Vrijdag 07/05/2021

bin Laden

Osama bin Laden keek in schuilplaats Disney-films en documentaire over zoektocht naar hemzelf

Beeld uit de Hollywood-film Zero Dark Thirty over de jacht en aanval op Osama bin Laden. © filmdepot
 Beeld AP
Beeld uit de Hollywood-film Zero Dark Thirty over de jacht en aanval op Osama bin Laden. © filmdepotBeeld AP

's Werelds meest gezochte man, Osama bin Laden, keek op zijn schuiladres in Abbottabad behalve naar porno ook naar een documentaire getiteld 'Waar in de wereld is Osama bin Laden?' In de uitgebreide video-collectie die de CIA in 2011 vond in zijn huis in Pakistan, bevonden zich ook de Hollywood-animatiefilms 'Cars', 'Antz' en 'Chicken Little' en een documentaire over een van Amerika's elite-eenheden die op zoek naar hem waren, de Groene Baretten.

De films werden aangetroffen in het materiaal dat leden van SEAL Team 6, de commando-eenheid die de Al Qaida-leider in 2011 in het holst van de nacht verraste en doodde, meenamen in hun Blackhawk-helikopters.

De 470 duizend documenten, films, artikelen, video's, rapporten en zelfs Bin Ladens dagboek die de CIA woensdag vrijgaf, geven een beeld hoe de Al Qaida-leider zijn tijd doorbracht. En hoe hij probeerde, middels brieven, om in contact te blijven met zijn terreurnetwerk.

In zijn huis in het stadje Abbottabad, op luttele kilometers van een militaire academie van het Pakistaanse leger, was Bin Laden immers verstoken van telefoon en internet. Alles moest worden gedaan om te voorkomen dat de CIA, die al jaren jacht op hem maakte, de terreurleider in het vizier kreeg.

Een video waarop de CIA stuitte in het uitgebreide digitale archief van Osama bin Laden. De leider van Al Qaida oefent een toespraak die hij de wereld in wil sturen. Op de video is te zien hoe hij struikelt over zijn woorden. © AFP
 Beeld EPA
Een video waarop de CIA stuitte in het uitgebreide digitale archief van Osama bin Laden. De leider van Al Qaida oefent een toespraak die hij de wereld in wil sturen. Op de video is te zien hoe hij struikelt over zijn woorden. © AFPBeeld EPA

Bin Laden liep uiteindelijk toch tegen de lamp. Op 2 mei 2011, rond één uur 's nachts, vielen de US Navy SEALs het huis van de Al Qaida-voorman binnen. Bin Laden, die zich in zijn slaapkamer bevond, werd dodelijk getroffen door een van de commando's toen hij in de deuropening verscheen. De SEALs namen zijn lichaam mee in een lijkenzak, waarna het werd overgebracht naar het vliegdekschip USS Carl Vinson. De man die een decennium lang de Amerikaanse inlichtingendiensten wist te omzeilen, kreeg uiteindelijk een zeemansgraf in de Arabische Zee.

Lichte kost

De enorme berg materiaal die de CIA nu heeft gepubliceerd, de vierde partij die sinds 2015 is vrijgegeven, is te raadplegen op de site van Amerika's hoogste spionagebaas Dan Coats. "De boekenplank van Bin Laden", zo noemt de Director of National Intelligence (DNI) de voornamelijk digitale collectie.

Voordat de eerste partij werd gepubliceerd, waren CIA-agenten vier jaar lang bezig om het dossier door te spitten. Op zoek naar informatie over nieuwe aanslagen die gepland werden en de identiteit en verblijfplaats van leiders en commandanten van Al Qaida. Het is nog onduidelijk of de CIA hierin slaagde.

Uit het eerdere materiaal bleek al dat Bin Laden beschikte over een uitgebreide porno-collectie, boeken las van onder andere Watergate-journalist Bob Woodward en rapporten raadpleegde van Amerikaanse denktanks. Buiten zijn huis vertoonde de Al Qaida-leider zich, voor zover bekend, nooit. Ook op zijn binnenplaats toonde hij zich amper, bang als hij was om door een Amerikaanse Reaper-of Global Hawk-drone ontdekt te worden. Zelfs toen de CIA beeld in handen kreeg van een boomlange man die zich heel even op de binnenplaats vertoonde, hadden ze moeite om Bin Laden te identificeren.

Osama bin Laden kijkt in zijn huis naar een video van zichzelf. Zelfs toen de CIA in de gaten kreeg dat hij zich verborgen hield in het complex, hadden ze nog maanden nodig om er zeker van te zijn dat het om de Al Qaida-leider ging. 
 Beeld AFP
Osama bin Laden kijkt in zijn huis naar een video van zichzelf. Zelfs toen de CIA in de gaten kreeg dat hij zich verborgen hield in het complex, hadden ze nog maanden nodig om er zeker van te zijn dat het om de Al Qaida-leider ging.Beeld AFP

De ontdekte Hollywoodfilms van Disney/Pixar vormen de lichte kost in de Bin Laden-files. Tussen de duizenden andere stukken en documenten, bevinden zich ook verhandelingen over de strijd van Al Qaida, brieven van Bin Laden aan andere jihadisten en familieleden, teksten van toespraken en een 228 pagina's tellend tellend dagboek dat de Al Qaida-voorman bijhield. "Ik mis je", schrijft de terreurleider in een brief aan een van zijn vrouwen die in Iran is vrijgelaten. "Vertrouw mij, alsjeblieft, als ik zeg dat ik er hard aan werk om weer samen met je te leven. Let goed op je gezondheid, in het bijzonder op je gebit."

Mogelijke opvolgers

Ook is te lezen hoe Al Qaida de tienjarige verjaardag van de aanslagen van 9/11 wilde vieren en hoe de organisatie profijt probeerde te halen uit de 'Arabische lente', de politieke onrust die veel Arabische landen ten tijde van Bin Ladens dood in de greep hield.

Tussen de vele video's bevinden zich ook beelden van een volwassen Hamza bin Laden, de nu 28-jarige zoon van de Al Qaida-leider die wordt genoemd als een mogelijke opvolger. Sinds Bin Ladens dood wordt de terreurorganisatie geleid door de Egyptenaar Ayman al-Zawahiri. Op zijn hoofd hebben de VS nu een prijs gezet van 25 miljoen dollar. Maar ondanks dit forse bedrag en de intensieve jacht geleid vanuit het CIA-hoofdkwartier in Langley zijn de VS, zes jaar na de uitschakeling van Bin Laden, geen stap dichterbij Al-Zawahiri's aanhouding gekomen.

Tussen de vele video's bevinden zich ook beelden van een volwassen Hamza bin Laden, de nu 28-jarige zoon van de Al Qaida-leider die wordt genoemd als een mogelijke opvolger. Beeld BELGA
Tussen de vele video's bevinden zich ook beelden van een volwassen Hamza bin Laden, de nu 28-jarige zoon van de Al Qaida-leider die wordt genoemd als een mogelijke opvolger.Beeld BELGA

Het is voor het eerst dat de wereld nu een volwassen Hamza kan zien. Tot nu toe waren er alleen foto's beschikbaar uit zijn jeugd. Ook publiceerde Al Qaida diverse audio-boodschappen van hem. In de video van een uur is Hamza te zien tijdens zijn huwelijk, zittend op de grond en omringd door andere mannen. Een andere zoon van Bin Laden, de 23-jarige Khalid, werd tijdens Neptune Spear gedood door de SEALs.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234