Dinsdag 26/01/2021

Nooit zoveel oudere mama's, maar dat verdient geen medaille

Almaar meer vrouwen krijgen na hun veertigste nog een kind, veelal via fertiliteitsbehandelingen. Moeten we die nog wel terugbetalen, vragen gynaecologen Marleen Temmerman en Hendrik Cammu zich af.

Welgeteld 1.595 (of 2,3 procent) vrouwen waren vorig jaar 40 of ouder op het moment van hun bevalling, met uitschieters tot 56 jaar. "Een nieuw hoogterecord, maar niet echt een dat olympisch goud verdient", schrijft het Studiecentrum Perinatale Epidemiologie zelf in zijn jaarverslag. Gynaecoloog Hendrik Cammu (VUB): "Op jaarbasis stelt die stijging niet veel voor, maar in vergelijking met tien, vijftien jaar geleden zit je makkelijk aan een verdubbeling."

Volgens Cammu stellen steeds meer koppels hun kinderwens uit, of ze willen een tweede relatie verzilveren met een nieuw kind. "Ik begrijp dat vrouwen zich willen ontplooien, willen studeren en werken. De gemiddelde hoogopgeleide vrouw krijgt tegenwoordig haar eerste kind rond haar dertigste, en dat is prima. Maar sommigen vinden altijd wel redenen om een zwangerschap uit te stellen, en hoe langer ze wachten, hoe slechter de vruchtbaarheid. En los van alle mogelijke complicaties, heb ik het moeilijk met het psychologische aspect: pubers met ouders ver in de vijftig. Het is geen evolutie die ik toejuich."

Cammu stelt daarom voor om de leeftijdsgrens voor de terugbetaling van vruchtbaarheidsbehandelingen terug te dringen van 43 tot 40 jaar. "Onder fertiliteitsspecialisten woedt het debat amper, het gaat natuurlijk om hun broodwinning. Maar we moeten ons toch de vraag stellen of we die behandelingen moeten terugbetalen aan veertigplussers? De slaagkansen zijn niet zo groot, voor elk succes zijn er talloze mislukte behandelingen. Die kosten handenvol geld, terwijl het ondertussen crisis is, er overal bespaard moet worden en gehandicapten in de kou staan."

Fertiliteitspionier Paul Devroey noemde oudere moeders onlangs nog immoreel.

Gynaecologe Marleen Temmerman, nu nog senator voor sp.a, weldra topfunctionaris bij de Wereldgezondheidsorganisatie, is alvast bereid het debat aan te gaan. "Er zijn altijd uitzonderingen, maar over het algemeen geldt die oude slogan nog steeds: 'een wijze meid krijgt haar kinderen op tijd'. Die toenemende onvruchtbaarheid is immers voor een stuk te wijten aan het uitstellen van de zwangerschap."

"Of we fertiliteitsbehandelingen boven de veertig moeten verbieden of niet langer moeten terugbetalen, daar kan ik me niet meteen over uitspreken. Maar het lijkt me wel goed om die vraag langs alle kanten te bekijken. Niet enkel met gynaecologen, maar ook met pakweg vrouwenorganisaties. Dat de technologie bestaat, wil niet zeggen dat je ze op de hele bevolking moet toepassen. Maar een leeftijdsgrens vastleggen is sowieso een delicate oefening."

Temmerman kan zich op zich wel vinden in de besparingslogica van Cammu. "Een zwangerschap op oudere leeftijd is een grotere belasting op de gezondheid, de familie en ons gezondheidssysteem. Tegelijk mag je niet de indruk wekken dat ze hun kinderwens bewust uitstellen. Ik zie ook vrouwen die pas laat hun ware Jacob tegenkomen. En ondertussen tikt de klok."

Sowieso, zegt Temmerman, dringen ook andere maatregelen zich op: "We moeten evengoed een klimaat creëren waardoor vrouwen makkelijker vroeger aan kinderen beginnen. De combinatie carrière en gezin schrikt soms af, waardoor vrouwen wachten. Die combinatie moet vlotter en vrouwen moeten meer ondersteuning krijgen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234