Zaterdag 19/10/2019

'Paspoortcontrole werkt niet'

Op Brussels Airport vrezen agenten dat door defecte paspoortscanners terroristen makkelijker in en uit ons land geraken. 'Tot 50 procent van de controles is fout', luidt het. De federale politie bevestigt een defect aan één scanner.

In 2013 betrapte de luchthavenpolitie nog 1.419 reizigers met een vals, vervalst, gestolen of frauduleus paspoort. Bijna vier per dag dus. Toch is het risico volgens luchthavenagenten dezer dagen groter dat asielzoekers, gevluchte misdadigers of zelfs terroristen door de mazen van het net glippen. "De scanner die bij een tweede controle de beste vervalsing moet kunnen ontmaskeren, is al een tijd defect", luidt het.

De federale politie bevestigt dat er een probleem is met de harde schijf van de scanner. "Maar er is inmiddels een tijdelijke oplossing voorzien", zegt woordvoerster Kaatje Natens. "Volgende week is een volledige reparatie gepland." Wat de tijdelijke oplossing is, wil de politie niet kwijt. "Maar de controles gaan dus gewoon door."

De agenten zelf zijn alvast niet gesust. "De machine werkt niet zoals het hoort. Bovendien functioneren ook de kleine scanners aan de controleposten niet meer naar behoren. Op de tien paspoorten geven ze tot vijf keer verkeerdelijk aan dat er iets mis is. Dan moeten we maar op het gezicht aflezen of iemand verdacht is. Onverantwoord."

Broodnodig

De tijd dat je met wat knip- en plakwerk een paspoort kon namaken, ligt ver achter ons. Overheden gebruiken steeds meer gesofisticeerde systemen, waaronder ingebouwde computerchips en bijzondere 'watermerken'. Omdat meestervervalsers er toch nog in slagen ook zulke paspoorten na te maken, krijgen politie-eenheden op luchthavens hoogtechnologische scanners.

"Op Brussels Airport staat zo één machine, betaald door Europa", getuigen luchthavenagenten. "Enig probleem: hij werkt niet meer naar behoren. De machine wordt gebruikt door onze dienst Vervalste Documenten, de zogeheten tweedelijnscontrole. Daar kom je terecht als agenten in de controleposten aan vertrek en aankomst vermoeden dat er iets niet klopt. Dankzij onder andere infrarood- en UV-belichting kan de scanner de minste onregelmatigheid op een paspoort ontdekken. Broodnodig dus om terroristen buiten te houden."

Volgens de vakbonden komen vertegenwoordigers van de Schengen-commissie op 21 april alvast langs om te zien of het materiaal naar behoren werkt. "Een geplande controle. Zij hebben die machine bekostigd en willen zien of er goed mee omgegaan is", klinkt het. "Om geen slecht rapport te krijgen, zouden leidinggevenden binnen de politie er al op hebben aangedrongen de machine tijdelijk te vervangen door een ander exemplaar. Op de politieschool staat er nog een scanner die wel 100 procent in orde is. Eens de controle voorbij is, zou er opnieuw worden gewisseld." Politiewoordvoerster Natens kon echter niet bevestigen dat zulke plannen zouden bestaan.

In principe zou een agent dus bij elke foutmelding een reiziger moeten doorsturen naar de tweedelijnscontrole, voor een diepgaande controle. "In de praktijk gebeurt dat niet. Anders raken de collega's overbelast en ontstaan ook bij hen lange wachtrijen. Uiteindelijk ga je er op de duur van uit: 'Och, het scant weer niet. Het zal weer niets zijn', en dan laat je ze toch maar door. Terwijl je zo een gezochte misdadiger kunt laten ontsnappen."

Veiligheid op het spel

Als er niet snel oplossingen komen voor de scanners én het personeelstekort, dan dreigen de agenten met de steun van de vakbonden nog deze maand acties te houden. "Als het moet, dan volgen ook bij de uittocht in de zomer stiptheidsacties", waarschuwen agenten. "De veiligheid van de reiziger staat op het spel. Daar moet je niet licht over gaan."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234