Dinsdag 26/01/2021

Verenigde Staten

Pelosi wil impeachmentprocedure in gang zetten: ‘Pence krijgt 24 uur om afzetting Trump te vragen’

De voorzitster van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi en de Amerikaanse president Donald Trump.Beeld AFP

Nancy Pelosi, de Democratische voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, wil snel een afzettingsprocedure in gang zetten tegen president Donald Trump, als hij niet binnen enkele dagen uit zijn ambt wordt gezet. Dat heeft ze zondag in een brief aan haar collega’s geschreven.

Pelosi zal maandagochtend (lokale tijd) een resolutie indienen bij het Huis van Afgevaardigden waarin vicepresident Mike Pence wordt opgeroepen een beroep te doen op het 25ste amendement van de Amerikaanse grondwet. Pence en de overige kabinetsleden kunnen hiermee Trump uit zijn functie zetten als zij oordelen dat de president onbekwaam is en niet meer in staat is om zijn taken uit te voeren.

Volgens Pelosi heeft Trump vorige week opgeroepen tot een opstand tegen de overheid, waarna het Capitool werd bestormd, en vormt hij daardoor een onmiddellijk gevaar voor de democratie en de Amerikaanse grondwet. ‘We roepen de vicepresident op om binnen 24 uur te reageren’, aldus Pelosi in een brief aan Democratische parlementsleden. Indien het kabinet akkoord gaat met afzetting, wordt Pence tijdelijk president. De kans is volgens ingewijden klein dat Pence voor deze route kiest.

Alternatief plan

Maar Democraten hebben nog een plan achter de hand voor als Pence Trump niet willen afzetten. Dan zal Pelosi de benodigde documenten indienen om de afzettingsprocedure op te starten via het parlement (impeachment). Het is een ingewikkelde procedure die veel langer duurt, en waarvan de kans van slagen misschien nog wel kleiner is.

Eerst moet een meerderheid gevonden worden in het Huis van Afgevaardigden. Dat lukt nog wel. Tot nu toe hebben al 210 van de 435 leden van het Huis van Afgevaardigden publiekelijk aangegeven dat zij een voorstel steunen om aan te dringen op impeachment van de president na bestorming van het Capitool. Dinsdag of woensdag al kan het Huis stemmen over dit voorstel, waarvoor tegen die tijd waarschijnlijk wel voldoende steun is.

Maar daarmee is Trump nog niet afgezet. Nadat het Huis de procedure goedkeurt, moet de Senaat zich er ook nog over buigen. Daar moet tweederde van de senatoren instemmen. Dat betekent dat de Democraten gesteund moeten worden door ten minste zeventien Republikeinen. De kans dat dat lukt, wordt klein geacht. Positief punt voor de Democraten is wel dat inmiddels al twee Republikeinse sentoren zich positief hebben uitgesproken over afzetting: Pat Toomey uit Pennsylvania en Lisa Murkowski (Alaska) vinden dat Trump zo snel mogelijk moet vertrekken. Maar het zijn nog steeds vijftien senatoren te weinig.

Nooit meer president

Zelfs als de afzettingsprocedure mislukt, gaat er een grote symbolische werking van uit. Trump zou de eerste president ooit in de Amerikaanse geschiedenis tegen wie er tweemaal een afzettingsprocedure is gestart.

Daarnaast is het doel van de stemming in de Senaat om te voorkomen dat Trump zich ooit nog een keer verkiesbaar kan stellen als president. Voor die stemming is slechts een ‘simpele’ meerderheid nodig van 51 senatoren en die hebben de Democraten sinds vorige week.

Als het aan de top van de Democratische Partij ligt gebeurt de stemming in de Senaat pas over honderd dagen. Trump is dan allang geen president meer, dus hem afzetten kan dan ook niet meer. Er blijft tegen die tijd wel ruimte over om te voorkomen dat Trump ooit nog president mag worden.

Uitstel van de stemming geeft de nieuwe president Joe Biden bovendien de kans om eerst de grote lijnen van zijn beleid uit te zetten. Hij wil onder meer de strijd aangaan met corona door de vaccinatiecampagne te versnellen en door een coronasteunpakket voor werknemers en bedrijven door te voeren. Voor veel van deze zaken heeft Biden de steun van de Senaat nodig en dat kan niet als die fulltime bezig is met een afzettingsprocedure tegen Trump. Democraten willen dus eerst Biden de tijd geven om zijn regering om te starten en gaan pas daarna weer achter Trump aan.

Bij de bestorming van het Capitool vorige week kwamen vijf mensen om het leven. Volgens Democraten heeft Trump zin achterban opgejut om over te gaan tot de bestorming..

Tot nu toe steunen 210 leden van het Huis van Afgevaardigden, bijna een meerderheid, een voorstel om aan te dringen op impeachment van de president na de rellen in en rond het Capitool van afgelopen woensdag. Daarbij kwamen vijf mensen om het leven. Pelosi noemde Trump “een gevaar voor de democratie” vanwege zijn rol in het ophitsen van zijn achterban.

“In onze taak om de grondwet en de democratie te beschermen, zijn we genoodzaakt dringend te handelen, omdat deze president een onmiddellijke bedreiging voor beide vormt”, zei ze. “Door de continue aanvallen op onze democratie door deze president moeten we snel actie ondernemen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234