Zaterdag 23/01/2021

'Ongelooflijk hoe vuil modellen zijn'

Imogen Edwards-Jones over de achterkant van de modewereld

Anale zalf tegen oogkwaaltjes, ongewassen pubermodellen als verspreiders van venerische ziekten, cocaïnestaaltjes als extraatje bij de aankoop van een dure jurk... Nadat de Britse journaliste Imogen Edwards-Jones eerder al een hilarische blik bood achter de schermen van de hotel- en de luchtvaartindustrie, is het nu de beurt aan de mode-industrie. 'Ontstellend hoe die enkel met zichzelf bezig is.'

Door Geert De Weyer

In 2004 flikte ze het 'm al. Toen ontblootte ze in Hotel Babylon de minder fraaie kanten van een niet nader genoemd Londens luxehotel. Die bestseller werd in 25 talen vertaald en leidde tot een populaire BBC-televisiereeks die tot nog toe in negen landen op de buis kwam. Opvallend was de door de verenigde Britse horecazaken uitgeloofde fikse beloning voor wie als eerste de anonieme hotelmanager wist te ontmaskeren die samen met haar het boek schreef. Een manager mag immers nooit uit de biecht klappen. Kortom, mondje dicht over de sjeiks die schapen in hun bad slachten, de prostituees die af en aan lopen bij de rijken der aarde of de speciale eisen van de vips.

Air Babylon (2005) ging verder op die succesformule. De Britse freelancejournaliste beschreef daarin een etmaal door de ogen van een Britse luchthavenmanager. Ook van dat boek kocht de BBC ondertussen de filmrechten. De essentie van haar boeken, zo zegt ze zelf, is dat rijke mensen een goede tijd hebben en dat arme mensen vechten om een goede tijd te hebben.

Anno 2007 is het de beurt aan de modewereld, waar achter de laagjes glamour en plamuur een decadentie schuilgaat die haar gelijke niet kent. In Fashion Babylon volgt ze een modeontwerper gedurende een halfjaar, een periode waarin hij twee collecties moet voltooien. Alle verhalen zijn waar, schrijft Edwards-Jones in haar voorwoord. "Alle anekdoten, schandalen, drugs, rivaliteit, krankzinnigheid en decadentie: alles is echt gebeurd", zegt ze. "Al heb ik de namen veranderd om de schuldigen te beschermen", voegt ze er grijnzend aan toe.

In jouw inleiding staat: "De rijken kopen de kleding, de armen maken ze en de rest gedijt bij de wilde en exclusieve sfeer."

"Weet je wat ik erg interessant vond? Dat er in de mode weinig geld te verdienen valt voor de mensen met een visie en met ideeën. Uitzonderingen als Bernard Arnault (bestuursvoorzitter van Louis Vuitton Moët Hennessy, 's werelds grootste conglomeraat van luxeartikelen, GDW) bevestigen de regel. Maar geloof me, zelfs de grote ontwerpers verdienen relatief weinig. Ze zwemmen op de stroom van frisse energie, creativiteit en de atmosfeer van het wereldje, dáár doen ze het voor."

Toen ik je anderhalf jaar geleden interviewde over Air Babylon, vertelde je al dat Fashion Babylon je moeilijkste boek was. Waarom?

"Het bleek enorm moeilijk om met modemensen afspraken te maken. Ze dagen zelden op en zijn erg onbetrouwbaar. Ze bellen je vijf minuten voor de afspraak op. 'Te moe', klinkt het dan."

Of te veel drugs, als ik mag afgaan op de wilde verhalen uit je boek.

"Hm, of te veel alcohol. Onderschat nooit wat die mensen kunnen achteroverslaan."

Maar het drugsgebruik is er legio?

"Ik zou niet weten in welke industrie men tegenwoordig geen coke gebruikt. Maar modemensen zijn flinke verbruikers, dat is waar. Dat heeft ook met hun levenswijze te maken. Het zijn partypeople: ze zijn mooi, feesten graag en blijven erg laat op. Op elke party ligt coke. (schouderophalend) Waarom zijn we eigenlijk zo verbaasd dat er in dat wereldje zoveel cocaïne wordt gesnoven? Interessant zou het worden als modellen of ontwerpers géén drugs namen. Ik heb de voorbije jaren twee mensen ontmoet die geheelonthouder waren. Overal waar ik kwam, zag ik coke."

