallen bijvoorbeeld sigarettenfilters, wattenstaafjes, rietjes, plastic bordjes en bestek, en sommige voedselverpakkingen. Het verbod gaat in 2021 in, mits er alternatieven zijn, en moet recycling bevorderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden