Zaterdag 29/01/2022

Oud-VN-topman Brahimi luidt alarmbel, burgers in 'no fire zone' worden gebruik als menselijk schild

150.000 mensen in gevaar in Sri Lanka

De voormalige adviseur van de VN-secretaris-generaal, Lakhdar Brahimi, waarschuwt voor 'een grootschalige slachtpartij in Sri Lanka'. 2.300 burgers kwamen in de voorbije weken om, onder wie meer dan 500 kinderen. 6.500 anderen raakten gewond. 'Toekijken hoe de burgers verder worden afgeslacht is geen optie voor de internationale gemeenschap', meent hij.

Door Catherine Vuylsteke

colombo l In het noordoosten van Sri Lanka gebruiken de Tamil-Tijgers 150.000 burgers als menselijk schild tegen het regeringsleger. Families schuilen al twee maanden in bunkers onder de grond en horen de hele dag bommen en mortieren boven hun hoofd afgaan.

De voorbije weken zijn er minstens 2.300 burgerdoden gevallen en eind vorige week nog waarschuwde Unicef dat het aantal kinderen onder de slachtoffers snel oploopt. Het gebied dat de Tamil-Tijgers controleren, wordt immers hoe langer hoe kleiner. Gewezen VN-adviseur Lakhdar Brahimi trok vrijdag aan de alarmbel. Hij stelt voor dat VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon meteen een gezant stuurt naar het eiland bezuiden India om er met de overheid te praten en dat hij eist dat het VN-personeel de 'no fire-zones' binnen mag, die kennelijk veelvuldig worden gebombardeerd door de overheid.

Wat er zich precies afspeelt in Sri Lanka weten we niet goed. Journalisten worden in het noordoosten van het eiland immers niet toegelaten. Ook de vluchtelingenkampen die zijn opgezet voor de Tamils die uit handen van de rebellen wisten te ontkomen zijn verboden gebied. Toch liet de overheid de voorbije weken een strikt georchestreerd bezoek toe aan het vluchtelingenkamp Menik farm, waar eerder ook diplomaten een kijkje gingen nemen. Ze waren naar verluidt "erg positief verrast" over de faciliteiten daar.

Onophoudelijk bombardementen

Uit de verhalen waarmee reporters terugkwamen, valt dat wel moeilijk op te maken. Het kamp ligt versperd achter grote rollen prikkeldraad en wordt bewaakt door honderden soldaten. Voor de ingang staat een groene legertank. Volgens de legerwoordvoerder bevinden zich onder de vluchtelingen mogelijk rebellen en daarom staan er om de 50 meter soldaten opgesteld om de 'orde te handhaven'. Sathyeswari (43) komt oorspronkelijk uit de stad Kilinochchi, die tot begin januari de hoofdstad was van het door de Tamil-Tijgers gecontroleerde gebied. Na de val van het hoofdkwartier van de LTTE dwongen de rebellen de burgers mee te vluchten richting het noordoosten.

Sathyeswari bevestigt wat internationale hulporganisaties al langer beweren: dat de burgers gesandwicht zitten tussen leger en rebellen en door die laatste worden gebruikt als menselijk schild. Sathyeswari vertelt dat burgers zich verstoppen in bunkers onder de grond. Ze durven alleen naar buiten te komen als het leger en de rebellen even ophouden met elkaar te beschieten. Ook het regeringsleger maakt zich volgens haar schuldig aan oorlogsmisdaden door vanuit de lucht te bombarderen. De regering ontkent die bombardementen.

Maha (41) wast in het vluchtelingenkamp bij de waterpomp haar kleren. In haar eenkamerwoning onder de golfplaten liggen twee matrasjes. In een hoekje staan een paar plastic borden en een pannetje. Het enige huisraad dat ze op haar vlucht kon meenemen. Ze kan nog altijd niet bevatten dat haar zoon (21) door een mortier werd getroffen. Dagenlang kon ze hem niet begraven. Haar familie had de Tamils voor hij doodging gesmeekt te mogen vertrekken.

In het kamp vertellen mensen gruwelijke verhalen. Rajeween (28) zegt dat de rebellen 'verraders' doodschoten en hun lijken aan bomen hingen om de vluchtelingen angst aan te jagen.

De Nederlandse Annemarie Loof, die aan het hoofd staat van de missie van Artsen zonder Grenzen in Sri Lanka, noemt de situatie van de vluchtelingen in noordoosten onbeschrijflijk. AzG werkt in vijftien vluchtelingenkampen. Iedereen die ze sprak, heeft wel iemand dood zien gaan. In het vluchtelingenkamp voelen de bewoners zich opnieuw gevangen. Ze mogen er niet uit. Contact met familie buiten het kamp is verboden. "De wereld is op de hoogte maar er komt geen reactie", zegt Loof.

Vorige week zakten duizenden Tamils uit heel Europa naar Brussel af om er de EU om actie te vragen. 'Laat Sri Lanka geen nieuw Rwanda worden', was op veel spandoeken te lezen.

Annemarie Loof, AzG:

De wereld is op de hoogte maar er komt geen reactie

n Een groep Tamils uit het noorden van Sri Lanka laat zich registreren bij de politie in de hoofdstad Colombo, terwijl politiemannen een oogje in het zeil houden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234