Zondag 05/12/2021

Open oorlog dreigt aan top Vlaamse christendemocraten

Vervotte laat tijdbom achter

De afwikkeling van de formatie door Herman Van Rompuy (CD&V) sloeg zijn eigen partij met verstomming. Zeker het onverwachte ontslag van boegbeeld Inge Vervotte sloeg bij de fracties in als een bom. 'Er zit dikke miserie aan te komen', zegt een CD&V'er.

Door Liesbeth Van Impe

Brussel l Van Rompuy nam niet alleen de formatie, maar ook de partij de voorbije dagen stevig in handen. Tegenover zich lijkt hij echter nu al een Letermekamp te krijgen. Klein, voorlopig toch, maar de partij weet hoe verscheurend zo'n conflict kan worden.

Het nieuws bij CD&V vandaag was niet eens de verrassende benoeming van Stefaan De Clerck op Justitie (en dus niet topfavoriet Tony Van Parys), maar wel de ontslagbrief van Inge Vervotte (zie hiernaast). Die leest als een lange en bij tijden emotionele uitleg over haar vertrek: het project waar ze samen met Jo Vandeurzen en Yves Leterme aan bouwde, de onrechtvaardigheid van hun beider ontslag terwijl de rest blijft zitten, de degout van de liberalen en de manier waarop die politiek bedrijven. "Het werd duidelijk dat het Inge allemaal te veel werd," zei ex-collega Hilde Crevits gisteren.

Maar één passage in de brief heeft wel een bijzonder scherp randje. Vervotte zegt ook dat deze ploeg niet de nodige geloofwaardigheid geniet en dat er maar beter heel snel verkiezingen kunnen komen, een standpunt waar binnen CD&V zowat enkel Jean-Luc Dehaene openlijk voor pleitte en dat heel wat kwaad bloed zette. Al voegde Vervotte er zelf nog aan toe dat ze daarmee geen oordeel over onder meer Herman Van Rompuy en voorzitster Marianne Thyssen velde. Het kon echter niemand ontgaan dat gevraagd naar een reactie Thyssen het plots koeltjes over de mening van "mevrouw Vervotte" had. Een CD&V'er: "Vorige week is in de fractie uitgebreid de strategie besproken en is beslist dat we tot 2011 doorgaan. Inge heeft haar mond niet opengedaan. Dat is niet correct." De liefde was bij sommigen dan ook zeer snel bekoeld: "Weet je, echt geliefd was ze toch niet. Het blijft een ijskoningin."

Relevanter is de inschatting bij velen dat achter de verrassende oekaze van Vervotte een scudraket van Yves Leterme zelf schuilt. Die moest gisteren definitief aanhoren dat Van Rompuy niet van plan is hem de fakkel opnieuw door te geven in 2011. Vervroegde verkiezingen lijken dan plots een stuk aantrekkelijker, zeker omdat Kris Peeters op Vlaams niveau de speelruimte van Leterme serieus beperkt.

Helemaal verwonderlijk is het echter niet dat Vervotte zich in de nieuwe ploeg niet echt goed in haar vel voelde. In haar omgeving viel gisteren de klacht te horen dat ze de voorbije tien dagen nauwelijks bij de besluitvorming betrokken was, iets wat in Letermetijden wel even anders was. Met Peeters klikt het al niet meer sinds die in een openlijke vete met Leterme verwikkeld raakte, het respect van Van Rompuy voor het politieke gewicht van het stemmenkanon is ook bescheiden. Hier en daar ontwaarden sommige CD&V'ers ook manoeuvres bij de nieuwe premier om Vervotte - "de spion van Leterme" - op afstand te houden. Met Steven Vanackere heeft hij alvast een vicepremier die hij wel respecteert en vertrouwt.

Ook achter de verrassende keuze voor De Clerck vermoedden sommigen trouwens een afrekening met het kamp-Leterme. "Yves was daar absoluut geen voorstander van, al was het maar omdat hij geen nieuw boegbeeld in West-Vlaanderen wil", zegt een parlementslid. De top koos toch voor De Clerck, al levert dat N-VA een extra zetel op. De Clerck zelf was naar verluidt zo verrast dat hij nog snel in de parlementswinkel een stropdas moest gaan kopen voor de eedaflegging.

Electoraal onevenwicht

Voor veel CD&V'ers was het dan ook opnieuw een dag op de lippen bijten en de storm ondergaan. Of dat ook betekent dat Van Rompuy de controle nu al dreigt te verliezen, is veel minder zeker. Hij respecteerde immers rigoureus de evenwichten die er in de partij echt toe doen. Het ACW kreeg met Vanackere een stevige vicepremier, waarin een pak meer vertrouwen heerst dan in Vervotte als zwaargewicht van de christelijke arbeidersbeweging. Ook zijn opvolger in de Vlaamse regering wordt vermoedelijk Sonja Claes, een Limburgse van ACW-signatuur.

Het grootste onevenwicht zit in het electoraal gewicht. Leterme en Vervotte staan misschien voorlopig alleen, maar ze bundelen samen wel heel wat electoraal kapitaal. Een openlijk conflict kan de partij na alle mokerslagen dan ook missen als kiespijn. Het nieuwe trio Van Rompuy-Thyssen-Peeters (geen hechte club, meer een verbond van gedeelde belangen) zet de lijnen momenteel uit en lijkt niet van plan zich snel uit koers te laten slaan. Maar de geschiedenis van de partij leert dat gekwetste ego's al te vaak tot etterende wonden hebben geleid.

Velen vermoeden dat achter de verrassende oekaze van Vervotte een scudraket van Yves Leterme zelf schuilgaat

n Inge Vervotte in haar afscheidsbrief: 'De aangerichte menselijke en politieke schade bij Jo Vandeurzen en Yves Leterme verplichten mij om grondig na te denken. Ik ben een politica, maar bovenal een mens.'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234