Dinsdag 24/11/2020

Onderwijs

Ook andere landen worstelen met corona op school. Wat kunnen we daarvan leren?

Kinderen van de middelbare school Technisch Atheneum Horteco in Vilvoorde.Beeld BELGA

Door de stijgende coronacijfers gaan er steeds meer stemmen op om in het onderwijs over te gaan van code geel naar code oranje. Maar Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) wil de scholen openhouden voor alle leerlingen. Hoe doen ze het elders in Europa?  

Italië: experimenteren met sneltesten

Italiaanse scholen openden half september, na een sluiting van ruim zes maanden, hun deuren onder strikte voorwaarden. Zo moeten ouders elke ochtend de temperatuur van hun kinderen opmeten. Leraren en kinderen vanaf zes jaar zijn verplicht een mondkapje te dragen. De leerlingen mogen het alleen afzetten als ze op afstand van anderen achter hun splinternieuwe eenpersoonstafeltje zitten – in theorie dan, want de nieuwe tafeltjes zijn nog steeds niet op alle scholen geleverd. 

Kinderen wachten voor een basisschool in Rome.Beeld EPA

In Italië vindt ook een mondkapjesdiscussie plaats. Het nut van de mondmaskers staat niet ter discussie, wel de vraag welk type het beste is. Veel scholen stellen chirurgische mondmaskers verplicht, terwijl de vereniging van kinderartsen vindt dat wasbare doe-het-zelf-kapjes ook volstaan.

Waar Italië in februari nog de eerste brandhaard van Europa was, loopt het inmiddels in de bestrijding op de troepen vooruit. Sinds een week wordt er in de regio rondom Rome, waar relatief veel besmettingen zijn, geëxperimenteerd met sneltesten op scholen. Gemeentelijke gezondheidsdiensten komen in Italië naar school, screenen hele klassen en geven in een halfuur de uitslag. Bij een positieve uitslag volgt alsnog een ‘normale’ PCR-test die definitief uitsluitsel moet geven.

Ondanks alle maatregelen zijn er brandhaarden onder de tienduizenden Italiaanse scholen. Nog geen maand na de heropening zijn 178 scholen alweer gesloten omdat er meer dan zes besmettingen zijn vastgesteld. Op nog eens 1.228 scholen is minimaal één coronageval gevonden. Toch heeft het onderwijs volgens de regering “weinig impact” op de verspreiding van het virus en benadrukken experts dat scholen niet de motor van de epidemie zijn.

Wel zijn deze week strengere algemene regels afgekondigd, waaronder een mondkapjesplicht buitens­huis, die dus ook geldt op het schoolplein. Voorlopig lijken alle maatregelen bij elkaar genoeg om een nieuwe complete schoolsluiting te vermijden, maar Italië weet als geen ander hoe plotseling je van de smalle corona-evenwichtsbalk kunt vallen.

Assistent Kathy Hammond (rechts) en lerares Muriel Thompson (links) maken pakketjes met kantoorartikelen voor kinderen van de Muswell Hill Basisschool in Londen.Beeld Getty Images

Verenigd Koninkrijk: zorgen grotendeels verdwenen

Alle scholen in het Verenigd Koninkrijk zijn na de zomervakantie opengegaan, al dan niet met aangepaste roosters. Leerlingen op scholen in gebieden met een hoog percentage coronagevallen moeten in de gangen een mondkapje op. Elders moet de rector zelf bepalen of deze maatregel nodig is, waarbij gekeken zal worden naar de ruimte binnen het schoolgebouw. Scholieren en docenten worden niet systematisch getest. Over ventilatie is hier weinig discussie. Dat veel Britse schoolgebouwen oud en tochtig zijn, is nu opeens een klein voordeel.

Sinds het heropenen van de scholen zijn er enkele kleine uitbraken geweest, met name op middelbare scholen. Tot sluiting van scholen heeft dit nog niet geleid. Wanneer een scholier coronasymptomen vertoont, moet hij of zij meteen naar huis om in zelfisolatie te gaan. Scholen hebben ouders informatie gestuurd over het verschil tussen corona, griep en een verkoudheid.

Veel ouders werken nog altijd thuis. Er is iets meer lesverzuim dan normaal. Dankzij corona is er wel een toename te zien van het aantal kinderen dat thuis wordt onderwezen.

In het voorjaar en tijdens de zomer waren de onderwijsvakbonden uiterst kritisch over het heropenen van de scholen, een weerstand die mede voortkwam uit een wantrouwen richting de Conservatieve regering van Boris Johnson. Ook bij een deel van de ouders leefde angst. Zorgen zijn nu grotendeels verdwenen.

Scholen zijn voorzichtig en zorgen ervoor dat kinderen binnen hun ‘bubbel’ blijven. Leraren wisselen elk lesuur van lokaal, in plaats van de kinderen. Van schoolreisjes is nog geen sprake, naschoolse activiteiten zijn beperkt.

Een meisje strekt haar armen uit naar haar lerares in Barcelona.Beeld AP

Spanje: start schooljaar in opperste verwarring

In Spanje begon het schooljaar in opperste verwarring. Pas een week voordat de scholen in september weer opengingen, maakte het ministerie van Gezondheidszorg de regels bekend. Vooral de beperking van de groepsgrootte stelde de scholen voor grote problemen. Ze hadden niet genoeg docenten en ook niet genoeg lokalen. Het leidde ertoe dat de docenten onmiddellijk een paar dagen in staking gingen.

De scholen openden vervolgens stapsgewijs: eerst de crèches, daarna de basisscholen, dan de middelbare scholen. Inmiddels zijn alle leerlingen weer onder de pannen. Hoe hoger het niveau, hoe vaker het onderwijs deels digitaal wordt gegeven.

Mondkapjes zijn verplicht bij alle kinderen vanaf 6 jaar. Er zijn exemplaren op de markt met allerlei vrolijke motieven, een beetje zoals op kinderpleisters. Voor de leerlingen is het natuurlijk vervelend, maar dan kunnen ze altijd nog denken aan het kleine meisje dat beroemd werd doordat ze met een hoog stemmetje op de Spaanse tv verklaarde: “Dit is beter dan doodgaan.”

De leerlingen hoeven niet thuis te blijven als ze snotteren of keelpijn hebben, maar wel als ze een van de volgende symptomen hebben: koorts, hoesten, moeite met ademhalen, vermoeidheid, spierpijn, hoofdpijn, overgeven of diarree, en verlies van reuk en smaak. Dat is de theorie. In de praktijk proberen sommige ouders hun kinderen toch naar school te laten gaan, bijvoorbeeld omdat ze anders in de problemen komen op hun werk.

Het schooljaar begon met het goede voornemen om hele klassen te testen als er één coronabesmetting was. Die stelregel is in veel regio’s alweer losgelaten. Ook blijken scholen vaak niet te weten of ze de hele klas in quarantaine moeten sturen na een positief geval. Ze proberen advies te krijgen van de overheid, maar die zou slecht bereikbaar zijn. Volgens de laatste cijfers van het ministerie van Onderwijs zaten drie weken na de start van het schooljaar 2.852 klassen in quarantaine: 0,73 procent van het totaal.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234