Donderdag 12/12/2019

Terrorisme

OCAD zet zestien minderjarigen op terreurlijst

Op de lijst van 'foreign terrorist fighters' van het OCAD staan zestien minderjarigen. Beeld RV

Van de 127 Belgische minderjarigen die momenteel bij leden van de Islamitische Staat verblijven, zijn er tien van wie de veiligheidsdiensten geloven dat zij een serieus gevaar vormen als zij naar ons land zouden terugkeren. Nog zes anderen worden ook in de gaten gehouden.

Nu Islamitische Staat in Syrië en Irak zo goed als verslagen is, vrezen de veiligheidsdiensten dat strijders, onder wie ook minderjarigen, naar ons land zullen terugreizen. Op de lijst met gevaarlijke terroristen, de foreign terrorist fighter list, van het coördinatieorgaan voor de dreigingsanalyse (OCAD) staan momenteel tien minderjarigen die de veiligheidsdiensten daarom extra in het oog moeten houden. Alle tien zouden ze zich in Syrië of in Irak bevinden.

“Het feit dat zij op de lijst staan betekent dat het OCAD ernstige aanwijzingen heeft dat zij gevaarlijk zijn”, zegt Olivier Van Raemdonck, woordvoerder van minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA). Welke infomatie precies, kan hij niet zeggen. “Het kan een heleboel zijn. Ze kunnen bijvoorbeeld een militaire opleiding hebben gekregen of ook deelgenomen hebben aan de gevechten.”

In totaal staan er volgens Van Raemdonck zestien minderjarigen op de terroristenlijst van het OCAD. Een van hen is bij een poging om terug te komen tegengehouden; drie verblijven momenteel in ons land, maar worden door de politiedientsen gevolgd omdat ze dreigen te vertrekken; en twee zouden al langer naar ons land teruggekeerd zijn.

Draaiboek

Het onderwerp van de minderjarigen die zich bij IS hebben aangesloten is dinsdag nog besproken op de nationale veiligheidsraad, een overlegorgaan waarin verschillende overheidsdiensten hun aanpak op elkaar afstemmen. Daarbij hebben de diensten ook een draaiboek opgesteld over hoe ze met minderjarigen moeten omgaan als die terugkeren. Zo willen ze eerst bekijken of iemand nog een dreiging vormt en “vaststellen” of hij zestien jaar oud is. Dan kan hij namelijk vervolgd worden als een volwassene.

“12- tot 18-jarigen behoren juridisch gezien tot de bevoegdheid van de jeugdrechter”, zegt de perswoordvoerder van het federaal parket. “De jeugdrechter kan beslissen om iemand vanaf zestien jaar laten berechten als een meerderjarige. Bij al wie jonger is, kan hij niet veel meer doen dan ze naar een instelling te sturen.” De opvolging van de minderjarigen gebeurt verder ook door de lokale taskforces, die zich met terreur bezighouden. Elk gerechtelijk arrondissement heeft er zo een.

Volgens Thomas Renard, onderzoeker aan het Egmontinstituut die net een paper over de terugkeerproblematiek heeft gepubliceerd, zijn er in de voorbije vier jaar al achttien minderjarigen naar ons land teruggekeerd en is er één effectief veroordeeld. "Er zijn er ook als minderjarigen vertrokken en als meerderjarigen teruggekeerd", zegt hij. "Maar de manier waarop justitie hun zaken bekijkt, hangt wel af van de leeftijd. Het criterium daar ligt op tien jaar: wie jonger vertrekt, wordt beschouwd als een slachtoffer; voor wie ouder is wordt alles geval per geval bekeken."

Straf

Minister Jambon heeft deze week nog herhaald dat België geen enkel inspanning zal doen om de foreign terrorist fighters naar huis te laten terugkeren. En voor de kinderen van IS-leden zal inderdaad enkel wie jonger is dan tien jaar kunnen reken op hulp van de overheid, zo zei hij woensdag tijdens een commissievergadering in het parlement.

Hoe zwaar de eventuele straf voor de tien minderjarigen wordt die nu op de terreurlijst staan? "Dat is moeilijk te zeggen", zegt Renard. "Omdat we alleen gegevens hebben over de straffen voor volwassenen: die krijgen gemiddeld tussen de drie en de vijf jaar gevangenisstraf. Als IS-strijders strafbare feiten hebben begaan in Syrië is het nog steeds niet eenvoudig om dat te bewijzen, dus worden ze enkel veroordeeld omdat ze zich aangesloten hebben bij een terreurgroep. Indien minderjarigen veroordeeld worden, denk ik dat hun straffen nog lager zullen liggen." 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234