Donderdag 28/05/2020

Ongeziene glorie

Het Gravensteen in Gent en 't Steen in Antwerpen lokken dan wel jaarlijks een massa volk, toch zijn er nog heel wat andere kastelen en burchten die een bezoek meer dan waard zijn. Aanschouw, drie Oost-Vlaamse pareltjes waar het verleden prikkelt, maar waar een hedendaagse invulling voor extra beleving zorgt.

Kasteel Wissekerke, Bazel

Upstairs, downstairs

Als je het dorpscentrum van Bazel inrijdt, is het historische Koningin Astridplein al een geweldige verrassing. Het idyllische plein is de perfecte inleiding voor het kasteel Wissekerke.

Dit mooie kasteel en het uitgestrekte, groene en rustgevende kasteeldomein ziijn de trots van de gemeente Kruibeke, die er dankbaar gebruik van maakt om gasten te ontvangen en meteen ook een beetje te imponeren. Dat was vaak ook de bedoeling van de adellijke families die er in de loop van de eeuwen hebben gewoond. Met de familie Vilain XIIII op kop, als een van de meest vooraanstaande adellijke families van Vlaanderen. Twee uitgestippelde wandelingen leiden je door de verschillende vertrekken van het kasteel. Tijdens de ene wandeling volg je het doen en laten van de bedienden die in het kasteel de adellijke pracht en praal dienden. Een bijzondere trip door het kasteel is dat, van de middeleeuwse kelders tot helemaal op zolder, via allerlei verborgen doorgangen en smalle trapjes. Een groot contrast natuurlijk met de wandeling door de ruimtes waar de eigenlijke bewoners thuis waren en met hun veel duurdere schoenen de geboende parketvloeren lieten kraken. Met die wandeling treed je in hún voetsporen en loop je door de prachtige vertrekken, waar je even kan wegdromen. De heel geslaagde reconstructie van decors en stijlen brengt de glorietijd van het kasteel vandaag immers weer heel dichtbij.

Egyptische kamer

Wissekerke werd de voorbije jaren kamer voor kamer gerestaureerd en kreeg ook authentiek meubilair in bruikleen van het Bisdom Gent. En omdat de adellijke families van weleer ook wel eens méér wilden zien dan hun eigen kasteel en dus de wereld verkenden, kreeg het kasteel een Egyptische kamer, een Engelse tuin en zelfs een replica van een hangbrug die ze in Amerika zagen. Die lieten ze nabouwen over de slotgracht. En het wordt nog mooier, want Toerisme Vlaanderen zag in dit kasteel heel wat mogelijkheden en trok daarvoor het nodige geld uit. Denk maar aan een rondgang met een augmented-realitybril, waardoor bezoekers van de vroegere kasteelheer of dienstmeid kunnen horen hoe ze er leefden. In een oude schuur komt er een gloednieuw bezoekerscentrum, met onder meer een kasteelshop, en het kasteeldomein krijgt dan weer picknickplekjes en wandelingen. Maar ook zonder die toeristische ingrepen is Wissekerke een kasteel om van te smullen. Dat kan je zelf ontdekken, al dan niet met gids. En nog een tip: op 26 augustus is er ook Bazel Parkt, een muziekfestival voor jong en oud. Ronddansen in het zonnetje met een kasteel als decor: zaliger dan dat wordt het niet.

Koningin Astridplein 17, Bazel. www.kruibeke.be

Even uitwaaien in Polders

van Kruibeke

Laat het kasteel Wissekerke even achter je om vlakbij de natuur in te duiken, langs de Schelde. Daar is onlangs het natuurgebied Polders van Kruibeke ingericht, dat deel uitmaakt van het Sigmaplan om ons land te vrijwaren van overstromingen. Dit is meteen het grootste overstromingsgebied van Vlaanderen. Maar het overtollige water van de Schelde stroomt maar enkele keren per jaar de polders in. Op al die andere dagen kunnen bezoekers het poldergebied in en is er heel wat te beleven, van wandelen, fietsen en spelen tot vissen. Een mooi wandelnetwerk leid je door een heel verscheiden landschap van 600 hectare, met slikken en schorren, elzenbroekbossen en een weidevogelgebied. En ook de ree, bever en otter hebben er onlangs al een nieuwe thuis gevonden. Met streekverhalen en anekdotes van plaatselijke verenigingen leer je deze bijzondere plek nog beter kennen, al kun je daarvoor óók een beroep doen op lokale gidsen.

Hof ter Saksen, Beveren

Dicht bij de natuur

Een kasteel hoeft niet altijd álle aandacht op te eisen. Dat is het geval in het kasteeldomein Hof ter Saksen in Beveren, waar vooral in het kasteelpark

veel te beleven is.

