Woensdag 20/10/2021

Organisator Geert Maes over de hooggespannen verwachtingen voor de bouwbeurs

Batibouw is de laatste

nationale zekerheid

Vanaf vandaag trekken tienduizenden kandidaat-bouwers en -verbouwers richting Heizelpaleizen voor hun jaarlijkse hoogmis Batibouw. Het mag dan al economische crisis zijn, de Belg is nog altijd geboren met een baksteen in de maag. De bezoekers komen uit het hele land, van Oostende tot Libramont. 'Als er nog één belgicisme is, dan is het wel Batibouw', zegt organisator Geert Maes (46). door Emmanuel Vanbrussel

Geert Maes, algemeen directeur van Batibouworganisator FISA, loopt er opvallend ontspannen bij op de Heizel. Het vele handjes schudden en het voortdurende gsm-gerinkel neemt de Gentenaar er met de glimlach bij. De bouwbeurs is sinds donderdag open voor professionelen en gaat vandaag open voor het grote publiek. "De voorbereiding is intens. Het waren twee 'zotte' maanden. Maar nu de beurs is begonnen, zit het moeilijkste voor mij er eigenlijk op", zegt Maes.

De bouwbedrijven snakken naar de start van Batibouw, zo is de voorbije dagen veelvuldig gebleken. Meer nog: het lijkt bijna of Batibouw de hele Belgische economie moet redden.

(lacht) "Ik heb ook die indruk. Zelfs jullie politieke commentator Yves Desmet zegt dat het de bouw is die het zal moeten doen. Batibouw gaat op zijn eentje de crisis niet breken. Die pretentie moeten we niet hebben. Maar de mensen zijn de dagelijkse berichten over crisis en ontslagen beu en hebben positief nieuws nodig.

"Ik zeg niet dat het altijd zo is, maar nu kan de bouw met een heleboel positieve maatregelen naar buiten komen. De btw-verlaging, de isolatiepremies, de energiepremie, noem maar op: het kan de mensen aanzetten tot het bouwen of kopen van een woning."

In de voorbije jaren zei men nochtans: het Batibouweffect neemt jaar na jaar af.

"Dan heeft men het over de hypothecaire leningen. De banken hadden vroeger de gewoonte om voor Batibouw een kwart procentje van hun rentetarieven af te doen om ze na de beurs weer te verhogen. Dat effect is inderdaad weg. Anderzijds: de hypothecaire rente staat historisch laag en is bijna gehalveerd tegenover vorig jaar. De variabele rente staat nu rond 3 procent, tegenover bijna 6 procent vorig jaar. Veel lager kunnen ze niet gaan. Zeker de banken niet, als u begrijpt wat ik bedoel." (knipoogt)

Niet alleen de rente daalt, ook de materiaalprijzen dalen. Toch aarzelen de kandidaat-bouwers.

"Onderschat het effect van de btw-verlaging niet, die maar net van kracht is. Die gaat van 21 naar 6 procent op een schijf van 50.000 euro. Het gaat dus om 7.500 euro. Ik kan mij ook levendig voorstellen dat een koppel dat zijn eerste nestje gaat bouwen en waarvan de man tijdelijk werkloos is of bij Opel Antwerpen werkt, nu even zegt: we stellen ons project uit. Dat is logisch. Maar voor de andere lagen van de bevolking is het nu wel het moment. De btw-verlaging is op korte termijn mooi meegenomen. Maar vooral: een huis is een goede investering op lange termijn."

Heel wat vijftigplussers hebben natuurlijk veel geld verloren met Fortis en andere beleggingen.

"Het kan best dat ze geld hebben verloren, maar net daardoor neigen ze terug naar zichzelf, naar hun eigen woning. Hun redenering is: 'Ik werk alle dagen keihard en mijn vrouw ook en wij willen comfort als we thuiskomen.' Met een knop moeten de rolluiken dicht en ze willen dat de flatscreen-tv uit de muur komt. Sommigen noemen dat luxe, zij noemen dat comfort en hebben daar geld voor over.

