Donderdag 06/05/2021

Oorlogje spelen in fictief Afrika

'Tytan', een land in de Hoorn van Afrika, is binnengevallen door het op olie beluste 'Kamon'. Op vraag van de VN moet de NAVO de veiligheid in het land verzekeren en zowat 50.000 soldaten ter plaatse krijgen. Wat klinkt als de pilot van Battlestar Galactica is in werkelijkheid een grootscheepse militaire oefening in Leopoldsburg.

Het zenuwcentrum van Operatie Citadel Guibert in Leopoldsburg raak je niet zomaar binnen. Mobiele telefoons, USB-sticks of iPods blijven noodgedwongen achter, het serienummer van de camera en de dictafoon wordt genoteerd en enkele Franse militairen fouilleren alle bezoekers. "Tegen jullie zijn ze waarschijnlijk nog vriendelijk geweest", glimlacht de Belgische brigadegeneraal Philip Van Impe van de Rapid Reaction Corps-France. "Sommige jongens moeten bijna al hun kleren uittrekken voor ze binnen mogen."

Voorbij de uitgebreide controle ligt de zogenaamde achterwaartse commandopost: enkele kaki tenten, containers en Dixi-toiletten. Zo'n 200 militairen uit 13 verschillende landen moeten hier de eerste 3 tot 4.000 troepen in Tytan ter plaatse krijgen, de eenheden organiseren en naar het oosten leiden om er de oliereserves te beveiligen.

Niet echt natuurlijk, maar allemaal via de computer. "Alsof je een spelletje speelt op het internet", zegt Van Impe. "Maar dan wel een spelletje dat we heel serieus nemen." De achterwaartse commandopost in Leopoldsburg moet ruggesteun bieden aan het hoofdkwartier in het Duitse Sennelager, waar 1.500 soldaten uit 15 NAVO-landen de situatie in het fictieve Tytan onder controle proberen te krijgen.

Mogelijke fouten vermijden

Of de inwoners van Leopoldsburg iets zullen merken van de oefening? "Die enorme manoeuvres doen we niet meer", lacht Van Impe. "De tijd dat we we met pantservoertuigen al eens een voortuintje naar de haaien reden, ligt ver achter ons. Alles gebeurt nu hoofdzakelijk virtueel."

En die virtuele realiteit gaat ver. Tytan is dan misschien geen echt land, volgens het scenario heeft het wel een regering, een ongedisciplineerd en onderbetaald leger en krijgt het al eens te maken met een humanitaire ramp. Van Impe: "Aan dat scenario wordt al jaren gewerkt. Van de premier van Tytan hebben we zelfs een hele biografie liggen."

Meer zelfs, ook de vierde macht mag tijdens de oefening niet ontbreken. Om alles zo waarheidsgetrouw mogelijk te maken, schakelen ze gespecialiseerde firma's in om onder meer 'verslag uit te brengen' over de gebeurtenissen in Tytan. "Die 'journalisten' boksen dan een fictief journaal in elkaar, op basis van interviews met de legertop en archiefbeelden van echte conflicten", vertelt Van Impe. "In de realiteit moeten wij ook in staat zijn om op die berichtgeving te reageren."

Het hart van Operatie Citadel Guibert is de ROC, het Rear Operation Center, waar een opperste concentratie heerst. In enkele rijen zit een internationaal militair gezelschap achter de computer. En dat tot en met 9 december. "Voor hen is het echt een eer om hieraan te mogen deelnemen. Soldaten die er niet bij zijn, voelen zich als een voetballer die op de bank zit", benadrukt brigadegeneraal Van Impe.

Wat het nut precies is van zo'n enorme virtuele krachtmeting? "Het Rapid Reaction Corps-France is een van de 7 eenheden die van de NAVO een 'high readiness-statuut' hebben gekregen. Dat betekent dat we meteen inzetbaar zijn en dat we binnen de 48 uur ter plaatse moeten raken."

Snelle beslissingen laten zich nogal eens verleiden tot fouten, zo beseft ook de legerleiding. "Het is door te oefenen dat je mogelijke fouten vermijdt", zegt Van Impe. "Door alles zo realistisch mogelijk na te bootsen, krijgen de militairen meer vertrouwen op het terrein zelf. Daarom dat we hen ook confronteren met onverwachte crisissituaties en humanitaire catastrofes." In dit geval krijgt het fictieve Tytan binnenkort een fictieve aardbeving te verwerken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234