"Nu, om verder te gaan op je vorige vraag: het schrijven van dit boek was een nachtmerrie. Het onderwerp bleek groter en complexer dan het hotelwezen of de luchtvaartindustrie. Voor die boeken kon ik terecht bij één of misschien twee informanten of managers, maar voor Fashion Babylon had ik een heel raderwerk nodig van én een producer van tv-shows, een bekende modefotograaf, twee modellen, twee ontwerpers en een tijdschriftredactrice. Het waren de besten in de business - in Groot-Brittannië kan je niet veel beter vinden -, maar God, wat nam het veel tijd in beslag om hen te overtuigen van mijn bedoelingen."

Zijn je bronnen eigenlijk al onthuld? De hotelmanager die je hielp om het eerste boek te schrijven, kreeg van het Londense hotelwezen zelfs een prijs op zijn hoofd. Ook op de manager van de luchtvaartindustrie werd jacht gemaakt. Hoe zit het nu?

(voorzichtig) "Er zijn enkele mensen die ik met dit boek in moeilijkheden heb gebracht. Het spoor leidde uiteindelijk naar hen, maar dan nog is niets zeker. 'Alles ontkennen', heb ik hen als advies gegeven. (fijne glimlach) Nu, ik ben uitermate voorzichtig te werk gegaan. Ik heb enkele modefeestjes bezocht, maar daar sprak ik nooit echt met iemand. De ontmoetingen met mijn informanten vonden ver van de modescene plaats, vaak in groezelige cafés waar je dit soort mensen amper ziet."

Sinds Hotel Babylon ben je vrij bekend geworden in Londen. Keek de modewereld dan niet vreemd op als je plots in hun midden opdook?

"Je zou ervan versteld staan hoezeer de modewereld met zichzelf bezig is. Buiten hun eigen volk kennen ze amper mensen."

Je schreef het boek in het jaar waarin twee graatmagere modellen doodvielen en de wereldpers haalden. Werd daar veel over verteld?

"Ik beëindigde het boek vlak ervoor. Nu, ik wil toch eerst even opmerken dat de modellen die het het langst volhouden vaak van nature mager zijn. Kate Moss en Naomi Campbell hebben zo'n lichaamsbouw. En vergeet niet dat modellen sowieso roofbouw plegen op hun lichaam door drugs en medicatie te nemen. Roaccutane, bijvoorbeeld. De laatste jaren is het een erg populair product bij jonge meisjes. Op de catwalk vind je steeds meer jonge modellen van een jaar of zestien. Pubers zijn het. Nu, een van de vervelende kenmerken van de puberteit zijn puistjes, en een vervelend kenmerk van een hoofd vol puistjes is dat je er de catwalk niet mee op mag. Roaccutane is een middel dat puisten verijdelt, alleen mag je het slechts gedurende een korte periode gebruiken. Het droogt je lichaam namelijk volledig uit, knoeit met je hormoonhuishouding en kan leiden tot ernstige depressies. Sommige agentschappen laten hun modellen een contract ondertekenen waarin ze zweren niet zwanger te worden als ze het product innemen. Het kan leiden tot miskramen of de geboorte van gemuteerde baby's. Het resulteert ook in een diepe scheurtjes in je schaamlippen. (haalt schouders op) Tja, there's no fantasy in acne, is there? Maar het blijft soms tragisch. Ik heb een jong model leren kennen dat er al een jaar aan verslaafd was. Vreselijk.

(lacht) En heb je dat stuk gelezen over die anale zalf? In de modellenwereld gebruikt men het steeds vaker. Het zou een product zijn tegen aambeien en dergelijke euh... anale problemen, maar het zou in het wereldje een hulp zijn tegen kraaienpootjes en uitgezakte oogwallen."

Ondertussen heeft midden december de Italiaanse regering een anorexiacode opgelegd voor de modewereld. Goed idee?

"Anorexia roep je daarmee geen halt toe, hoor. Kledij toont nu eenmaal beter op slanke mensen, en aangezien modebladen vooral inspelen op fantasie, zal dat niet meteen veranderen. De modewereld heeft anorexia niet erger gemaakt. Anorexia heeft honderden oorzaken: een te laag zelfbeeld, opgedane trauma's, depressiviteit, noem maar op. Ik vraag me overigens af of de cijfers over anorexia de laatste twintig jaar zijn gestegen. Volgens mij is er in Groot-Brittannië zelfs meer overgewicht dan vroeger. En ik denk dat dat publiek dezelfde advertenties bekijkt, dezelfde magazines leest en naar dezelfde tv-shows zapt als iedereen. Het is erg makkelijk om een industrie verantwoordelijk te stellen voor een probleem van zo'n omvang. Of het de modellen ervan weerhoudt zichzelf in de vernieling te diëten, weet ik niet. Ze krijgen geen job omdat ze dunner zijn, maar eerder omdat ze mooi zijn. Maar je moet natuurlijk wel oppassen dat het niet uit de hand loopt. De Armanicouture is er voor maat 36, terwijl de couture van Lindsay Lohan maat 32 zou zijn. Dat zal een tegenreactie geven."