"Een andere categorie van de 'presenioren' zoekt het in het buitenland. Wij organiseren volgende week in Flanders Expo onze beurs voor tweede verblijven, Second Place. Welnu, de vastgoedmarkt in Spanje is zodanig gedaald dat je daar echt koopjes kunt vinden. In Turkije - oké, daar gebeuren af en toe ook vreemde dingen zoals het Sabine Appelmansverhaal - heb je voor 75.000 à 100.000 euro een villa met zicht op de zee of een meer. Dat vind je niet aan de Belgische kust."

Gelooft u in een crashscenario voor de appartementen aan de Belgische kust?

"De hoogconjunctuur die daar heel lang heeft geduurd - laat ons een kat een kat noemen - is voorbij. Er staat heel wat te koop aan de Belgische kust. Ik hoor vertellen dat er een actie is van de makelaars is om geen 'Te koop'-plakkaten meer te hangen, zodat de aanblik niet te dramatisch is. Maar het is en blijft een goede investering. Ik heb nog geen enkel appartement of studio aan de kust in waarde zien dalen. Er staat veel te koop aan de kust, maar ik zie geen crash."

U kent alle geledingen van de residentiële bouwsector. Hoe gezond is de bouw vandaag?

"De crisis laat zich op dit moment voelen bij de fabrikanten van materialen. Vooral bij de Europees gestructureerde groepen. Ze hebben hun hoofdzetel in Duitsland, waar het slechter gaat dan hier, of in Engeland, waar het nog slechter gaat dan in Duitsland. Bij de Belgische bouw-kmo's is de crisis nog niet zichtbaar. Dat zal komen. Dat is de tweede dominosteen.

"Het is mogelijk dat er daar ontslagen zullen vallen. Maar ik heb toch vertrouwen in de Belgische bouw- en verbouwsector, die flexibel kan inspelen op de crisis. Denk maar aan de opportuniteiten inzake hernieuwbare energie, zoals zonnepanelen. Wij Belgen zijn commerçant genoeg om net in die zaken te investeren."

Zou het kunnen dat het zwartwerk in de bouw de schok dempt, doordat het zwartwerk in alle stilte vermindert en er minder officiële ontslagen zich opdringen?

(glimlacht) "Dat is mogelijk. Het zou een zichzelf regulerend systeem zelf kunnen zijn."

U organiseert naast Batibouw ook een jobbeurs voor de bouw. Jarenlang was er sprake van een tekort aan bouwvakkers.

"Dit jaar organiseren we die beurs niet, net omdat we denken dat er geen nood aan is. Er was tot en met vorig jaar een jobtekort in de bouw. Dat is er in bepaalde knelpuntberoepen nog steeds. Maar binnen een aantal maanden kun je verwachten dat het algemene jobtekort in de sector al vrij goed opgelost zal zijn."

Hoe zit het met de instroom van bouwvakkers uit Centraal- en Oost-Europa?

"Op de wegenbouw heb ik geen zicht. Wat de bouw voor particulieren betreft is het mogelijk dat er nu via een 'natuurlijke' manier weer meer Belgen in de bouw werken."

En Batibouw zelf? Voelt u als organisator de crisis?

"Er staat hier op de Heizel 120.000 vierkante meter volledig vol. Er is geen gat. De standhouders gaan eerder een regionale beurs schrappen, dan Batibouw. Want Batibouw is de laatste nationale zekerheid, een nationale trots. 'Als we niet op Batibouw staan, bestaan we niet meer en denken de mensen dat we failliet of overgenomen zijn', zeggen ze. Dat is natuurlijk ook niet de boodschap die men zijn klanten wil overbrengen.

"Maar ook wij hebben annulaties gehad. Een KBC staat hier niet meer met zijn woonkredieten. Fortis en Dexia dan weer wel, terwijl ik net het meeste schrik had dat die twee zouden annuleren. Dat gaat niet altijd over het geld dat er niet is. In sommige gevallen is het ook psychologisch. 'We moeten zoveel mensen afdanken, het zou ongepast zijn om grote sier te maken met een stand', zeggen de bedrijven. En we moeten daar begrip voor hebben."

Batibouw is, mede dankzij zijn half Vlaamse, half Franse naam, in vijftig jaar uitgegroeid tot een soort Belgisch instituut.

