Donderdag 22/10/2020

Prettige feestdagen

Party troopers: de feestfournisseurs die uw eindejaar beter maken

partytroopersBeeld Karel Duerinckx

Een somptueus diner, al dan niet kundig bijeen geshopt of keurig afgehaald bij de traiteur, in een knus, sfeervol interieur: voor de meesten van ons start de feestambiance al nog voor er één hap door de kelen gaat. Maar hoe ervaar je kerst en oudjaar als je zelf achter de winkeltoog staat en geen seconde te verliezen hebt? Drie feestfournisseurs en hun aparte kerstverhaal.

Luc De Laet - topslager

Beeld Karel Duerinckx

Kerstnacht, dat is voor Antwerps topslager Luc De Laet (47) vooral heel hard werken. "Op 24 december gaat de laatste kalkoen pas rond acht uur 's avonds de deur uit. Waarna we een stukje paté met rozijnenbrood eten, een uurtje rusten, en opnieuw beginnen."

Luc De Laet ontvangt ons in de sfeervolle kelder van zijn gloednieuwe winkel op de site van de Antwerpse stadsbrouwerij. Eén verdieping hoger, in een gigantisch uitstalraam, verwelkomen de massieve karkassen van een everzwijn, een halve koe en enkele varkens zijn klanten. Bij wijze van statement, zeg maar: dit is een ambachtelijke slagerij, waar de liefde voor het pure product nog primeert.

Hier dus geen uitgebeend vlees dat in vacuümverpakking de winkel wordt binnengevoerd. De slagerij in Antwerpen is al de vierde zaak van De Laet, die intussen 25 jaar in het vak zit en ruim vijftig mensen tewerkstelt. Een slager met een missie dus, en dat vertaalt zich ook in zijn eindejaarsfolder die half november al de deur uitgaat, al is dat niet altijd even gemakkelijk. "Hoezeer we ook proberen om daarin regelmatig wat nieuwigheden te introduceren, de kalkoen blijft een centrale rol spelen", klinkt het.

"Zo blijven we het zogenaamd traag gegaarde vlees promoten, waarbij we dan ook de minder bekende stukken van pakweg een kalf of een lam aanbieden. Met een heel aparte smaakbeleving ideaal als feestmaaltijd, maar het blijft een lastig verhaal. Zeker in de eindejaarsperiode probeer ik nieuwe klanten over de streep te trekken met de herkomst en kwaliteit van ons vleesaanbod.

"Als er de jongste jaren al iets écht impact heeft, dan zijn het wel de kookprogramma's op televisie. Daar plukken wij ook mee de vruchten van. Je wilt niet weten hoeveel varkenswangetjes hier met de feestdagen de deur uitvliegen."

Ellenlange spurt

Eens Sinterklaas voorbij stromen de eerste bestellingen binnen. "We bieden dan toch al vlug een zeventigtal verschillende vleessoorten en bereide gerechten aan. Daar komt dus wel wat logistieke voorbereiding bij kijken, ook al omdat onze klanten nu ook vanuit hun luie zetel kunnen bestellen.

"Vanaf dan wordt de druk stilaan opgevoerd: een kalkoen mag dan al een oude bekende zijn, zo'n beestje uitbenen blijft een behoorlijk tijdsintensieve klus. En dat geldt uiteraard ook voor andere usual suspects, zoals de enkele honderden fondue- of gourmetschotels die moeten worden klaargemaakt. Ik zit nu al zo veel jaren in dit vak, maar weet nu al dat het vanaf 20 december toch weer ellenlange dagen en nachten zullen worden.

"Na kerstdag kunnen we doorgaans wel één dagje wat op adem komen, maar dan begint een nieuwe sprint richting oudjaar. Een stukje rustiger dan kerst, dat wel, maar commercieel toch nog altijd de tweede belangrijkste dag van het jaar. En hoezeer we onze klanten ook proberen te sensibiliseren om er wat vroeger bij te zijn, meer dan 50 procent van de bestellingen gebeurt toch nog altijd de laatste week. Dat houdt dus in dat we vaak stevige risico's moeten nemen. Zoals zelf grote bestellingen plaatsen bij onze leveranciers, terwijl we op dat moment nog helemaal niet zeker zijn of er ook dit jaar weer zo veel vraag zal zijn naar dit of dat product."

In zijn service gaat De Laet ver, heel ver. De laatste kalkoenen gaan, tafelklaar, op 24 december pas rond acht uur 's avonds de deur uit. "Waarna we een stukje paté met rozijnenbrood eten, een uurtje rusten, en dan opnieuw beginnen. De hele kerstnacht door. Op kerstdag staan de eerste klanten alweer om tien uur 's ochtends aan de deur om hun bestellingen op te halen. Op oudejaarsavond is het regime iets losser: dan drinken we om middernacht een glas champagne en kruipen we enkele uurtjes in bed, waarna we om vier uur opnieuw uit de veren moeten om de bestellingen klaar te maken. (glimlacht) En ook na de feesten sluiten we de winkel niet om even uit te blazen. Nee, dat is niet meer van deze tijd, vind ik.

