Vrijdag 27/11/2020

Oude en nieuwe kitsch

Bijna nergens is de grens tussen kunst en kitsch zo smal en doorlaatbaar als in het lied, vooral in die kunstliederen die volksliedbewerkingen zijn of het volkslied imiteren. Op die smalle graat balanceert Andreas Scholl op zijn nieuwe cd Wanderer. Zijn stem - een van de bijzonderste mannenalten van onze tijd - is daarbij niet altijd behulpzaam. Dat betekent niet dat het romantische lied verboden terrein zou zijn voor contratenoren. Als vrouwenalten het mogen, waarom mannen dan niet? Ook de gender-bending is niet meteen het probleem, al is het eigenaardig om in Walter Scotts gebed van een maagd (Schuberts 'Ave Maria') een stem te horen die een vrouw suggereert maar eigenlijk van een man is. Ook de dialoog van Scholls falset- en borstregister in 'Der Tod und das Mädchen' heeft iets gezochts. Nee, het eigenlijke gevaar is dat de hoge mannenstem tamelijk monochroom is - en dus van eenvoud een gimmick moet maken - en tegelijk eerder zwak, waardoor de piano zich in vele liederen moet inhouden. Met name in de volksliedbewerkingen van Brahms maar ook in bepaalde Schubertliederen klinkt begeleidster Tamar Halparin bepaald bedeesd. Als geheel wordt de cd daardoor, ondanks enkele bloedmooie momenten, te flauw.

Bij Marco Beasley's nieuwste verkenning van het Napolitaanse erf- en gedachtegoed is de grens tussen kunst en kitsch gewoon een vergiet. Het begint als een dollend volksfeestje uit een onbestemd verleden en surft via allerlei oude (Adriaan Willaert) en nieuwere levensmuziek, inclusief parodieën en pastiches van Beasley's partner in crime Guido Morini, naar Italiaanse schlagers als 'Caruso' en 'Napule è...'. De verbindende elementen zijn Beasley's herkenbare lichte tenor en zijn liefde voor al wat Napolitaans is. Ook hier: enkele bloedmooie momenten ('Cara è la rosa' van Falconieri en een negentiende-eeuws 'Canzone alla montemaranese'), vele hilarische stukjes die de benen doen jeuken en, tja, evenveel kitsch.

Wanderer van Andreas Scholl op Decca; Storie di Napoli van Marco Beasley op Alpha.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234