Dinsdag 15/10/2019

Ook buitenlanders worden ketjes

Een inburgeringstraject lijkt in Brussel dan toch van de grond te komen. De PS liet gisteren, bij monde van kersvers minister-president Rudi Vervoort, weten dat het een voorstel heeft ingediend dat naar alle waarschijnlijkheid dit jaar wordt goedgekeurd. 'Beter laat dan nooit.'

Het decreetvoorstel van de PS voor een verplicht inburgeringstraject komt oorspronkelijk van Charles Picqué en is bedoeld voor alle nieuwkomers in Brussel, ouder dan 18 jaar en met een verblijfstitel van meer dan drie maanden. Gemeenschapssenator Caroline Désir (PS) schat dat het om zo'n 30.000 mensen per jaar gaat. Deze groep zal wel afgeslankt moeten worden. "Het moet financieel haalbaar blijven." Het voorstel werd vorige week door het college van de Franse Gemeenschapscommissie goedgekeurd en wordt nu in het Franstalige Brusselse parlement voorgelegd. "Daar zullen de debatten volgen."

In het voorstel van de PS zijn een primair en secundair luik opgenomen. In de eerste fase wordt de nieuwkomer opgevangen door een onthaalbureau waar het inburgeringstraject wordt uitgelegd en een sociale balans wordt opgesteld. Op die manier kan worden bepaald welk niveau van taalkennis er is, maar ook welke informatie met betrekking tot rechten en plichten verstrekt moet worden. Het is de bedoeling dat dit primaire luik en ook een taalcursus verplicht worden in geval van slechte kennis en er financiële sancties kunnen volgen. De secundaire fase omvat een individueel traject, geïnspireerd op het Vlaamse model, met taal- en andere vormingen maar ook een loopbaanoriëntering. Nieuwkomers die het traject uitzitten, krijgen een attest.

Een inburgeringstraject is absoluut nuttig, vindt socioloog Dirk Jacobs (ULB). Hij vindt wel dat de klemtoon op taalverwerving moet liggen. "De nieuwkomer moet een minimum kunnen begrijpen. Taal is dé sleutel tot een goede integratie. De drempel mag niet te hoog liggen. In Nederland vond ooit een studie plaats waarbij 30 procent autochtonen niet op de taaltest slaagden. Dat kan niet de bedoeling zijn."

Het traject verplichten, is ook een goede zaak. Op die manier worden niet alleen nieuwkomers, maar ook overheden aangemaand hun verantwoordelijkheden op te nemen. "Is het facultatief, dan vergt dat meer inspanningen van de nieuwkomers die niet altijd wegwijs raken in het aanbod. Ook worden in zo'n geval groepen over het hoofd gezien. Ik denk bijvoorbeeld aan landen waar het 'not done' is dat vrouwen zo'n traject zouden volgen."

Een verplichting moet volgens Jacobs wel losstaan van de rechten van de nieuwkomer, en geen uitsluitingsstelsel worden. "Het moet een middel zijn om mensen te integreren." In sommige EU-landen wordt het traject anders benaderd. "In Frankrijk wordt een tijdelijke verblijfsvergunning niet omgezet in een permanente zonder attest. In Nederland moeten mensen in geval van een familiehereniging voordat ze het land inkomen een taaltest doen via het internet."

Brusselse kopstukken zijn opgetogen over de zet van de PS. Aan Franstalige kant werd zo'n inburgeringstraject namelijk lange tijd sceptisch bekeken. "Vlaanderen zal sowieso haar medewerking verlenen", laat Pascal Smet (sp.a) weten. "Vzw's als Bon, die nu al inburgeringscursussen in Brussel aanbieden, zijn de aangewezen partners om hun expertise te delen." Bianca Debaets (CD&V) sluit zich hierbij aan. "De zet is goed, maar had vroeger gemogen. Het traject moet ook zeker afgestemd worden met de gemeenschappen."

Ook Guy Vanhengel (Open Vld) en Bruno De Lille (Groen!) zijn enthousiast maar benadrukken dat een verplichting langs twee kanten werkt. "Sowieso is het geen garantie op succes. Onderwijs is ook verplicht, en ook daar worden niet alle doelstellingen gehaald."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234