"Heel eerlijk? Ik haat deze periode. Te geforceerd, te veel blingbling. Maar ik kan er niet omheen: puur commercieel bekeken is dit veruit de belangrijkste periode van het jaar." Zijn hoogstpersoonlijke kerstdag viert de topslager begin januari. Zonder kalkoen.

Sven Machtelinckx - hoofddecorateur Flamant

Beeld Karel Duerinckx

'Voor ons is dit met voorsprong de drukste en meest stresserende periode van het jaar', zegt hoofddecorateur Sven Machtelinckx (40) van luxeinterieurzaak Flamant op de Brusselse Zavel. 'Na een weekend zijn de bomen letterlijk half kaalgeplukt.'

Jawel, we zijn al volop bezig met de voorbereiding van kerstdag", begroet Alex Flamant ons. "Kerstdag 2017 welteverstaan." Buiten verleidt de herfstzon passanten tot een laatste terrasje. Binnen geven een handvol half afgewerkte kerstbomen en tientallen half geledigde dozen met kerstspullen aan dat er eerst ook nog een kerst 2016 voor de deur staat, maar Flamant heeft zijn punt gemaakt: in zijn sector beperkt kerst zich niet tot een handvol hectische weken in november en december.

Het begint met het uittekenen van nieuwe prototypes - de ene kerstkoe is nu eenmaal de andere kerstbal niet - en het eindigt met het klaarstomen van de 25 winkels. De man die daarvoor de eindverantwoordelijkheid draagt, is hoofddecorateur Sven Machtelinckx. "We kopen flink wat spullen aan in Azië, maar deze business blijft toch nog voor een groot deel handwerk", vertelt hij. "Daar kruipt dus veel tijd in."

Uiterlijk op 10 november moeten de Flamant-winkels in binnen- en buitenland baden in de kerstsfeer. Als hoofddecorateur vliegt Machtelinckx daarvoor vanaf oktober de halve aardbol rond. "We beginnen doorgaans in Duitsland, omdat de klanten én groothandels daar ook al veel vroeger naar kerstspullen vragen. Als de winkels daar tegen half oktober niet in de kerstsfeer zitten, kun je de verkoop voor dat jaar wel op je buik schrijven. Daarna volgt de rest van onze winkels, van Parijs over Koeweit of Casablanca tot Dubai. Ik kan ze uiteraard zelf niet allemaal aankleden, maar stuur ook een heel decoratieteam aan. Elke winkel ziet er anders uit, maar op het einde van de rit is het de bedoeling dat ze allemaal in eenzelfde sfeer en feeling aangekleed zijn. Kerstmis is en blijft Kerstmis: familiaal, rijk, overdadig. Het is de kunst om elk jaar opnieuw een verrassende en aansprekende variant te brengen op datzelfde thema."

Quantumsprong

Eens de eigen winkels aangekleed zijn, wachten er ook externe klanten, zoals bijvoorbeeld het Brusselse luxehotel Amigo. Of een bekende Antwerpse diamantair die voor zijn klanten een groots evenement opzet in het koninklijk paleis in de Scheldestad.

"We krijgen heel wat vragen van bedrijven en zelfs particulieren om hun zaak of woning in de Flamant-kerststijl te steken, maar kunnen niet op elke vraag ingaan. Het zijn mooie visitekaartjes, maar de projecten moeten commercieel voldoende interessant zijn en een publiek trekken dat ook ons publiek kan zijn", klinkt het.

"Ook in de eigen winkels is het werk overigens nooit af: na een weekend zijn de bomen letterlijk half kaalgeplukt. Altijd een pijnlijk moment voor een decorateur," lacht Machtelinckx, "maar tegelijk is zoiets ook het mooiste compliment dat je kunt krijgen. Medio december moeten we de aandacht dan verleggen naar de geschenken. Ook dat is logistiek weer een behoorlijk arbeidsintensief verhaal. En misschien is dat wel dé rode draad doorheen onze hele eindejaarsperiode: qua omzet is dit zeker niet de absolute topperiode - we halen meer uit de verkoop van grote meubelstukken dan uit de verkoop van kerstspullen - maar qua werkvolume is dit met voorsprong de drukste en meest stresserende periode van het jaar."

"Puur creatief hebben we de voorbije tien jaar een quantumsprong gemaakt", beaamt baas Alex Flamant. "Het is echt waanzinnig hoeveel kerstdecoratie en aanverwante spullen er zijn bijgekomen. En laat ons eerlijk zijn: we halen met kerst ook nieuwe klanten binnen, mensen die we hier anders nooit over de vloer zouden hebben gekregen. Een heel strak interieur met een toch bijzonder kitscherige kerstboom: dat kan anno 2016 perfect. We doen mensen dromen: is dat voor een decorateur niet het ultieme geschenk?"

