Donderdag 26/11/2020

‘Pascal Smet voert nieuwe schooloorlog’

Zelfs al is Sven Gatz een linkse liberaal en Luckas Vander Taelen een flinkse groene, dan nog zijn ze het lang niet over alles eens. Maar hun kritiek op het beleid van Vlaams minister van Onderwijs en Brusselse Aangelegenheden Pascal Smet (sp.a) klinkt eensluidend. In een zin samengevat: minister Smet laat de overbevraagde Brusselse scholen aan hun lot over.

Sven Gatz: “In Brussel is er op redelijk korte termijn nood aan 15.000 extra plaatsen in de scholen. Baseer je je op de huidige verhouding - 80 procent Franstalig onderwijs, 20 procent Nederlandstalig - dan zou dat betekenen dat Vlaanderen 3.000 plaatsen op zijn conto neemt. Maar minister Smet wil daar niet aan, omdat er dan te veel anderstaligen zouden instromen en de kwaliteit van het onderwijs dan in het gedrang zou komen. Die gelijkstelling is al erg betwistbaar, maar het grootste probleem is dat Smet een andere kwestie uit het oog verliest: er zullen straks kinderen zijn die gewoonweg geen plek op school vinden. De Franstalige Gemeenschap heeft tenminste toch al een plan om op korte termijn 4.000 extra plaatsen te creëren. Maar zelfs de naar verhouding nodige eerste 1.000 Nederlandstalige plaatsen komen er maar niet.”

Luckas Vander Taelen: “De nood is nu al hoog, ook voor Nederlandstalige ouders in Brussel. Onze mailboxen raken overspoeld met berichten van bezorgde ouders. De hooghartigheid waarmee die alarmkreten genegeerd worden, is stuitend. Ik ken ouders aan wie gesuggereerd is om dan maar hun kind in het Franstalige net in te schrijven. Je moet niet verbaasd staan dat die ouders ten einde raad verhuizen naar de rand van de stad.”

Smet wil niet bewegen omdat de Franstalige Gemeenschap maar laat betijen.

Gatz: “Pascal Smet voert een nieuwe schoolstrijd. Niet om de ziel van het kind maar om een communautair achterhoedegevecht, ten koste van de kinderen. Het zijn Vlaamse ouders die vandaag angstig zitten te wachten of ze nog ergens een plekje vinden voor hun kind. Ze moeten het doen met een minister die tezelfdertijd in New York de zegeningen van ons onderwijssysteem gaat uitleggen. Brussel staat voor een bevolkingsexplosie en de Vlaamse regering verzaakt aan haar verantwoordelijkheid.

Vander Taelen: “Toen Antwerpen vorig jaar voor een soortgelijke uitdaging stond, heeft dezelfde minister Smet wel alles uit de kast gehaald om elk kind aan een schoolbank te helpen. Ik ben oprecht blij dat dat gelukt is, maar waarom mogen de Brusselse kinderen niet op dezelfde bekommernis rekenen? Het lobbywerk van de socialisten Patrick Janssens en Robert Voorhamme heeft uitstekend gerendeerd. Brussel mist zulke vooraanstaande pleitbezorgers. Is het dan een schande voor Vlaanderen om in zijn hoofdstad te investeren? Van een minister die hier zelf woont en werkt begrijp ik dat niet.”

De Franstalige onderwijsminister stapt intussen naar het Grondwettelijk Hof tegen de inschrijvingsregels in het Nederlandstalig onderwijs in Brussel. Ook dat is niet geweldig coöperatief.

Vander Taelen: “Ik verwijt de Franstalige Gemeenschap net hetzelfde als wat ik Smet verwijt: er is geen sense of urgency. Als de knipperlichten niet snel gaan branden, komen we in een catastrofale situatie terecht. En dat zal je het eerst merken in het onderwijs.”

Gatz: “Het is een kwestie van elkaar niet willen begrijpen. Minister Simonet (Marie-Dominique, cdH) verzet zich tegen de voorrangsregel voor kinderen van Nederlandstalige ouders. In de praktijk speelt die regel slechts een zeer kleine rol, omdat de voorrang voor broertjes en zusjes daaraan voorafgaat en al heel wat plaatsen vult. Zij redeneren evenwel: als wij dat ook in ons net doen, dan vallen de anderstalige kinderen overal uit de boot. Dat wordt dan verengd in een treurig communautair spelletje. En uiteindelijk zal er gewoon voor geen enkel kind een extra plaats voorzien worden.”

In de beleidsbrief van minister Smet wordt de Brusselnorm wel bevestigd: de voorzieningen van de Vlaamse Gemeenschap moeten een vijfde van de bevolking in Brussel kunnen bereiken.

Vander Taelen: “Die Brusselnorm wordt straal genegeerd. Eigenlijk zegt Pascal Smet tegen de anderstalige jongeren in de stad: gaan jullie maar Frans leren, voor jullie is er geen plaats in het Nederlandstalig onderwijs. Daarmee haal je misschien nog wat applaus in Vlaanderen, maar dit staat haaks op de realiteit van Brussel als meertalige stad. Dit zal op termijn ook de positie van de Vlamingen in Brussel ondergraven. Als het Nederlands verder gemarginaliseerd wordt in de hoofdstad door desinvestering in het onderwijs, dan zal er vroeg of laat gemorreld worden aan de genereuze politieke rechten van Vlamingen in Brussel.”

Gatz: “Als het deze regering menens is dat ze jonge Vlaamse gezinnen in Brussel wil krijgen en houden, dan moet ze de noden in het onderwijs ernstig nemen. Er is geen andere keus dan capaciteitsuitbreiding. Je kunt misschien dromen van klasjes vol witte Nederlandstalige middenklassekindjes, maar dat is helaas niet de realiteit van Brussel. Door niet te investeren jaag je nog meer Vlaamse gezinnen de stad uit.”

Heeft de Brusselnorm geen probleem met return on investment? Het is een illusie dat de anderstalige kinderen in het Nederlandstalige onderwijs de Vlaamse Brusselaars van morgen zouden worden.

Gatz: “Voor mij is dit een kwestie van ethiek. Ik kan treuren omdat er zoveel meer politieke energie in de Oosterweel wordt gestoken dan in de Brusselse ring, maar hier gaat het om de plicht van een overheid om te voorzien in onderwijs voor alle kinderen.”

Vander Taelen: “Ik droom van een tweetalig onderwijs in Brussel. Het zou mooi zijn mocht het hier ooit vol meertalige jongeren lopen. Misschien komt het er ooit van, maar dan zal Vlaanderen zijn irreële angst voor het Frans moeten opgeven. Brussel is spectaculair aan het veranderen. Toen ik hier in de jaren zeventig kwam wonen, was dit een duf francofoon bourgeoisnest, nu is Brussel een internationale metropool, mét haar problemen. Het zou dom zijn mocht Vlaanderen die evolutie de rug toekeren. De verfransing is allang het probleem niet meer, jongens!”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234