Zondag 17/11/2019

Corruptie

"Overheid doet te weinig tegen corruptie"

Minister van Werk, Economie en Consumentenzaken Kris Peeters, premier Charles Michel en minister van Digitale Agenda en Telecommunicatie Alexander De Croo (Open Vld). Beeld BELGA

De overheden in België en Nederland doen te weinig tegen corruptie. Van de Belgen vindt 40 procent dat, van de Nederlanders 53 procent, blijkt uit cijfers van corruptiewaakhond Transparancy International die gisteren gepubliceerd werden. 

Nederlanders en Belgen zien corruptie door ambtenaren en politici echter niet als een groot probleem in hun land. Beide landen scoren ten opzichte van andere landen in Europa en Centraal-Azië relatief goed. Gemiddeld beschouwt één op de drie inwoners van Europa en Centraal-Azië corruptie als een van de grootste problemen van zijn land. Dat cijfer stijgt naar twee op de drie in Spanje, Moldavië en Kosovo.

Een meerderheid van de bevolking vindt dat hun regering niet genoeg doet om corruptie te stoppen. De regeringen van Oekraïne (86 procent), Moldavië (84 procent), Bosnië-Herzegovina (82 procent) en Spanje (80 procent) werden op dat gebied het slechtst beoordeeld door hun bevolking.

Smeergeld

Duitsers (2 procent) maken zich het minst zorgen over corruptie, gevolgd door Zweden (6 procent) en Zwitsers (10 procent). België en Nederland staan op de achtste en negende plaats, beide met 17 procent.

Transparancy International (TI) sprak met bijna 60.000 burgers in 42 landen. Gemiddeld betaalt één op de zes huishoudens smeergeld als gebruik gemaakt wordt van overheidsdiensten. In lidstaten van de EU is dat aantal lager, verder naar het oosten hoger. De landen die op dit terrein het slechtst scoren zijn Tadzjikistan (50 procent), Moldavië (42 procent), Azerbeidzjan, Kirgizië en Oekraïne (elk 38 procent) en Rusland (34 procent). In voormalige Sovjetstaten is de kans om iemand te moeten omkopen het grootst als een burger in aanraking komt met de politie.

Roemenië scoort van de EU-lidstaten het slechts met 29 procent, gevolgd door Litouwen (24 procent). In West-Europa scoort Groot-Brittannië het beste, met 0 procent. Nederland en België scoren respectievelijk 2 en 3 procent.

Rijken

In de rijkste landen vinden bijna twee van de drie mensen (65 procent) dat de rijken te veel invloed hebben op het beleid, vergeleken met 44 procent in de kandidaat-lidstaten van de EU en 46 procent in de voormalige Sovjetstaten.

“In EU-lidstaten zien veel mensen hoe rijken en bestuurders het systeem in hun voordeel gebruiken”, zegt José Ugaz, voorzitter van Transparancy International. “Regeringen doen eenvoudigweg niet genoeg om corruptie te bestrijden, want individuen aan de top profiteren ervan. Om een einde te maken aan deze relatie tussen rijkdom, macht en corruptie, moeten regeringen meer transparantie eisen, ook over wie binnen bedrijven de macht in handen hebben.”

Klokkenluiders

Een van de struikelblokken is het gebrek aan bescherming van klokkenluiders, constateert TI. “Dertig procent van alle bevraagden gaf aan dat de belangrijkste reden waarom mensen corruptie niet melden, de angst voor de consequenties is. Twee van de vijf klokkenluiders krijgt te maken met vergelding.”

Met name in voormalige Sovjetstaten heerst een taboe op het melden van corruptie. Slechts 27 procent vindt dat sociaal acceptabel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234