Zondag 08/12/2019

Oekraïne beschuldigt Rusland van neerhalen MH17, Russen noemen onderzoek bevooroordeeld

De nagebouwde cockpit van MH17 in een militaire loods in het Nederlandse Gilze-Rijen. Beeld GETTY

Russische veiligheidsdiensten zaten achter het neerschieten van vlucht MH17 in juli vorig jaar. Dat heeft de Oekraïense premier Arseni Jatsenjoek vandaag, op de dag dat de Nederlandse Onderzoeksraad Voor Veiligheid zijn rapport publiceerde, nogmaals gezegd. De Russische onderminister van Buitenlandse Zaken Sergej Rjabkov stelt dat de resultaten van het onderzoek "een bevooroordeeld karakter" hebben en dat ze "worden gebruikt voor politieke doelen". De VS beschouwen het rapport als "een belangrijke mijlpaal op weg naar de vervolging van de verantwoordelijken".

"Dronken separatisten"
"Persoonlijk twijfel ik er niet aan dat het een geplande actie was van Russische speciale diensten... Er is geen twijfel over mogelijk dat dronken separatisten geen controle zouden hebben over een BUK-systeem'', stelde de Oekraïense regeringsleider tijdens overleg in Kiev.

Volgens persbureau Interfax, dat zich baseert op Jatsenjoek, komt Oekraïne ook met eigen onderzoeksrapporten naar buiten. "Onze experts hebben tientallen studies uitgevoerd die ook openbaar gemaakt en aan de media gepresenteerd zullen worden", citeerde het de premier.

Zijn vice-premier, Gennadi Zoebko, noemde het neerhalen van vlucht MH17 een terreurdaad. Zoebko reageerde op bevindingen van de OVV. "Uit het onderzoek van Nederland komt naar voren dat het een terreurdaad is geweest", aldus Zoebko volgens persbureau Interfax-Ukraine. Ook zei de vicepremier dat de raket die het toestel neerhaalde vanuit rebellengebied is afgeschoten.

Rebellen: "Wij hadden echt geen BUK-raket"
Rebellen van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk in Oost-Oekraïne hebben vandaag opnieuw gezegd dat ze geen BUK-raket hadden op het moment dat vlucht MH17 werd neergeschoten. Ze hebben kort na de crash ook al laten weten geen luchtafweersysteem te hebben.

"Vertekend beeld"
De resultaten van het onderzoek naar de ramp met vlucht MH17 hebben "een bevooroordeeld karakter", zei van zijn kant de Russische onderminister Sergej Rjabkov van Buitenlandse Zaken tegen de persbureaus RIA Novosti en TASS. Rjabkov stelt dat de conclusies een "vertekend beeld" geven van wat er is gebeurd en dat ze worden gebruikt om politieke doelen te bereiken. "We verwachten dat zulk soort afwijkingen van de norm in de toekomst wordt rechtgezet", aldus Rjabkov.

Rusland heeft van meet af aan gezegd niet betrokken te zijn bij het neerhalen van het toestel.

Beeld GETTY
Beeld GETTY
Beelden van de heropgebouwde cockpit van MH17. Beeld EPA
De Buk-raket waarmee vlucht MH17 boven Oekraïne is neergeschoten, is uit een oude serie. Het gaat om de 9M38-serie, die in de Sovjettijd werd geproduceerd, blijkt uit het onderzoek van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV). Beeld EPA

BUK-raket
In Russische media deden verschillende theorieën de ronde die het neerhalen van de vlucht zouden verklaren. De Russische regering achtte het lange tijd waarschijnlijk dat een Oekraïens vliegtuig de Boeing van Malaysia Airlines heeft neergehaald. Volgens de OVV is alleen een afgeschoten BUK-raket de oorzaak van de ramp. Wie de raket precies afschoot, geeft de OVV niet aan. Dat is onderwerp van een afzonderlijk justitieel onderzoek.

"Belangrijke mijlpaal"
De Verenigde Staten beschouwen het onderzoeksrapport van de OVV over het neerhalen van vlucht MH17 juist als een "belangrijke mijlpaal" op de weg naar vervolging van de verantwoordelijken.

"De Verenigde Staten zullen alle pogingen om de verantwoordelijken te berechten volledig steunen", aldus het Witte Huis in een verklaring. "Onze inschatting is ongewijzigd: MH17 werd neergeschoten door een grond-luchtraket die werd afgevuurd vanuit gebied in Oost-Oekraïne dat door de separatisten werd gecontroleerd. De slachtoffers en hun nabestaanden blijven in onze gedachten en gebeden".

Zuurstofmaskers wellicht niet gebruikt

Toen het toestel van Malaysia Airlines in de lucht uiteenviel, kwamen de zuurstofmaskers voor de passagiers naar beneden, maar die zijn waarschijnlijk niet gebruikt. Dat zegt de OVV in zijn rapport.

Een van de passagiers was gevonden met een zuurstofmasker om de nek. De onderzoekers weten niet hoe het masker daar kwam. "Het blijft onduidelijk of de persoon het masker in een reflex zelf heeft opgedaan of dat het na het overlijden was gedaan door iemand op de grond'', staat in het eindrapport.

Het valt niet uit te sluiten dat sommige inzittenden van vlucht MH17 enige tijd bij bewustzijn zijn gebleven in de één tot anderhalve minuut waarin het vliegtuig neerstortte. De OVV acht het "waarschijnlijk dat de inzittenden zich nauwelijks realiseerden wat er met hen gebeurde".

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234