Zaterdag 05/12/2020

Opinie

Pas op met wereldeconomen als Paul Krugman: zij hebben de Griekse zaak zeer slecht gediend

Beeld UNKNOWN

Yannis Palaiologos is verslaggever van het dagblad Kathimerini en auteur van The Thirteenth Labour of Hercules. Deze bijdrage verscheen eerder op politico.eu

Sinds Alexis Tsipras de moeilijke, maar verantwoordelijke beslissing nam om een compromis te sluiten met de Griekse schuldeisers en een grexit te vermijden, heeft een aantal onthullingen het radicalisme binnen zijn inner circle blootgelegd.

In talloze uitspraken sinds zijn ontslag heeft de voormalige minister van Financiën, Yanis Varoufakis, beschreven hoe hij er bij de premier op heeft aangedrongen om de uitgifte van een parallelle munt toe te staan en de controle over de Griekse centrale bank naar zich toe te trekken. Dergelijke agressieve stap zou onvermijdelijk hebben geleid tot de invoering van een nieuwe munt.

Onlangs publiceerde mijn krant uittreksels uit een conference call op 16 juli, waarin Varoufakis beleggers uitleg geeft over zijn plan om de database van de belastingdienst op zijn ministerie te kraken. Het idee was de persoonsgegevens van de Griekse belastingbetalers te gebruiken om in het geheim parallelle rekeningen te creëren die betalingen zouden faciliteren in geval van een grote liquiditeitscrisis. Die rekeningen konden eurorekeningen zijn, maar als de nood aan de man kwam zouden ze "in een oogwenk" kunnen worden omgezet in nieuwe drachme-rekeningen.

Varoufakis is niet de enige die met revolutionaire plannen rondliep. Op 14 juli, een paar dagen voordat hij uit het kabinet werd gezet, opperde Panayotis Lafazanis, leider van de invloedrijke extreemlinkse factie binnen Syriza, de hand te leggen op de nationale munt en een bedrag van maar liefst 22 miljard euro aan reserves te onteigenen. Het had gebruikt moeten worden om de pensioenen, ambtenarensalarissen en importen te betalen, terwijl Griekenland zich voorbereidde op een terugkeer naar de drachme.

En dan is er nog het verhaal van dagblad To Vima over de pogingen van Tsipras zelf om bij Vladimir Poetin 10 miljard dollar te lenen ter ondersteuning van een nieuwe drachme (het Kremlin heeft dit verhaal ontkend).

Niets van dit alles lijkt de internationale cheerleaders van Griekenland (en in het bijzonder Varoufakis) aan het denken te hebben gezet. Ik bedoel vooral beroemde Amerikaanse economen als Paul Krugman, Joseph Stiglitz en Jeffrey Sachs, die van mijn land een cause célèbre in de strijd tegen bezuinigingen hebben gemaakt. Ze hadden gelijk met hun betoog dat er te veel bezuinigingen aan Griekenland zijn opgelegd en dat verdere schuldsanering vereist is. Maar de afgelopen maanden, toen de betrekkingen tussen Athene en zijn crediteuren verslechterden, hebben ze de zaak van Griekenland zeer slecht gediend.

Ze hebben onterecht staande gehouden dat de schuld voor het wegvallen van het vertrouwen tussen beide partijen exclusief bij de crediteuren lag. Zij hebben ook - sommigen als informele, maar actieve adviseurs van Varoufakis - aangedrongen op de noodzaak van diepgaande schuldkwijtscheldingen, op een wijze die de Europese partners van Griekenland op de kast heeft gejaagd, en die economisch niet noodzakelijk is voor een Grieks herstel.

In de New Yorker van een paar weken geleden zegt Varoufakis dat Sachs, een van deze informele adviseurs, hem in de aanloop naar het referendum herhaaldelijk heeft aangeraden de crediteuren niet terug te betalen als de Griekse eisen voor schuldkwijtschelding niet zouden worden ingewilligd. Krugman heeft tijdens een bezoek aan Athene in april gezegd dat structurele hervormingen niet echt van belang waren voor toekomstige groei. Nadat het referendum was uitgeroepen, adviseerde hij de Grieken 'nee' te stemmen. Ook Stiglitz maande de Grieken in de richting van een nee en een grexit. James K. Galbraith, een goede vriend van Varoufakis, coördineerde een geheime werkgroep binnen het Griekse ministerie van Financiën over de logistieke aspecten van een grexit.

Wereldberoemde economen - mannen met Nobelprijzen en fantastische academische carrières - hebben intellectuele rugdekking gegeven aan radicalen die - in het beste geval - bereid leken een stompzinnig roekeloze gok te wagen met de financiële, politieke en geopolitieke toekomst van Griekenland als inzet, en - in het slechtste geval - de verwezenlijking van hun levensdroom van een socialistische machtsovername leken voor te bereiden.

Nu Tsipras schoorvoetend naar het centrum beweegt, en hij zijn regering en partij (als hij daarin althans slaagt) zuivert van mensen als Varoufakis en Lafazanis, is het hoog tijd voor deze cheerleaders om verder te kijken dan hun macro-economische neus lang is. Ze zouden zo eerlijk moeten zijn toe te geven dat een grexit in de handen van zulke mensen een onbeschrijfelijke catastrofe zou zijn geworden, waarbij zelfs de kosten van de slechte overeenkomst die op 13 juli werd gesloten, verbleken. En ze zouden nu moeten weten dat de beste hoop op het opbouwen van de instellingen die in staat zijn de Griekse groei op de langere termijn te ondersteunen in de eurozone ligt, en niet in de wanhopige wanorde die het land buiten de eurozone zou overspoelen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234