"Vorig jaar, toen alle communautaire problemen op de spits werden gedreven, zei ik: 'Als er nog een belgicisme is, dan is het verdorie Batibouw.' Onze bezoekersstatistieken tonen: zestig procent Vlamingen, veertig procent Franstaligen. Ze komen zowel uit Oostende als Libramont. Het is dus geen Brusselse, maar een nationale beurs. Batibouw is een mini 'bouwend België'."

Zal het aantal bezoekers dalen door de crisis?

"Vorig jaar hadden we 333.000 bezoekers. Het kan best zijn dat er dit jaar minder bezoekers zijn. We zullen zien. Zolang het maar kwalitatieve bezoekers zijn. Ik ben een marketeer van vorming. Hoe meet je als standhouder het rendement, de return on investment? Via de kostprijs per contact. Ik heb een stand op de beurs eens vergeleken met een advertentie in een krant. Welnu: een Batibouwstand is het goedkoopste marketingmiddel."

Bezoekers foeteren wel eens over de fileproblemen op de Brusselse ring. Is de Heizel de beste locatie?

"Tja, ik rij elke dag van Gent naar mijn werk in Brussel en het is elke dag file. De Heizelpaleizen hebben hun charme. Paleis 5 is fantastisch. Maar ze zijn oud en er zouden wat investeringen mogen gebeuren.

"Anderzijds: er is geen alternatief. In de hele Benelux is er geen enkel ander tentoonstellingspark met 120.000 vierkante meter. Wij waren enkele jaren geleden een van de kandidaten om Flanders Expo over te nemen. Dat was nooit met de bedoeling om Batibouw naar Gent te verhuizen. Flanders Expo is minder dan de helft zo groot."

Is het concept Batibouw exporteerbaar naar het buitenland?

"Dat hangt van de mentaliteit van het volk af. Ik geloof niet in een publieksbeurs over bouwen en verbouwen in Nederland, want dat is een huurmarkt. De Nederlanders zijn niet geïnteresseerd in de kleur van hun dakpannen, want ze huren.

"We hebben er wel aan gedacht een publieksbeurs te organiseren in Oost-Europa. Want in Polen bijvoorbeeld is de mentaliteit dezelfde als bij ons: ze willen een eigen huis. Toch hebben we dat niet gedaan, want de mensen moeten een eigen huis ook nog kunnen permitteren, en dat is in Polen nog te weinig het geval. Je hebt dus een combinatie nodig van de juiste mentaliteit en voldoende koopkracht."

Batibouw is inmiddels aan zijn vijftigste editie. Is zo'n publieksbeurs nog van deze tijd?

"Rond 2000 had iedereen de indruk: nu gaan beurzen het moeilijk hebben, want je vindt alles op het internet. Maar zeker in tijden van crisis, zijn beurzen belangrijk. Hier heb je dat eerste, directe contact tussen consument en fabrikant, soms met een extra korting erbij. Ik zie mensen hier wrijven over bakstenen. Hier worden keuzes gemaakt. Hier wordt beslist over de kleur van de muur of de vloerbekleding. Internet is tweedimensionaal, een beurs is driedimensionaal."

In vergelijking met het Autosalon zijn de stands op Batibouw wel 'down to earth'.

"Het is den bouw, he. Het Autosalon met zijn blinkende hostesses en blinkende wagens is een droombeurs. Mensen gaan er naartoe om te dromen over een Lotus of een Maserati. De mensen die hier komen, zijn bouwers en verbouwers. Zij komen om te kopen."

De hoogconjunctuur aan de kust is voorbij. Blijkbaar is er een actie van de makelaars om geen 'Te koop'-plakkaten meer te hangen, zodat de aanblik niet te dramatisch is

Of zwartwerk in de bouw de schok van de crisis dempt? Het is inderdaad mogelijk dat er zich minder officiële ontslagen opdringen

n Geert Maes: 'De standhouders blijven komen, ondanks de crisis. 'Als we niet op Batibouw staan, bestaan we niet meer en denken de mensen dat we failliet of overgenomen zijn', zeggen ze.'

n Geert Maes: 'De bezoekers haken allerminst af. Hier heb je dat eerste, directe contact tussen consument en fabrikant, soms met een extra korting erbij.'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234