Woensdag 17/07/2019

Vier vragen

‘Ook vader is nu steeds vaker dader’: meer kinderontvoeringen door ouder

Beeld ANP XTRA

Nu de zomervakantie nadert, vraagt Child Focus opnieuw aandacht voor kinderen die door een van hun ouders naar het buitenland worden ontvoerd. Experte Hilde Demarré riep tijdens een congres op om de slachtoffers beter te horen en te begeleiden in de rechtbank.

Hoe vaak worden in ons land kinderen ontvoerd? 

“Child Focus heeft vorig jaar 409 dossiers behandeld. 275 daarvan waren effectieve ontvoeringen. Dat aantal stijgt al verschillende jaren. In 2017 telden we er 257, en het jaar daarvoor 217. We vinden dat een verontrustende trend. Een verklaring hebben we niet. Er is wel een toenemend aantal echtscheidingen in Europa en in België, waardoor zo’n evolutie niet abnormaal is. Die toename gaat wellicht gepaard met meer conflict in families.
“De ontvoerde kinderen keren meestal na een jaar terug. Op het moment van de ontvoering zijn ze ook erg jong, gemiddeld zes jaar.”

Wat weten we over de ouders die hun kind ontvoeren?

“In de meerderheid van de gevallen zijn het mensen die een internationale relatie hebben. Als die relatie moeizaam loopt, krijgen velen heimwee naar hun thuisland, omdat ze daar een groter sociaal netwerk hebben. Het zijn voornamelijk vrouwen die in zo’n geval beslissen om hun zoon of dochter mee te nemen: in twee op de drie gevallen is de moeder de dader. Het aandeel vaders is de laatste jaren wel opvallend gegroeid. Onze hypothese hiervoor is dat zij nu meer dan vroeger een plaats in de opvoeding opeisen. We hebben ook het idee dat vrouwen vandaag minder bereid zijn om mannen in de liefde te volgen. Het omgekeerde lijkt net het geval: dat het de mannen zijn die voor een relatie verhuizen.

“Het idee dat kinderen vooral naar Afrikaanse landen ontvoerd worden, klopt trouwens niet. Onze data leren dat het merendeel van de kinderen in Europese landen terechtkomt, vaak buurlanden. De situaties blijven heel uiteenlopend: soms vertrekken ouders na een conflict in het gezin, maar het kan evengoed zijn omdat ze een nieuwe job of een nieuwe partner in het buitenland hebben gevonden.”

Welke impact heeft een ontvoering op het welzijn van een kind?

“Het is niet makkelijk om daar algemene uitspraken over te doen. Onderzoek heeft aangetoond dat het welzijn van zo’n kind lager is bij een ontvoering, maar we weten nog niet goed waardoor dat welzijn precies wordt aangetast. Het is trouwens ook niet zo dat elke ontvoerde jongen of elk ontvoerd meisje per se slechter af is. In sommige gevallen ontsnappen ze op die manier ook aan een hele moeilijke thuissituatie.

“Een bevraging bij ontvoerde kinderen heeft ons wel geleerd dat een van de aspecten die voor onvrede zorgt, de behandeling in de rechtbank is. Een recent onderzoek dat we met zeventien Europese landen uitvoerden, leert dat het belang van kinderen maar in de helft van de vonnissen ter sprake wordt gebracht. In een op de vijf vonnissen zijn de kinderen zelf ook niet gehoord. Dat heeft niet alleen met een taalbarrière te maken, rechters vinden de kinderen soms ook niet matuur genoeg.

“De ontvoerde kinderen die wel in een rechtbank gehoord worden, geven aan dat er nog veel verbetermogelijkheden zijn. Ze worden vaak niet voorbereid op zo’n gesprek, hebben het idee dat er niet echt naar hen geluisterd wordt of krijgen geen feedback over de uiteindelijke beslissing.”

Welke maatregelen moeten er genomen worden?

“We geloven erg in een systeem als dat in Nederland. Daar krijgt elk ontvoerd kind een voogd, die hem of haar tijdens het volledige proces begeleidt. Een vonnis dat op kindermaat uitgeschreven wordt, zoals ze in het Verenigd Koninkrijk doen, zou ook een goede zaak zijn, net als begeleiding van de rechters. Die voelen zich zelf vaak erg onzeker in zulke situaties.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden