Zondag 04/12/2022

Nostalgie, parodie en optimisme

Respect voor de oudjes: langdurig en gul applaus werden Toots Thielemans (90) en Paolo Conte (75) van harte gegund op Jazz Middelheim. Maar voor het hoogtepunt tekende de jonge Italiaanse pianist Stefano Bollani (40).

Zonnige jurken en koele wijn: het doet wat met een festival als dit. Het is de eerste editie van Jazz Middelheim sinds lang die niet te kampen heeft met druilerige regenbuien. Het viel donderdag al op dat alle gezichten spontaan in een vrolijke plooi lagen. Het park liep elke keer aardig vol, vrijdag en zaterdag zelfs tot op de grens van de capaciteit. Het ziet er naar uit dat Middelheim daardoor vlot de kaap van de 20.000 toeschouwers neemt. De organisatie nam wat extra maatregelen om de hitte aan te kunnen: meer schaduw met wat extra tenten en verkoeling met vernevelaars en gratis kraantjeswater. Zo lijkt Middelheim op alle vlakken een goed geoliede machine, want op de openingsdag werd al een huzarenstukje geleverd met de last-minute vervanging van Ornette Coleman.

Ontroerend was het opnieuw vrijdagavond toen Toots Thielemans aan zijn verjaardagsconcert zou beginnen. Terwijl anders altijd veel volk bij drank- en eettenten blijft staan, schoof iedereen nu rond de tent om toch maar niets te missen. Toots is al decennialang een legende en hij staat jaarlijks op Middelheim, maar elk jaar hoor je heel wat mensen zeggen dat ze hem nu eindelijk voor het eerst willen zien. "Het is misschien de laatste keer", volgt dan vaak, maar we mogen hopen dat good old Toots er nog vele jaren bijdoet. Hij kwam in elk geval duidelijk frisser aan de start dan in het voorjaar, toen hij vermoeid was door de vele persconferenties en plichtplegingen rond zijn negentigste verjaardag. Het concert begon met een ietwat geforceerd verjaardagsfilmpje waarin vrienden van Toots (Kenny Werner, Joe Lovano...) getuigden over de beroemdste Marollien. Maar verder geen verrassingen in de set met pianist Karel Boehlee, drummer Hans Van Oosterhout en contrabassist Bart Denolf, die eindigde met een kleurrijke versie van 'Bluesette'. Je weet altijd wat je krijgt bij Toots, maar je weet ook altijd dat het fijn en warm en ontroerend is. Een handelsmerk.

Wonderbaarlijk

Stefano Bollani en bandoniumspeler Hamilton De Holanda hadden voordien al even geknipoogd naar Toots met een speels 'Happy Birthday'. Bollani had halfweg ook een lijn uitgeworpen richting Paolo Conte, met een schitterende parodiërende imitatie die het publiek in snelheid nam. Het duurde enkele tellen voor iedereen de link doorhad, waarna de tent in een schaterlach uitbarstte. Bollani heeft vaak de lachers op zijn hand, maar het mooie is dat hij daarbij nooit de kwaliteit van de muziek uit het oog verliest. Dit was een wonderbaarlijke, gevarieerde reis waarin Braziliaanse muziek de hoofdrol opeiste. Daarbij speelden Bollani en De Holanda met elkaar als twee vrolijk huppelende konijntjes. Wervelend, verrassend en vol genereuze geschenken (maar geen enkel goedkoop): dit is het soort concerten waarvoor een festival als Middelheim is uitgevonden.

Helaas was de kwaliteit verder soms wisselvallig. Geen klachten over Paolo Conte, die al zijn natuurlijke charmes uitspeelde in klassiekers zoals 'Via con me (It's Wonderful)'. Wel over het teleurstellende werk van Eric Vloeimans en Holland Baroque Society. De bedoeling was een soort synthese tussen barok (Telemann, Bach), jazz en oosterse folklore, maar van echte interactie was geen sprake en iedereen speelde met de staart tussen de benen. Meer peper en zout was er nodig, meer durf, niet die perfect opgeschoonde (maar toch vaak slordig geplaatste) klanken.

Ook wat teleurstellend was de Britse diva in spe Zara McFarlane die graag de voetsporen wil drukken van Nina Simone, Dianne Reeves en Cassandra Wilson. Ze heeft zeker potentieel, maar dan moet ze zich niet te veel door producers als Gilles Peterson laten kneden en zelf de baas van haar verhaal blijven.

Een fijne opsteker was wel nog het project MixTuur van accordeonist Tuur Florizoone. MixTuur verklankt een droevig verhaal over bastaardkinderen uit de voormalige Belgische kolonies, gebracht door een rijk geschakeerd gezelschap van Europese en Afrikaanse muzikanten, waaronder het prachtige polyfonische trio Nabindibo en de Belgisch-Zuidafrikaanse zangeres Tutu Puoane. Het verhaal is triest, maar Florizoone geeft de muziek toch een optimistische, vrolijke noot - zo zit hij in elkaar.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234