Je hebt een leuke anekdote opgenomen in je boek: die waarin ontwerper Tom Ford zijn pr-dame de opdracht geeft Victoria Beckham onmiddellijk uit zijn kleren te sleuren. Mevrouw Beckham is blijkbaar niet geliefd in de modewereld.

(zucht) "Ach, Posh. Ze zwemt in het geld en denkt dat ze een mode-icoon is. Hallo? Ze heeft valse tieten, een valse neus, valse tanden en ze probeert veel te hard een modekoningin te zijn, terwijl mode in feite 'gemakkelijk' moet zijn. In de modewereld houdt niemand van haar, ze geeft de business een slechte naam. Enkel Cavalli kleedt haar, maar dat is een bejaarde ontwerper die zich specialiseert in het soort meisjes dat vooral op jachten in Zuid-Frankrijk zonnebaadt."

Wat heeft je het meest getroffen in deze hele business?

"Twee dingen. Eén: dat de creatievelingen die een modelijn bepalen ontzettend harde werkers zijn. Een ontwerper moet jaarlijks minstens twee collecties creëren, willen of niet. Hij kan niet argumenteren dat hij een pauze wil. Vergeet het. Om mee te gaan in die mallemolen moet hij die collecties afwerken. Ik vond dat fenomenaal. Ik dacht eerlijk gezegd dat deze wereld stijf stond van alcohol, seks, drugs en het bevredigen van het eigen ego. Dat is niet zo. Het gaat vaak om erg creatieve mensen die ook goede businessmensen moeten zijn.

Het tweede opmerkelijke - en ik ben er overigens nog steeds niet goed van - is dat de modellen elkaar zoveel venerische ziekten doorgeven. Je kan niet geloven hoe vuil modellen zijn. Schurft, schaamluizen, vaginale infecties... ze worden verspreid door de kledij die van model naar model gaat. Dat gaat zo: de vrouwen nemen 's morgens een douche voor ze naar een fotoshoot gaan. Na het modelleren gaan ze vaak tot in de vroege uurtjes uit, drinken zich te pletter of buigen zich over de coke, overnachten bij een of andere bassist van een rockgroep en staan 's morgens te laat op om ongewassen naar hun volgende shoot te gaan. Waarom zouden ze zich ook verzorgen? Eenmaal op hun fotoshoot aangekomen wacht hen een visagiste, een kapper, een manicure en/of pedicure op. Alles wordt voor hen gedaan, maar er is natuurlijk niemand die hen wast. Onthoud daarbij dat het vaak om zeventien- of achttienjarigen gaat die zich sowieso al niet graag wassen - ik deed dat op die leeftijd ook niet graag. (lachend) Het leven is te kort om in bad te gaan, nietwaar?!"

Er zouden geen supermodellen meer zijn, volgens sommigen in je boek. Vergeef me mijn onwetendheid, maar wat is eigenlijk het verschil tussen een topmodel en een supermodel?

"Naomi Campbell en Kate Moss zijn bijvoorbeeld supermodellen. Ze zijn zelfs bekend bij mensen die niet in mode geïnteresseerd zijn. Ze halen vaak de roddelpers. Topmodellen daarentegen hebben veel contracten en werken veel, maar je weet niet wie ze zijn. Vandaag zijn er amper nog supermodellen. Er zijn weinig mensen die opstaan en zich laten gelden als persoonlijkheden, of het nu in de goede dan wel in de slechte zin is."

Hoe komt dat?

"Geen idee. Misschien verandert men te vaak van model. Ik denk dat Kate Moss een van de weinige overlevenden is. Van Cindy Crawford hoor je steeds minder en Naomi slaat enkel nog haar assistenten." (grijnst)

Tot mijn grote verbazing vond ik in het boek geen anekdoten rond seksuele intimidatie, op enkele homo-ontwerpers na die mooie, naïeve mannelijke modellen een te kleine broek laten passen...