En of ze bij Flamant nog de kans zien om zelf te vieren? Jazeker: de grootste drukte zit er met kerst en oud en nieuw net op. Dan vieren ze rustig thuis, mét een mooie boom.

Benoit Lips - zelfstandig uitbater AD Delhaize

Beeld Karel Duerinckx

Knokke, eindejaar en Delhaize: het is een combinatie die steevast synoniem staat voor bomvolle winkelkarretjes én een stevige portie winkelstress. 'Mentaal en fysiek is dit een stuk zwaarder dan de andere vakantieperiodes', vindt Benoit Lips (45) van de AD Delhaize in Knokke-Heist.

Je hebt kreeft, en je hebt verse kreeft. En dat is, zeker voor een winkel die zich in de aanloop naar eindejaar graag profileert als een culinaire specialist, een wereld van verschil.

En dus investeerde Benoit Lips van de Knokse AD Delhaize onlangs in een homarium, waarin ook half november al een handvol kreeften hun lot gelaten ligt af te wachten. "Vroeger kwamen de levende kreeften 's ochtends binnen, maar dat veroorzaakte soms wel wat praktische probleempjes. Ook de klanten die op oudejaarsdag in de vooravond nog een levende kreeft kwamen kopen, wilden dan minstens een beest mee naar huis waar toch nog wat leven in zat. Het was dan sukkelen met nat papier of andere hulpmiddeltjes om die beesten een hele dag in leven te houden. En zie, nu stoppen we er vlotweg een vijftigtal in ons homarium, iedereen tevreden", klinkt het grijnzend.

Benoit Lips hoef je niets meer wijs te maken: twintig jaar terug nam hij de AD Delhaize in Knokke-Heist over van zijn ouders. Vandaag baten hij en zijn zus Sylvie de winkel samen uit als zelfstandige geranten. "Begin dit jaar hebben we hier stevig uitgebreid en volledig vernieuwd. Een miljoeneninvestering. Voor ons het is nu dus toch een beetje bang afwachten hoe groot de impact daarvan zal zijn op de eindejaarsdrukte en -verkoop.

"De paas- en zomervakantie zijn natuurlijk ook bijzonder druk hier aan zee, maar wat eindejaar bijzonder spannend maakt, is het extra assortiment dat we dan ook moeten binnenhalen. Buiten het seizoen krijgen we hier dagelijks een tweeduizend klanten over de vloer. In de eindejaarsperiode mag je dat aantal rustig verdubbelen. Voor mij persoonlijk start het al in oktober en november, wanneer we verwacht worden op een aantal eindejaarsbeurzen van Delhaize zelf.

"Vanaf begin december lopen ook de wijn- en drankpromoties in de winkel zelf, maar voor de écht grote toeloop in de winkel is het doorgaans wachten tot enkele dagen voor de feesten. Het viel me de voorbije jaren ook op dat de klant minder vooraf bestelt en langer wacht met zijn aankopen. Dat maakt het natuurlijk heel lastig voor ons: we moeten een extra groot aanbod hebben die laatste dagen én lopen daar ook veel meer risico mee. De klant gaat er immers van uit dat we toch wel alles in voorraad zullen hebben, ook de laatste dag. Wat overschiet aan verse producten is verloren, of moet tegen veel lagere marges de deur uit."

Hij troont ons mee naar de rijpingskast, waar rundsvlees uit alle hoeken en windstreken verleidelijk hangt te zijn. Tegen - hoeft het nog gezegd? - een stevig prijskaartje. "Alleen al deze kast staat voor een investering van 25.000 euro", klinkt het. "Daarnaast bieden wij hier zeker een duizendtal producten extra aan in vergelijking met de eigen supermarkten van Delhaize. Dat gaat van fijne kruidenierswaren over Italiaanse schotels, die ons door een plaatselijke traiteur worden aangeleverd, tot extra fijne chocoladespecialiteiten.

"Ik heb intussen ook een deal gesloten met een Italiaanse truffelproducent: vandaag besteld, morgen geleverd. Voor de zwarte truffels praten we dan over een winkelprijs van minstens 700 euro per kilo, voor de witte loopt dat op tot 3.500 euro. Geen habbekrats, dat klopt, maar de vraag daarnaar gaat in stijgende lijn. En dus gaan wij daarin mee."

Draaien er normaal een vijftigtal medewerkers mee in de supermarkt, dan komen daar met eindejaar nog eens 25 jobstudenten bovenop. Voor de vaste medewerkers is vakantie dan ook uit den boze, zelf staat Lips dan 12 tot 14 uren per dag in de winkel.

In eigen huishouden zorgt zijn vrouw voor alles bij de eindejaarsfestiviteiten. Dankzij jongere zus Sylvie kan hij tijdens de feesten zelf op tijd naar huis, zodat Lips tijdens deze marathondagen ook even genieten kan en hem 's avonds niets meer rest dan zijn benen onder tafel te schuiven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234