Maandag 29/11/2021

Luchtvervuiling

Nooit zoveel luchtwegmedicatie: "Er is dringend nood aan een nationaal astmaplan"

null Beeld thinkstock
Beeld thinkstock

Artsen hebben nog nooit zoveel luchtwegmedicatie voorgeschreven als vandaag. Het aantal patiënten neemt toe, net als de bewustwording. Toch kan de aanpak beter, stelt longspecialist Guy Joos (UZ Gent). "We hebben nood aan een nationaal astmaplan."

De Belgen gebruiken jaarlijks 221 miljoen dosissen luchtwegmedicatie. Het gaat om luchtwegverwijders die via een puffer toegediend worden aan patiënten met bijvoorbeeld astma of COPD, ook wel rokerslong genoemd. Daarmee is het gebruik van zulke verstuivers flink toegenomen tegenover enkele jaren geleden. In 2012 bedroeg het aantal dosissen nog 203 miljoen.

"Die toename verwondert me niet", zegt professor Guy Joos, hoofd van de dienst longziekten aan het UZ Gent. "Het aantal astmalijders stijgt al twintig jaar. Ongeveer 10 procent van de bevolking heeft er last van. Zeker jonge mensen. Bij kinderen is astma de meest voorkomende chronische ziekte."

Een puffer zet de luchtwegen open, waardoor patiënten makkelijker kunnen ademen. Dat is de reden waarom ook mensen zonder astma regelmatig een puffer krijgen voorgeschreven. Denk maar aan jonge kinderen met het verkoudheidsvirus RSV, of volwassenen die na een hardnekkige verkoudheid blijven hoesten.

Gehoest en gepiep

Niet alleen België, maar de hele westerse wereld kampt met ademhalingsproblemen. "Dat bewijst dat er een verband is met onze levenswijze", zegt Joos. "Zo is er een link met luchtvervuiling door verkeer en industrie. In een vuile omgeving komt astma makkelijker tot uiting."

Maar ook de bewustwording neemt toe. In elk sportteam wordt voor de wedstrijd wel door spelers gepuft. En welke ouder denkt bij het gehoest of gepiep van zijn kroost niét spontaan aan astma? "Hoewel de helft van de astmalijders nog steeds zonder diagnose door het leven gaat, wordt de diagnose wel steeds frequenter gesteld", zegt Joos. "Al moet je opletten, want niet iedereen die piept of hoest heeft astma."

Behalve in overmedicatie kan er ook een gevaar schuilen in de keuze van de behandeling. Verstuivers zoals we ze kennen sinds de jaren 70 zijn niet altijd de beste oplossing. Daarom pleit Joos voor een nationaal astmaplan om burgers en artsen beter te informeren. In Finland heeft zo'n plan vruchten afgeworpen, klinkt het. "Het zou goed zijn als ook voor België zo'n astmaplan wordt ontwikkeld."

Autoluwe binnensteden

De partij Groen, die de cijfers opvroeg bij minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld), pleit voor een aanpak bij de bron. "Dit kan onmogelijk los worden gezien van de luchtkwaliteit in ons land", zegt voorzitster Meyrem Almaci (Groen), die twee puffende zonen heeft. "Nu dweilen we met de kraan open. Minister De Block moet deze cijfers aangrijpen om haar collega-ministers aan te zetten tot actie."

Concreet willen de groenen het aantal doden door luchtvervuiling tegen 2024 halveren. Ze pleiten voor meer autoluwe binnensteden, meer investeringen in openbaar vervoer en strengere afspraken over luchtvervuiling met de industrie. Tegelijk willen ze dat de kostprijs van puffers sneller daalt. In 2016 gaf de ziekteverzekering 174 miljoen euro uit aan luchtwegmedicatie. Het remgeld, dat de patiënt uit eigen zak betaalt, zit daar niet bij.

Op het kabinet van De Block kon gisteren niemand commentaar geven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234