(onderbreekt lachend) "Zodat ze een tweede keer halfnaakt voor hen moeten gaan staan en ze de bilnaden moeten bijwerken en zo... Leuk, toch? Ik zag het zo voor me: 'Oh honey, did we really give you such a small size? Here's another one, darling!' Terwijl die tweede broek natuurlijk ook te klein is. Maar goed, je zou inderdaad denken dat dit wereldje vrouwen uitbuit of seksueel intimideert, maar de meeste ontwerpers zijn homo, dus daar stopt het al. Af en toe hoor je natuurlijk wel van ontwerpers die een schare jonge jongens met zich meezeulen met de garantie dat ze ooit hun catwalk mogen beklimmen. Helaas. En nu we het toch over mannelijke modellen hebben: wist je dat de mode-industrie, net als de porno-industrie, de mannen amper betaalt voor hun prestaties? Mannelijke modellen stellen niets voor. Ken je één mannelijk topmodel?"

Hoeveel procent is homo in dit wereldje, denk je?

"Goh, negentig procent? (grijnzend) Of nee, maak er maar vijfennegentig van, want ik ken werkelijk geen enkele Londense ontwerper die hetero is. In de VS blijken de ontwerpers vaker heteroseksueel te zijn. Calvin Klein beweert hetero te zijn. En Ralph Lauren ook, dacht ik. Zou kunnen." (haalt schouders op)

Je insinueert dat de maffia de modelagentschappen controleert. In hoeverre is dat waar?

"Dat zou in Milaan gebeuren. Ik heb verschillende keren opgevangen dat veel Italiaanse agentschappen de maffia moeten betalen om een rustig leven te kunnen behouden. Het model dat ik sprak, wist dat haar agentschap dat had geweigerd en niet veel later benzine door de brievenbus kreeg gegoten. Italianen en hun maffia... Maar bij ons, in Londen, Parijs of New York, zie ik dat niet meteen gebeuren. Ik heb er in ieder geval niets over gehoord."

Je schrijft ook over een modehuis dat zijn vipbezoekers cocaïnestaaltjes zou geven bij aankoop van een dure jurk.

"Dat was in de jaren tachtig. De beroemdheden op de eerste rij tijdens catwalks kregen bij aankoop van zo'n jurk inderdaad cocaïne aangeboden. Ze troffen het plastic zakje vaak aan in de mouw of de voering van hun kledingstuk. Of dat nu nog gebeurt, is zeer de vraag. Openlijk zie ik het niet meteen gebeuren."

Wat ik had kunnen weten, maar niet wist: beroemdheden krijgen allerhande jurken en handtassen.

"Dat gebeurt steeds vaker. Geen idee hoe het met jullie media zit, maar wij verzuipen in de celebritymagazines. Dat soort bladen reserveert steeds vaker rubrieken waarin sterren feestjes bijwonen in hun nieuwste outfits. Wat draagt Uma Thurman vandaag, van welke ontwerper is de laatste jurk van Sienna Miller? Ze zijn dus ontzettend belangrijk voor de modewereld, zeker voor de kleinere modehuizen. Adverteren is voor hen vaak te duur, maar als zo'n beroemdheid wordt gespot met hun jurk... Kassa! Die actrices kunnen het verschil maken."

En ze krijgen blijkbaar een hele hoop?

"Gi-gan-tisch veel krijgen ze. We noemen dat seeding, als in 'zaadjes zaaien'. Labels geven glamoureuze, fotogeile beroemdheden heel wat spullen. Ze huren daarvoor zogenaamde seeders in, mensen die het modegedrag van de sterren analyseren en hen de gepaste kledij en attributen zenden. Maar ze zullen zelden schoenen, rokken of broeken gratis geven. Paparazzi fotograferen bijna altijd vanaf het middel. Dus heeft een modehuis er niets aan hen broeken of schoenen te geven. Meteen ook de reden waarom je op de Oscaruitreiking actrices ziet met extreem opvallende en peperdure halssieraden, terwijl hun armbanden heel wat minder decadent zijn. Die worden immers amper gefotografeerd. Maar handtassen, die krijgen ze dan weer en masse. Als je weet dat Sienna Miller 800 keer gefotografeerd is met haar Balenciagahandtas en dat ze door fashionista's al meer dan 600.000 aangeklikt is op het internet, dan weet je wel hoe belangrijk die cadeautjes zijn.

