Zondag 29/05/2022

Onderzoek IS-tijdschrift: IS verspreidt knip-en-plak-islam en verantwoordt gruweldaden zoals nazi's

Uittreksel uit het propagandatijdschrift Dabiq. Beeld Kos
Uittreksel uit het propagandatijdschrift Dabiq.Beeld Kos

In zijn propagandatijdschrift Dabiq geeft terreurgroep IS steeds minder religieuze en steeds meer politieke verantwoordingen voor haar daden. Een andere trend is dat ze haar vijanden steeds vaker stript van menselijke eigenschappen. Dat blijkt uit een studie van de KU Leuven.

Politieke motieven

De studie maakt deel uit van het doctoraatsproject van onderzoeker Thomas Frissen, gepromoot door professor Leen d'Haenens. Doel van het project is de rol na te gaan van media, en dus ook van propaganda, binnen een radicaliseringsproces. De studie wordt morgen voorgesteld tijdens een symposium in Brussel.

De onderzoeker bestudeerde de twaalf eerste Engelstalige nummers van Dabiq. Daaruit puurde hij twee duidelijke trends: het tijdschrift roept steeds vaker politieke en steeds minder religieuze motieven in. "Zo werd na de aanslagen van 13 november in Parijs verwezen naar bombardementen die Frankrijk sinds september 2014 uitvoert tegen IS", zegt Frissen. Een andere trend is dat vijanden steeds vaker ontmenselijkt worden. "Mensen worden kruisvaarders, ongelovigen of Joden genoemd."

Ontmenselijken

"Niets in het tijdschrift staat er zonder reden", zegt Frissen. "De makers denken goed na over hun publiek en wat ze willen bereiken - ze hebben ook een Franse en Turkse versie met andere inhoud.

In dit geval reiken ze manieren aan om afstand te nemen van gruweldaden. Ontmenselijken bijvoorbeeld is een van de meest effectieve manieren. Op die manier rechtvaardigden de nazi's ook al de uitroeiing van Joden, en Amerikaanse cipiers de mishandeling van Iraki's in de Abu Ghraib-gevangenis."

Volgens promotor Leen D'Haenens zijn er lessen te trekken uit de propaganda van IS. "Het komt erop aan een tegenverhaal te ontwikkelen. Er wordt makkelijk een amalgaam gemaakt tussen islam en terreur in de media. Maar als we de eerste helft van de vorige eeuw bekijken, zien we dat er ook in Europa oorlog en geweld heerste. We moeten dus dat wij-zij-verhaal vermijden. Ook scholen kunnen helpen een tegenverhaal te brengen. Belangrijk is om leerkrachten daarin te ondersteunen."

"IS verspreidt een bepaalde ideologie, een soort knip-en-plak-islam waarmee ze hun daden verantwoorden. We moeten niet zeggen dat dat goed of slecht is, maar een breder kader aanreiken. Zo zet je mensen aan het denken en kunnen ze het verhaaltje van IS doorprikken", besluit Frissen.

null Beeld AP
Beeld AP

250 islamitische professoren uit de hele wereld

De studie wordt voorgesteld tijdens het symposium "Countering violent extremism: mujhada and muslims' responsibility" van dinsdag en woensdag in Brussel. Op het symposium zullen naar verluidt 250 islamitische professoren uit de hele wereld aanwezig zijn. Op het programma staan verschillende workshops met internationale professoren en vertegenwoordigers uit de religieuze wereld. Ook minister van Justitie Koen Geens maakt zijn opwachting.

Doel van het congres is om op zoek te gaan naar de roots van terrorisme en manieren om het gewelddadig terrorisme te counteren. Ook is het een reactie op de afwezige stem van de islamitische wereld dezer dagen, klinkt het in een persbericht. De organisatie is in handen van de Fethullah Gülen Leerstoel Interculturele Studies aan de KU Leuven en van Intercultural Dialogue Platform, het platform van zogenaamde dialoogorganisaties die gelinkt zijn aan de Gülenbeweging in Europa.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234