Vrijdag 03/12/2021

NieuwsAfghanistan

Oud-veiligheidschef van Bin Laden duikt op in Afghanistan, zwaar bewaakt door taliban

De Talibanvlaggen zijn weer overal te vinden in Afghanistan. Beeld AP
De Talibanvlaggen zijn weer overal te vinden in Afghanistan.Beeld AP

De voormalige veiligheidschef van Al Qaida-leider Osama bin Laden is teruggekeerd naar Afghanistan. Op een video is te zien dat Amin al-Haq, die Bin Laden na de aanslagen van 11 september hielp ontsnappen naar Pakistan, onder begeleiding van talibanstrijders rondrijdt in zijn geboorteprovincie Nangarhar.

De goed ingevoerde Amerikaanse veiligheidssite Long War Journal, die terreurbewegingen zoals Al Qaida en IS nauwgezet volgt, bevestigt dat het gaat om Al-Haq. Het is voor het eerst in jaren dat de Afghaanse Al Qaida-commandant zich weer in het openbaar vertoont.

Al-Haq, die de Zwarte Garde leidde die Bin Laden beveiligde, werd feestelijk onthaald door bewoners van een dorp in Nangarhar. Het is onduidelijk wanneer de video werd gemaakt. Het werd gepubliceerd uren voordat de Amerikanen zich maandag terugtrokken van de luchthaven van Kabul. “De video is het bewijs dat Al Qaida-commandanten zich nu veilig genoeg voelen om publiekelijk te verschijnen in een door de taliban gecontroleerd Afghanistan”, aldus Bill Roggio van Long War Journal.

Amerika’s voormalige ambassadeur in Afghanistan, Ryan Crocker, reageert verontrust op wat hij noemt het ‘heldenonthaal’ van Al-Haq en de openlijke bescherming die hij nu geniet van de taliban. De taliban boden Bin Laden onderdak toen zij tot de Amerikaanse invasie van 2001 aan de macht waren in Afghanistan.

“De groep komt weer bij elkaar”, aldus Crocker tegen de Washington Post over beide bewegingen. “En ik vrees dat dit een probleem gaat worden voor onze kinderen en onze kleinkinderen.” Een dag nadat Al-Haq zich liet zien, feliciteerde Al Qaida de taliban in een verklaring met hun “historische overwinning”.

Dreigende taal

De terugkeer van Al-Haq is het eerste teken dat de taliban niet zullen optreden als Al Qaida-leiders weer verschijnen in Afghanistan. Zijn terugkeer zal de alarmbellen laten rinkelen in Washington. President Biden zei vorige week nog dat Al Qaida “weg” was uit Afghanistan. “Wij hebben Al Qaida verwijderd uit Afghanistan”, aldus Biden.

De taliban hebben in de vredesdeal met de VS beloofd dat ze niet zullen toestaan dat Al Qaida en andere terreurgroepen Afghanistan weer gebruiken als schuilplaats en voor de planning van aanslagen op het Westen. De Amerikaanse regering heeft nog niet gereageerd op de terugkeer van Al-Haq.

De secretaris-generaal van de Navo, Jens Stoltenberg, sprak woensdag echter dreigende taal toen hem werd gevraagd naar het opduiken van Al-Haq. “Wij volgen nauwgezet wat de taliban aan het doen zijn, zeker als het gaat om terrorisme”, aldus Stoltenberg tegen de BBC. “Wij gaan ervan uit dat ze zich houden aan hun verplichtingen. De Navo-bondgenoten hebben het vermogen om terreurgroepen van een afstand aan te vallen.”

De VS hebben de afgelopen twintig jaar met name bewapende drones ingezet in de strijd tegen leiders van Al Qaida en de taliban. Door de terugtrekking uit Afghanistan moeten ze nu vanuit militaire bases in de omliggende regio gaan opereren voor deze aanvallen, als ze Al Qaida-voormannen willen uitschakelen.

Uitgebreide jacht

Al-Haq lijkt zich op de video geen moment druk te maken dat hij elk moment door een Amerikaanse Reaper-drone kan worden bestookt. In een kolonne van terreinwagens rijdt hij door een dorp, beschermd door zwaarbewapende talibanstrijders. Nadat hij zijn raam heeft opengedaan, schudden bewoners hem de hand. Ook gaat hij gewillig met hen op de foto. Als hij vertrekt, zegt hij ze lachend gedag. In Nangarhar, dat grenst aan Pakistan, hebben de VS sinds 2001 uitgebreid jacht gemaakt op commandanten en leiders van Al Qaida.

Al-Haq wordt gezien als een van de Al Qaida-voormannen die Bin Laden jaren met succes uit handen van de Amerikanen wist te houden. Zo zou hij Bin Laden en andere Al Qaida-leiders hebben beveiligd in Tora Bora, het grottencomplex in Nangarhar dat de VS zwaar bombardeerden in december 2001. Bin Laden wist toen te ontkomen, net als Al-Haq, naar verluidt naar Pakistan.

In 2008 verschenen berichten dat de Afghaan was gearresteerd in de Pakistaanse stad Lahore. Hij zat jarenlang vast, tot hij in 2011 weer werd vrijgelaten. Dit bevestigden familieleden aan een Pakistaanse nieuwssite met jihadistische banden. Een Amerikaanse inlichtingenfunctionaris bevestigde ook dat Al-Haq weer vrij man was. Volgens Pakistaanse bronnen werd hij vrijgelaten omdat justitie zijn betrokkenheid bij Al Qaida niet hard kon maken. Ook zou zijn gezondheid slecht zijn. Daarna werd niets meer van hem vernomen. Tot hij maandag, in blakende gezondheid, terugkeerde in Afghanistan.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234