Versace was in de jaren tachtig het eerste modehuis dat beroemdheden overlaadde met gratis kleren en attributen. Hij was trouwens ook de eerste die topmodellen als Christie, Naomi, Claudia, Linda en Cindy op eenzelfde catwalk liet lopen - maar dat geheel terzijde. Vandaag geeft iedereen gratis producten, met uitzondering van Prada. Als een model wordt gefotografeerd met een Prada, dan heeft ze daar zelf voor betaald.

Modehuizen hebben ook hun favorieten. Iedereen in dit wereldje is het erover eens: er zijn slechts een tiental vrouwen ter wereld die jurken kunnen verkopen. Madonna, Sienna Miller, Angelina Jolie, Cameron Diaz, Nicole Kidman... Het zijn vrouwen van wie je de kleren wilt dragen. Het gaat niet alleen om de publiciteit die ze wereldwijd krijgen, of zelfs niet om hun figuur. Er zijn immers vrouwen met hetzelfde figuur. Nee, het gaat erom dat ze daarnaast cool zijn."

We blijven nog even in Hollywood: een actrice met een eigen jurk op een Oscarnacht krijgen is voor een modeontwerper de kroon op het werk.

"Sterker: je jurk rond het lichaam van een genomineerde of zelfs winnende actrice draperen is hét modenirwana. Het kan je bedrijf echter veel geld kosten. Zulke jurken kosten tussen de 10.000 en 20.000 dollar. Vaak moet het modehuis er zes ophoesten zodat de actrice de keuze heeft. Een klein bedrijf kan failliet gaan als de actrice beslist geen enkele van die zes jurken te dragen. Enkel de grote jongens spelen dus mee met de Oscarrace. Chanel, Valentino... Voor hen is het ook een gok, maar zij kunnen het zich permitteren 120.000 dollar in één keer te verliezen.

Maar sommige actrices zijn erg loyaal. Kate Winslet, bijvoorbeeld, zweert bij de Britse ontwerper Ben de Lisi, terwijl Sienna Miller alles van Matthew Williamson draagt. Dat helpt die bedrijven enorm vooruit. Als ooit een van hen wordt genomineerd voor een Oscar, mogen zij gegarandeerd hun jurk creëren.

Advertentiepagina's kopen leidt in de Britse modebladen tot meer redactionele coverage. Daarover ben je in je boek heel duidelijk.

"Ik heb me daarvoor laten informeren door een ex-redactrice van een groot Brits glossy modemagazine. Ze was erg duidelijk: het komt vaker voor dan je denkt. Ze kreeg ooit een boze pr-verantwoordelijke van een belangrijk modehuis aan de lijn die haar duidelijk maakte dat haar baas niet was opgezet met het feit dat hij steeds minder vaak zijn ontwerpen in het blad zag staan. Toen zij repliceerde dat de commerciële en redactionele redactie gescheiden waren, nam haar chef onmiddellijk de telefoon over, om zich vervolgens in alle bochten te wringen in de hoop die belangrijke adverteerder zeker niet te verliezen. Nadien was dat modehuis weer volop vertegenwoordigd in het blad. Modebladen publiceren tegenwoordig ook steeds vaker parfumcredits om hun adverteerders blij te maken. Dan staat in de korte tekst bij fotoshoots dat het model die of dat parfum droeg tijdens de shoots. Wie interesseert dat nu? Niemand ziet het, niemand ruikt het. Maar ook dat is een gezamenlijke toegeving van de advertentiedienst en de hoofdredactie."

Toen je boek afgelopen zomer uitkwam in Groot-Brittannië verscheen ook de film The Devil Wears Prada, met Meryl Streep in de rol van een bitse hoofdredactrice van een modeblad. Vond je het een leuke film?

"Het was een prachtfilm, maar ik vond de personages te vriendelijk. Ze waren niet gemeen genoeg om geloofwaardig te zijn."

Gaat het er nog erger aan toe dan?

"Absoluut. Weet je, ik ben een bitch. Ik hou van bitchy mensen. Ik kan het niet helpen, voor mij is dat puur entertainment. Mensen die elkaar graag zien, bah, ik kan hen bijna niet verdragen. Maar goed, dat bitchy kantje van die modescene zal ik nu wel moeten missen." (grijnst) n

INFO

Fashion Babylon,

330 blz.,

uitgeverij A.W. Bruna,

15,95 euro.

Buiten hun eigen volk kennen ze amper mensen

Opmerkelijk is dat de modellen elkaar zoveel venerische ziekten doorgeven

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234