Vrijdag 30/07/2021

Nucleaire reus krijgt het warm

Should I stay or should I go? EDF staat vandaag voor een verscheurende keuze in het Verenigd Koninkrijk. Het Franse staatsenergiebedrijf investeerde al meer dan twee miljard euro in de nieuwe kerncentrale Hinkley Point C, maar niemand ziet het project nog goed komen. Het tijdperk van nucleaire reuzen lijkt voorbij.

Op papier ziet het er allemaal mooi uit. De moderne reactor van Hinkley Point C zou bewijzen dat er ook na de ramp in Fukushima nog een toekomst bestaat voor nucleaire energie. Het megaproject zou het Verenigd Koninkrijk helpen om zijn klimaatdoelstellingen moeiteloos te behalen en het eiland voor decennia voorzien van goedkope elektriciteit.

Het dreigt nu allemaal anders uit te draaien. Zes jaar nadat Hinkley Point C groen licht heeft gekregen, is er nauwelijks vooruitgang geboekt. De bouw raakt niet op gang. EDF heeft al twee miljard betaald aan studies, studies en nog meer studies. Om de kerncentrale daadwerkelijk aan de praat te krijgen, zou men nog eens twintig miljard euro moeten neertellen.

EDF baat momenteel 78 kerncentrales uit, waarvan de meerderheid in Frankrijk ligt. Vandaag wordt beslist of er nog een bijkomt. Volgens Franse media is het een dubbeltje op zijn kant. Zelfs het personeel maakt zich zorgen. De financieel directeur van EDF is onlangs opgestapt met als laatste goede raad: stop Hinkley Point C voor een aantal jaren in het diepvriesvak.

Op het eerste zicht lijkt dit allemaal verwonderlijk. EDF heeft van de Britse regering de deal van de eeuw gekregen. Het energiebedrijf ontvangt gegarandeerd 115 euro voor elke megawattuur elektriciteit uit de nieuwe kerncentrale. Dat is zowat het viervoudige van de huidige marktprijs. Maar het probleem voor EDF is geld vinden om de centrale überhaupt te bouwen.

Het zijn barslechte tijden voor de nucleaire sector. Het 'World Nuclear Industry Report 2016' staat vol deprimerende statistieken. EDF heeft een schuldenberg zo hoog als de Eiffeltoren. Areva, de andere Franse nucleaire grootmacht, staat op kapseizen. Het Chinese CGN, de partner van EDF in Hinkley Point C, zag zijn beurswaarde in een jaar tijd gehalveerd.

Fukushima

Het is ook maar de vraag of het tij weer zal keren. Vorig jaar zijn wereldwijd tien nieuwe kerncentrales geopend, maar acht daarvan staan in China. Telkens is de bouw gestart voor de ramp in Fukushima in 2011. Dat is belangrijk omdat de veiligheidseisen sindsdien een stuk omhoog zijn gegaan, en het maatschappelijk draagvlak voor kernenergie is sterk verkleind.

Alleen in de Verenigde Arabische Emiraten - waar geld er niet toe doet - en in Wit-Rusland - waar het gedacht van het volk niet telt - zit de bouw van nieuwe kernreactoren nog op schema. De overige projecten lopen allemaal vertraging op. In Chili is de bouw van kerncentrales tijdelijk opgeschort. Indonesië heeft zijn nucleaire plannen in de prullenmand gegooid.

Dichter bij huis staan Flamanville in Frankrijk - ook een project van EDF - en Olkiluoto in Finland symbool voor hoe het niet moet. De budgetten swingen de pan uit terwijl de werken maar niet op gang raken. De kerncentrale in Flamanville zou drie miljard euro kosten en klaar zijn in 2012. Dat is intussen bijgesteld naar 'wellicht' acht miljard euro en 'hopelijk' tegen 2018.

De klimaatbeweging volgt met argusogen hoe het afloopt met Hinkley Point C. Als de centrale er niet komt, dan zal ze dit uitroepen als het ultieme bewijs dat kernenergie geen plaats meer heeft in de 21ste eeuw. En dan toch zeker niet meer in Europa. Het is vergroenen of vergaan voor de elektriciteitsbedrijven. Iets wat de meesten ook wel oppikken.

Want dat is ook een statistiek uit het 'World Nuclear Industry Report': China, Brazilië, Japan en India produceren vandaag meer stroom met behulp van windmolens dan met kerncentrales.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234