Zondag 25/10/2020

Ontdekking van een enorme, koude wereld

Brussel

Eigen berichtgeving

Quaoar. Zo hebben de astronomen het verste object dat ooit met een telescoop in ons zonnestelsel is waargenomen voorlopig genoemd. De enorme ijsbol is meteen het grootste waargenomen voorwerp sinds de ontdekking van de planeet Pluto, 72 jaar geleden. De ijsbol draait elke 288 jaar in een bijna perfecte cirkel rond de zon, meldt de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie Nasa. De ontdekking brengt de discussie weer op gang of het wel terecht is dat Pluto wordt beschouwd als een planeet.

Tot voor kort was het gewoon een vreemd lichtpuntje. Tenminste, dat was alles wat astronomen Michael Brown en Chadwick Trujillo van het Californië Instituut voor Technologie in Pasadena ervan konden zien toen ze het in juni ontdekten met een telescoop op de begane grond. Nadat ze het met de Hubble-ruimtetelescoop hadden bestudeerd, ging echter een nieuwe 'wereld' open. Met de nieuwe geavanceerde camera voor onderzoek van Hubble ontdekten ze dat het object een reusachtige diameter heeft van 1.300 kilometer. Dat is een tiende van de diameter van de aarde, meer dan de helft van de diameter van Pluto zelf, en groter dan de diameter van de Pluto-maan Charon.

Brown en Trujillo hebben hun ontdekking voorlopig Quaoar genoemd, naar een inheemse Amerikaanse god van de Tongva-stam. Dat zijn de oorspronkelijke inwoners van het Los Angeles-gebied waar het Instituut zijn basis heeft. Volgens hun legende daalde Quaoar af uit de hemel. Nadat hij de chaos had omgezet in orde, spreidde hij de wereld uit op de rug van zeven reuzen. Daarna creëerde hij de lagere dieren en daarna de mens. Officieel heeft het voorwerp echter nog geen naam omdat het zo nieuw is. De Internationale Astronomische Unie velt het eindverdict over de naam. Voorlopig gaat Quaoar door het leven onder de klinkende naam '2002 LM60'.

Net als de planeet Pluto bevindt Quaoar zich in de Kuipergordel, een ijzig gebied dat barst van de planeetachtige voorwerpen en ongeveer 5 miljard kilometer buiten de baan van Neptunus ligt. Het voorbije decennium zijn er meer dan 500 ijslichamen gevonden, ook wel Kuipergordelobjecten genoemd. Maar die waren bijna allemaal duidelijk een pak kleiner dan Pluto, wat duidelijk niet voor Quaoar geldt. Qua volume is het groter dan alle tot nu gevonden asteroïden samen. De onderzoekers vermoeden dat het voornamelijk bestaat uit ijs vermengd met rotsen. Die samenstelling is vergelijkbaar met die van een komeet, alleen is Quaoar honderd miljoen keer groter.

De vondst doet de discussie over de status van Pluto oplaaien, aldus de BBC. "Deze ontdekking strookt met onze verwachting dat er een handvol voorwerpen moeten bestaan die even groot zijn als Pluto", aldus de astronoom David Jewitt van de Universiteit van Hawaï. Hij ontdekte het eerste Kuipergordelobject meer dan een decennium geleden. Onderzoekers menen dat de status van Pluto als planeet onder druk komt te staan naarmate grotere Kuipergordelobjecten gevonden worden. "Met de kennis over andere voorwerpen in de Kuipergordel is het duidelijk dat we Pluto niet eens als een planeet zouden beschouwen als we het vandaag zouden ontdekken", aldus Brown, een van de ontdekkers van Quaoar. (NC)

Ontdekking ijsbol doet discussie over status van Pluto als planeet oplaaien

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234