Op een oppervlakte van 13,5 hectare biedt het park zowel bossen, statige gazons als adembenemende waterpartijen. Het domein is ook nog een van de weinige gesloten parkbossen in het Waasland. Het prachtig gerestaureerde kasteel, de oranjerie en het hoevegebouw - allen beschermd als monument - geven het gemeentelijke domein natuurlijk die grandeur, net als de mooie, brede wandeldreven. Maar het imposante kasteel was tot tien jaar geleden niet meer dan een ruïne: zowat de helft van het gebouw was ingestort. De gemeente Beveren heeft intussen miljoenen euro's geïnvesteerd in de renovatie, met het oog op een horecabestemming. Maar het blijkt makkelijker om de Waaslandwolf te spotten rond het kasteel dan een bevlogen horeca-investeerder. Niettemin is Hof ter Saksen ook zonder cappucino of speciaalbiertje een bezoek meer dan waard.

Fruitweelde

De gemeente plantte in 1996 op het domein 77 verschillende rassen van fruitbomen die in Beveren voorkomen. In de boomgaard van Hof ter Saksen staan nu 234 hoogstamfruitbomen. Sinds enkele jaren worden de appelen en peren tot fruitsap geperst die vervolgens in de tuincafetaria van Hortus ter Saksen wordt geserveerd. Dat is een natuureducatieve vereniging die cursussen, voordrachten en allerlei natuuractiviteiten organiseert in en rond de oranjerie. En ook kunst krijgt er elk jaar een bijzondere plek, met de kunsthappening 'Montmartre' op de eerste zondag van juli, augustus en september, met telkens zo'n 120 kunstenaars die hun werk tonen in de schaduw van het kasteel. Hof ter Saksen is vooral een plek om even uit te waaien, in een prachtig, uitgestrekt kasteeldomein, waar elk seizoen de natuur de hoofdrol opeist.

Haasdonkbaan 101, Beveren. Begeleide bezoeken reserveren op 03/750.18.60. www.beveren.be

Kasteel Walburg, Sint-Niklaas

Tafelen als een

kasteelheer

Deze waterburcht uit de 13de eeuw is al vaker de inzet van een bitse strijd geweest, hoewel het in en rond het kasteel in het pittoreske stadspark van Sint-Niklaas vandaag heel vredig toeven is. Het kasteel is eigendom van de stad, dat er in 1994 een horecazaak in onderbracht. De grote troef is het geweldige terras, met uitzicht op de grote vijver en het park, een plek vol stilte, terwijl vlakbij de stad nochtans volop verder raast. De versterkte waterburcht nam enkele eeuwen geleden een groot deel van de stadskern in. In 1550 stapte ridder Willem Van Waelwyck van zijn paard in Sint-Niklaas om van de burcht zijn uitvalsbasis te maken, die hij de naam gaf van zijn geliefde Walburgis. En weer een tijd later, midden de 20ste eeuw, zag de stad maar één uitweg voor het steeds toenemende autoverkeer. Ridderlijk of niet, het vroegere domein van de ooit zo fiere waterburcht werd gedecimeerd om de brede Parklaan aan te leggen, die de Grote Markt met de N70 verbindt.

Bed van koning Albert

Het kasteel Walburg heeft echter de tand des tijds doorstaan. In 1975 werd het ook officieel beschermd. En al bood het in de moderne tijd allerminst nog enige bescherming, toch koos koning Albert in de Eerste Wereldoorlog voor een slaapplaats in het kasteel, toen het oprukkende Duitse leger met rasse schreden naderde vanuit Antwerpen. De koning kon er op zijn terugtocht nog enkele uren de slaap vatten, nadat hij eerst met de verrekijker vanuit de toren van het Sint-Niklase stadhuis de troepenbewegingen in Antwerpen had ingeschat. De slaapkamer van koning Albert tref je er vandaag niet meer aan. Het mooie kasteel is nu een al even mooie horecazaak, waar het verleden wel een plaats heeft gekregen, vooral dan in de beleving van de kasteelruimtes. Want soms hoeft een kasteel niet overdadig te pronken met het verleden, als je het maar voelt. Je kan het ook proeven, met enige verbeelding, met de benen onder tafel en een lekker stukje vlees of vis op het bord, terwijl de ondergaande zon schittert in de kasteelvijver. Dan besef je dat die ridder bijna zes eeuwen geleden allerminst een slecht plekje uitkoos met zijn lieftallige deerne Walburgis.

Kasteel Walburg, Walburgstraat 35, Sint-Niklaas. www.walburg.be.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234