Donderdag 05/08/2021

Peter Verhelst maakt onbegrepen ideoloog van ‘Julius Caesar’

Schrijver, theatermaker en vers Gents stadsdichter Peter Verhelst stelde afgelopen week zijn eerste stadproject De dromenvanger voor waarvoor hij de Gentenaars oproept om hem hun dromen op te sturen. Ook zijn nieuwste theatervoorstelling Julius Caesar (

) gaat over dromen, in de meest politieke zin van het woord: de ideologie.

Er is theater dat fascineert, pleziert of beklijft. Er is theater dat de koude kleren niet raakt, schraal is van inspiratie en uitkomst, of overdrijft. En er is het theater dat felle voor- en tegenstanders kent. Zoals dat van Peter Verhelst: traag, hermetisch, doorwrocht, ernstig en zonder zefrelativering. Zo ook Julius Caesar. Een zwaar ronkende motor. Zwart overheerst de scène. Zittend op een krukje, twee naakte ineengestrengelde bovenlijven op twee paar zwartleren rijlaarzen. Caesar (Aus Greidanus Jr.) leunend en Brutus (Kristof Van Boven) ondersteunend, de eerste onderdrukkend, de tweede onder de knoet. Als een Siamese tweeling, een zichzelf vernietigend lichaam. Achter hen als waakhond en bodyguard, het stilzwijgende TrouwEerenVolk (Paul Slangen). Op de achtergrond een knaapje in kniekousen en een dood paard met de poten stijf, een vrouw maakt schetsen. Dit is het slagveld na de strijd, de apocalyps erna en erna en erna. Steeds weer. “We hebben duizenden doden gezien en we zijn ons fatsoenlijk blijven gedragen. Dit is onze triomf. Alleen al daardoor zijn we groot gebleken,” zegt Caesar. De vrouw aan de zijlijn schetst als in een rechtszaal en registreert het leed. Haar hoogste doel is strijders voortbrengen (hoe anders klonk het bij Was will das Weib?!). TrouwEerenVolk wordt besmeurd met bloedrode verf, het kind blaast het volkslied op doedelzak en maakt zich op voor de krijg. “Er is geen grotere opdracht dan te leven voor een groot ideaal en daar alles voor over te hebben.” Gepraat wordt vooral door Caesar. Gereciteerd door Brutus. Maar het mes in de rug dreigt. Julius Caesar refereert aan nazisme en extreemrechtse ideologieën, maar ook aan het Amerikaanse ideaal van freedom, hope en glory. De voorstelling ademt Pasolini’s Salo, de gasmaskertocht van Darth Vader en de theatertaal van Abke Haring. Verhelst kiest immers niet voor een verhaal maar voor een plastisch beeld, een sfeer die niet uitwaaiert maar verdicht; een vermaling, ook van woorden. Jammer dat Verhelst dit niet ten volle durfde doortrekken. Hoe sterker was het geweest als enkel het lichaam Caesar-Brutus op scène had gestaan zonder de aandachtsafleiders, de nevenpersonages waardoor ook de - overigens bijzonder mooie - tekst louter in flarden aankomt. “De droom is niet te groot voor jullie. Jullie zijn te klein voor de droom,” besluit Caesar. De droom hier is die van de ideologie, een millimeter verwijderd van schrikbewind, dictatuur, onderdrukking en moord. Tu quoque, Brute?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234