Zondag 01/08/2021

Ook uw buur kan een huisslaaf in dienst hebben

De gevangenschap van drie huisslavinnen in Londen viel op door de duur van dertig jaar, maar is geen uitzondering. In Europa dreigt de uitbuiting van huispersoneel zelfs toe te nemen, door de vergrijzing.

Andrew Wallis, van de Britse belangenorganisatie Unseen, die slachtoffers van mensenhandel helpt, waarschuwde gisteren dat de bevrijding van drie vrouwen in Londen symbolisch is voor de groei van het probleem. "Tweehonderd jaar geleden sloeg men slaven in ijzeren ketens om ze te controleren. Nu wordt huispersoneel gecontroleerd door psychologische ketens", zei hij op de Britse Radio 4. "Het is een industrie - een illegale handel met een laag risico om betrapt te worden en hoge omzet waarbij een menselijk wezen verhandeld wordt als een product, gekocht, doorverkocht en uitgebuit."

Wereldwijd werken volgens de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO) 53 miljoen mensen als huispersoneel, vooral vrouwen en meisjes. Tegelijk worden volgens de ILO ook 20,9 miljoen mensen gedwongen te werken, een meerderheid van hen als huispersoneel. De meesten bevinden zich in Azië en Afrika, maar ook in de EU en de VS zouden anderhalf miljoen mensen als slaven zijn tewerkgesteld. Als dienstbodes, landarbeiders of in de gedwongen prostitutie. Langdurige gevangenschap, zoals in Londen nu, is eerder uitzonderlijk. Volgens de ILO zit 'slechts' 5 procent van moderne slaven vast voor een periode van zes tot tien jaar.

Onder impuls van de ILO werd in 2011 de internationale 'Domestic Workers Convention' aangenomen, die alle huispersoneel gelijke en even menswaardige arbeidsrechten geeft als andere werknemers. De Conventie toepassen belooft een werk van lange adem te worden. "Ondanks de juridische vooruitgang zijn veel huiswerkers nog steeds onderbetaald en worden ze gedwongen om zeven dagen op zeven lange dagen te werken. Het inhouden van loon is een veelvoorkomend misbruik. Veel vrouwen en meisjes zijn niet in staat om de huishoudens waar ze werken te verlaten, en kijken aan tegen psychologisch, fysiek of seksueel misbruik," zei Nisha Varia van mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch eind oktober op een bijeenkomst in Montevideo, Uruguay, waar vrouwen uit veertig landen de eerste globale federatie van huiswerkers oprichtten.

Jaren begeleiding

Varia waarschuwde dat met name in onze knusse Europese samenleving het risico op uitbuiting groeit, door de vergrijzing. "Enkele van de grootste uitdagingen dienen zich aan in de Europese Unie, dat een groeiende oudere bevolking kent die afhankelijker wordt van diensten door huiswerkers."

De materiële rechten die veel huiswerkers worden ontzegd, kunnen nog via de rechtbank worden teruggeclaimd, maar de mentale schade die ze opliepen door te werken onder psychologische terreur en het verlies van jaren levenskwaliteit zijn onvergoedbaar. Aneeta Prem, de stichter van 'Freedom Charity' dat de drie vrouwen in Londen bevrijdde, voorspelde dat ze nog lang intensieve begeleiding nodig zullen hebben. "Als je je hele leven in gevangenschap hebt geleefd en niets anders kent, dan ben je je zelfs niet bewust van de kleinste vrijheden", zei ze aan ITV. "Wetende dat deze vrouwen het huis ontvluchtten met niets, wordt het een moeilijk proces."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234