Vrijdag 12/08/2022

NieuwsOorlog in Oekraïne

Oekraïense vrouwenwielerteam gestrand in Leuven: ‘Ik zit hier, veilig en wel. Dat is gewoon niet eerlijk’

Het Oekraïense wielerteam in Leuven: Hanna Solovey (30), Solomia Lukachuk (21), Alina Bogdan (19), Tatjana Klimchenko (27) en Ksenya Federova (24).  Beeld Photo News
Het Oekraïense wielerteam in Leuven: Hanna Solovey (30), Solomia Lukachuk (21), Alina Bogdan (19), Tatjana Klimchenko (27) en Ksenya Federova (24).Beeld Photo News

Ze zijn gestrand in Leuven, de stad die ze nog kenden van het wereldkampioenschap wielrennen vorig jaar. Terwijl hun land in oorlog is, proberen zij de Oekraïense eer op de fiets hoog te houden. ‘Eigenlijk wil ik naar huis. Helpen waar het kan. Vechten, desnoods.’ Op bezoek bij de vrouwen van het nationale wielerteam van Oekraïne.

Sven Spoormakers

Ze wonen met z’n negenen – zes wielrensters, drie begeleiders – in een paar piepkleine appartementjes in de Leuvense studentenbuurt. Onder de trap staan twee dure koersfietsen. Op de chauffage liggen schoenen te drogen, op een wasdraad erboven hangen truitjes en broekjes. “We zitten hier goed, hoor”, lacht Hanna Solovey (30), de kopvrouw van het nationale team. In 2015 won ze de zilveren medaille op het WK tijdrijden. Drie keer reed ze, in de jaren dat ze voor een Nederlands profteam uitkwam, de Ronde van Vlaanderen.

Maar afgelopen zondag keek ze zelfs niet – niet naar de tweestrijd tussen Mathieu van der Poel en Tadej Pogacar, niet naar de zegerush van Lotte Kopecky. Ze zag alleen maar de beelden van de lijken op straat in Boetsja. “Ik ben woedend. Hoe moet ik ooit nog met Russen in het peloton rijden?, vraag ik me af. Dat zijn geen mensen meer. Ik weet ook wel dat niet álle Russen zulke beesten zijn, maar toch: als ik Russen hoor, zeggen ze allemaal dat de oorlog fake news is. Ze begrijpen het niet”, zegt Hanna.

Zó bang

Afgelopen zaterdag koersten ze in de Challenge Ludivine Henrion in het Waalse Eghezée. Met drie rensters eindigden ze in de top tien. Maar de oorlog zit de hele dag in hun hoofd, ook al hebben ze sinds de Russische inval nog geen dag in Oekraïne doorgebracht. Solovey: “We zijn op 3 februari naar Alanya, aan de Turkse Rivièra, vertrokken voor ons jaarlijkse trainingskamp. Toen was er nog niks aan de hand. Twintig dagen later zei president Zelensky op tv dat de Russen dichtbij waren en dat we ons klaar moesten maken voor een oorlog. Een dag later gebeurde het: bombardementen, tanks en soldaten die ons land aanvielen.

“Mijn wereld heeft drie, vier dagen stilgestaan: ik was alleen maar bezig met mijn telefoon – eten, slapen, trainen, niks deed ik nog. Ik was zó bang dat Poetin Kiev zou innemen en Zelensky zou laten vermoorden. Wat moesten wij dan?”

Allemaal kennen ze wel iemand die nu in het leger zit. “Mijn vriend Stanislav Horuna – op Tokio 2020 won hij nog brons in het karate – is nu soldaat. Gelukkig niet in de frontlinie”, zegt Solovey. Kseniya Federova (24) pikt in: “Mijn vriend, ook een wielrenner, vocht in Marioepol. Hij heeft een kogel in zijn been gekregen en herstelt nu in een ziekenhuis in Lviv. Hij heeft geluk gehad: hij heeft, ondersteund door een paar anderen, nog nét de reddingshelikopter kunnen bereiken.” Tatjana Klimchenko (27): “Mijn broer zit ergens in het oosten van Oekraïne. We sturen soms berichten, maar hij wil niet veel zeggen – behalve dat hij nog leeft. Ik denk dat hij niet wil dat ik mij te grote zorgen maak.”

Kleine koers in de kou

De wielrensters wilden allemaal naar huis terugkeren, maar kregen – zowel van de autoriteiten als van hun familie – de dringende aanbeveling zich in veiligheid te houden. Solovey: “We zijn begin maart naar Leuven gekomen, omdat we dat nog kenden van het WK wielrennen vorig jaar. Ik was toen 57ste, in een groep gelosten – het was een hárde koers, met alle hellingen en kasseien. Maar eigenlijk wil ik naar huis. Ik kan helpen. Ik kan molotovcocktails maken. Ik kan koken voor soldaten of voor vluchtelingen. Ik kan vechten desnoods. Ik kan iets belangrijks doen – alleszins belangrijker dan wielrennen. Maar iedereen thuis zei: ‘Blijf hier weg. Zorg voor jezelf.’ Dat wringt, zeker als je dan een kleine koers aan het rijden bent, in de regen en de kou.”

Mama wil niet weg

Het wringt nog meer bij het jongste lid van het team. Alina Bogdan is 19 en zit er stilletjes bij in het kleine appartement. “Ik woon in Charkiv. De stad ligt in puin”, zegt ze. “Ons huis is gebombardeerd en is volledig vernield. Gelukkig zat mijn familie in een schuilkelder toen de bommen insloegen, ze zijn ongedeerd. Ik heb via via mensen gevonden in Italië waar mijn mama naartoe zou kunnen. Of ze zou ook naar België kunnen komen. Maar ze wil niet: ze wil wat er overblijft van onze bezittingen niet zomaar achterlaten.” Het meisje schiet vol. Haar stem breekt. “Ik ben bang voor wat er nog gaat komen. Alle mensen die ik graag zie, zitten midden in een oorlog. En ik zit hier, veilig en wel. Het ergste wat me kan overkomen, is een auto die ons aanrijdt op een kruispunt. Dat is gewoon niet eerlijk.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234