Maandag 30/03/2020

Oud-premier Oekraïne weer voor rechter in showproces

Joelia Timosjenko (50), de oud-premier van Oekraïne, staat opnieuw voor de rechter in een zaak die internationale kritiek heeft veroorzaakt. De charismatische politica wordt beschuldigd van machtsmisbruik bij de ondertekening van een gasakkoord met Rusland. Dat zou Oekraïne zeker 135 miljoen euro hebben gekost.

De rechtbank in Kiev verwierp gisteren een vraag van de verdediging van Joelia Timosjenko om het dossier verder te laten onderzoeken. Dat zou de oud-premier de gelegenheid hebben gegeven meer getuigen op te roepen en het proces te vertragen. In de plaats beval de rechter over te gaan tot de pleidooien, de eindfase van de rechtszaak, die in juni begon. Daarna zal de rechter zich terugtrekken om zich te beraden over de schuldvraag en de strafmaat. Timosjenko riskeert een gevangenisstraf van tien jaar als ze schuldig wordt bevonden.

Het proces begon in juni en sinds 5 augustus zit Timosjenko in de cel wegens belediging van het hof. De VS en de EU hebben al hun bezorgdheid geuit over het proces en gezegd dat het hier gaat om een selectieve vervolging van politieke tegenstanders van president Viktor Janoekovitsj. De EU riep Oekraïne op het proces stop te zetten, maar Kiev zei dat er geen sprake was van een heksenjacht. Het proces tegen Timosjenko heeft het land gepolariseerd: aan de ene kant de Oekraïners van de Oranje Revolutie, die aansluiting bij het Westen willen, aan de andere kant de aanhang van president Janoekovitsj, die vooral steun zoekt bij Rusland.

Joelia Timosjenko wordt beschuldigd van machtsmisbruik, meer bepaald bij de ondertekening van een gasakkoord met Rusland. Volgens de regering moest Oekraïne bij dat contract een overdreven som betalen voor de Russische gasleveringen. Timosjenko zelf weerlegt de beschuldiging en zegt dat die politiek gemotiveerd is. De politica zegt dat het proces een poging is van president Janoekovitsj om te zorgen dat ze niet meer kan opkomen tijdens verkiezingen.

Timosjenko werd wereldberoemd tijdens de Oranje Revolutie in Oekraïne in 2004. De vrouw met het in vlechten opgestoken haar was een van de leiders die actie voerden tegen het bewind van president Viktor Janoekovitsj. Die riep zichzelf tot overwinnaar uit van de presidentsverkiezingen die dat jaar werden gehouden. De oppositie betwistte de resultaten en trok de straat op in massaal protest. Na het vertrek van Janoekovitsj werd Timosjenko door de nieuwe president, Viktor Joesjtsjenko, aangeduid als nieuwe premier. Dat huwelijk duurde maar enkele maanden en Timosjenko moest opstappen na gekibbel binnen de coalitie. In 2007 werd ze opnieuw premier, maar vorig jaar verloor ze in de presidentsverkiezingen tegen Janoekovitsj. Sindsdien wordt haar het leven zuur gemaakt door de nieuwe president.

Machtsmisbruik

In mei vorig jaar werd werd Timosjenko in beschuldiging gesteld van machtsmisbruik rond gascontracten getekend met Rusland. Volgens de speurders was een tienjarig contract, getekend in januari 2009, erg schadelijk voor de economie van het land. Meer bepaald moet Oekraïne sinds dat contract een veel hogere prijs voor Russisch gas betalen dan Europese landen. Daardoor zou het land zo'n 135 miljoen euro hebben verloren. Intussen zou Janoekovitsj afgelopen weekend een nieuwe, voor Oekraïne betere deal hebben kunnen afsluiten met Rusland, zo liet de president gisteren weten.

Er werd ook gezegd dat Timosjenko had gehandeld zonder goedkeuring van haar kabinet. Het proces tegen haar ging van start in juni en sinds 5 augustus zit Timosjenko ook in de cel. Volgens de rechter had de oud-premier verschillende inbreuken gepleegd tegen de regels van het hof. Ze zou geweigerd hebben om op te staan wanneer ze de rechter aansprak en tijdens het proces ook zijn objectiviteit in vraag gesteld hebben. De procureur zei ook dat ze het proces niet ernstig nam en de spot dreef met rechter en getuigen. Een van die getuigen was trouwens de huidige premier, Mikola Azarov.

Ook gisteren weer reageerde Timosjenko wrevelig op opmerkingen van de procureur, Lilija Frolova. Die begon zaken uit het verleden waarin machtsmisbruik was bewezen aan te halen. Irrelevant, meende Timosjenko luidop. En ook parlementsleden aanwezig in de rechtszaal joelden verontwaardigd. Frolova zei ook dat de schuld van Timosjenko duidelijk bewezen was.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234