Dinsdag 02/03/2021
Een interview van Kris Peeters in Le Soir bevestigt de reputatie van Michel I als een kibbelkabinet. Beeld Bas Bogaerts
Een interview van Kris Peeters in Le Soir bevestigt de reputatie van Michel I als een kibbelkabinet.Beeld Bas Bogaerts

De passie van Devos

Peeters is niet van plan om verslagen in een hoekje te kruipen, integendeel

De politieke actualiteit volgens Carl Devos.

Nog voor het politieke jaar van start gaat, doet Michel I haar reputatie van 'kibbelkabinet' alle eer aan. De welgemikte aanval van een verontwaardigde Kris Peeters (CD&V) in een lezenswaardig interview met Le Soir is bijzonder scherp en ongezien. Het gesprek over politieke wortels gaat over veel meer, wat blijft hangen zijn de slotpassages. Daarin zegt de vicepremier dat het vertrouwen in de kern zoek is, dat de premier daar dringend iets aan moet doen. Volgens deze vicepremier heeft een collega zijn partij willen beschadigen en hem willen breken. Zelfs naar Wetstraat-normen straf.

De aanleiding voor deze weerwraak was dat evenzeer. CD&V is vernederd uit de tax shift gekomen. Om haar eisen voor meer fiscale rechtvaardigheid te breken, speelden de andere partijen het bikkelhard: ze legden als tegenoffensief een nog strengere aanpak van uitkeringen (vooral in de werkloosheid) op tafel, onverteerbaar voor de al gekwetste christendemocraten. Politiek is een harde stiel, maar de coalitiepartners van CD&V toonden weinig begrip of mededogen. Geen regering, zelfs geen die naar eigen zeggen en naar Belgische normen relatief ideologisch coherent is, kan ongestraft één coalitiepartner zo kleineren.

Die openstaande rekening hangt als een zwaard van Damocles boven Michel I. Die rekening liep fors op omdat de tegenstanders in de meerderheid CD&V zelfs geen elegante exit gunden: met het lekken van 'de horrorlijst van CD&V' - voorstellen voor meer vermogensbijdragen - gooiden ze een kilo zout in de CD&V-wonde. Geen enkele partij die zichzelf respecteert laat dit passeren.

Het taxshift-akkoord is, zoals hier al eerder stond, onafgewerkt en onevenwichtig. CD&V kwam er als verliezer uit. Daar was geen spinning of framing voor nodig. Ja, de tax shift en de ademruimte voor de economie komen er zeer zeker ook dankzij CD&V, die daarmee uitvoering gaf aan haar verkiezingsprogramma. Maar CD&V wierp zich sinds de eerste besparingen van het najaar van 2014 en zeker sinds de indexsprong op als 'het sociale geweten' van Michel I: zij zou met de tax shift de rechtvaardigheid herstellen. Door deze operatie op te blazen, organiseerde ze haar eigen nederlaag. Het enige wat de liberale driehoek in Michel I nodig had, was een naald. Als rechtvaardigheidscorrectie is de tax shift mislukt. Dat geven ze bij CD&V ook zelf toe, als ze verwijzen naar hun beperkte getalsterkte. Het is evenwel niet zo netjes van de christendemocraten om zich als het 'sociale geweten' te presenteren. Wat zeg je daarmee eigenlijk over de coalitiepartners?

Dat de tax shift minder was dan verwacht, kwam dus enerzijds doordat CD&V de verwachtingen te hoog had ingesteld, maar anderzijds vooral doordat de andere partijen CD&V te weinig gunden. De coalitiepartners raakten geïrriteerd door de publieke claim van 'het sociale geweten' en zetten dat CD&V betaald. Maar ze hielden daarbij te weinig maat.

null Beeld rv
Beeld rv

Transfer

De wraak van Peeters maakt alvast duidelijk dat hij en CD&V niet verslagen in een hoekje kruipen. Integendeel. De hakken gaan begrijpelijk in het zand. De hoop van sommigen dat de partij haar vicepremier zal inruilen blijft een wensdroom. De heisa rond Peeters dateert al van tijdens de formatie. Hij verwijst in Le Soir niet toevallig zelf naar de boeiende Coulissen die Ivan De Vadder over de formatie maakte, over enkele weken op Canvas te zien. Peeters waarschuwt preventief dat 'er vele waarheden' zijn.

Maar er zijn geen tekenen, ondanks alle geruchten, dat CD&V een transfer in het kernkabinet voorbereidt. In de partij hebben ze ondertussen een in eigen kring geliefd Bijbelcitaat weer op de schouw staan: 'Het geknakte riet zult gij niet breken.' Deze woorden gebruikte toenmalig CVP-voorzitter Marc Van Peel in 1999 na miserie met de liberalen om te verwoorden dat zelfs gekwetste christendemocraten niet te verslaan zijn. Wat even later wel gebeurde. Daar trok de huidige generatie lessen uit.

Of deze weerwraak van Peeters tot een catharsis zal leiden die alle spanningen oplost, valt zeer te betwijfelen. Deze aanval kan de strijd nog doen oplaaien. Zeker is dat dit niet zomaar kan passeren. Het is een goudader voor de oppositie.

En een blamage voor Michel, die zichzelf na het akkoord zag groeien als leider van een ploeg. Dat ziet er nu anders uit. Al een jaar lang slaagt de premier er niet in rust en sereniteit in zijn regering te brengen. Bovendien vielen de voorbije weken zo veel vragen en onduidelijkheden uit de tax shift en begrotingsbeslissingen dat dit akkoord als prematuur beschouwd kan worden. De duivel zit in de details, en daar zullen er de komende weken en maanden veel van zijn. Die 'details' zullen een hoop verschil maken, en zijn dus het toneel van harde strijd. Ondertussen staan ook de zenuwen in het sociaal overleg gespannen.

Volgens Peeters heeft Michel De Croo op de vingers getikt. O ja? Dat sleurt ook de premier mee in deze Vlaamse strijd om het centrum. Een escalatie. De regering staat de komende maanden voor belangrijke dossiers, waar ze zonder onderling vertrouwen niet eens aan moet beginnen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234