Zondag 17/01/2021

Gambia

Noodtoestand in Gambia: Reisorganisatie TUI evacueert Belgische reizigers

Gambia's president Al Hadji Yahya Jammeh in 2009.Beeld REUTERS

Reisorganisatie TUI België evacueert zijn reizigers uit Gambia door het negatief reisadvies. Dat zijn er op dit moment zo'n 225. In Gambia is de noodtoestand uitgeroepen. Met de maatregel wil president Yahya Jammeh voorkomen dat donderdag de inauguratie plaatsvindt van Adama Barrow, de man die in december de presidentsverkiezingen won. De regionale organisatie Ecowas lijkt zich inmiddels op te maken voor een militaire interventie.

Kort voor de geplande machtsoverdracht aan de nieuw verkozen president Adama Barrow riep het parlement in Gambia vandaag de noodtoestand uit voor een periode van drie maanden. Daarmee kan de huidige president Yahya Jammeh, die zijn nederlaag bij de presidentsverkiezingen van december weigert te erkennen, ook drie maanden langer aan de macht blijven. 

Buitenlandse Zaken in Brussel verwacht in Gambia onregelmatigheden rondom de machtsoverdracht van het presidentschap. "Dat kan onveilige situaties opleveren voor de in het land aanwezige vakantiegangers. Alle niet-essentiële reizen naar Gambia worden momenteel afgeraden en het ereconsulaat van België in Banjul zal gesloten zijn op 18 en 19 januari", luidt het. 

"Dit aangepaste reisadvies raadt alle niet-noodzakelijke reizen naar Gambia af, wat betekent dat het land, zolang het aangepaste reisadvies geldt, niet geschikt is als toeristische bestemming", zegt TUI. Voor de reisorganiastie gaat de veiligheid van de reizigers voor alles. "Daarom brengen wij geen nieuwe vakantiegangers naar Gambia. Ook hebben wij besloten de reizigers die al ter plaatse zijn, vervroegd naar België terug te vliegen", luidt het nog. Er wordt daarvoor morgen/woensdag een extra TUI fly vlucht ingezet om hen naar huis te vliegen. 

TUI België heeft op dit moment 225 vakantiegangers in Gambia. Een minderheid van 56 verblijft in een hotel. De overige passagiers hebben alleen een ticket geboekt. "Mensen die nog moeten vertrekken, kunnen kosteloos omboeken of annuleren tot en met het vertrek van 31 januari. We houden de situatie nauwlettend in de gaten en volgen het advies van Buitenlandse Zaken op. Wij zullen pas weer op Gambia vliegen op het moment dat het reisadvies dit weer mogelijk maakt en vakantiereizen niet meer worden afgeraden", aldus de reisorganisatie. 

Noodtoestand 

De noodtoestand geldt vooralsnog voor drie maanden. Daarmee is meteen duidelijk dat Jammeh, die het West-Afrikaanse land ruim twintig jaar als dictator heeft bestuurd, niet van plan is het veld te ruimen. Verkiezingswinnaar Barrow verblijft momenteel in het buurland Senegal.

Dinsdag verschenen verschillende berichten volgens welke Nigeria, het politiek en militair machtigste land in de regio West-Afrika, oorlogsschepen richting Gambia heeft gestuurd. Senegal, het land dat het kleine Gambia aan drie kanten omsluit, zou grondtroepen in paraatheid hebben gebracht voor een mogelijke inval.

"Alleen Allah"

Yahya Jammeh liet voor de verkiezingen eind vorig jaar weten dat 'alleen Allah' hem van een nieuwe overwinning kon afhouden. De verbazing was groot toen de voorzitter van de kiescommissie niet hem, maar Adama Barrow als winnaar aanwees. Barrow, een vroegere banneling, was erin geslaagd zeven van de Gambiaanse oppositiepartijen te verenigen.

Aanvankelijk gaf Jammeh zijn nederlaag toe. Hij verscheen zelfs op televisie met een telefonische boodschap waarin hij Barrow met diens verkiezing feliciteerde. Maar de stemming sloeg snel om, toen een lid van Barrows coalitie duidelijk maakte dat Jammeh mogelijk vervolgd zou worden voor mensenrechtenschendingen en andere misdaden die hij tijdens zijn bewind heeft gepleegd.

Jammeh liet weten pas te zullen vertrekken als ook het Grondwettelijk Hof Barrow als winnaar aanwees. Probleem daarbij was echter dat president Jammeh eerder zelf diverse rechters van het Hof had ontslagen, zodat het niet in zitting bijeen kon komen. Ondertussen maakte de leider van de kleine Gambiaanse krijgsmacht duidelijk dat hij Jammeh als president bleef steunen.

De afgelopen weken zijn er diverse bemiddelingspogingen geweest, met name door leiders van landen die net als Gambia lid zijn van de regionale samenwerkingsorganisatie Ecowas. President Muhammadu Buhari van Nigeria is zelfs twee keer bij Jammeh op bezoek geweest. Ondertussen bleef Adama Barrow zeggen dat hij donderdag 19 augustus naar de Gambiaanse hoofdstad zou komen om als president te worden geïnaugureerd.

President Muhammadu Buhari van Nigeria is twee keer bij Jammeh op bezoek geweest, in een poging om te bemiddelen.Beeld AFP

Positie Jammeh onhoudbaar

Behalve op de steun die Jammeh momenteel heeft van zijn krijgsmacht, heeft de president die zelf via een staatsgreep aan de macht kwam bijna niemand meer die hem steunt. De Afrikaanse Unie maakte vorige week duidelijk dat zij hem na 19 januari niet langer als staatshoofd van Gambia erkent.

Ook hebben inmiddels vier ministers in het bewind-Jammeh te kennen gegeven niet langer te willen werken voor de man die in het verleden de politieke oppositie monddood maakte, de pers muilkorfde en andere dissidenten in de gevangenis zette of zelfs liet executeren. Onder de bewindslieden die zijn opgestapt of zelfs gevlucht, is de minister van Buitenlandse Zaken.

Gevlucht

De afgelopen weken zijn ook duizenden Gambianen hun land ontvlucht. Velen zijn de grens met het buurland Senegal overgestoken, anderen zijn verder naar het zuiden, naar Guinée-Bissau getrokken. Onder het bewind van Yahya Jammeh zijn eerder duizenden jongeren vertrokken in een poging Europa te bereiken.

De vraag nu is op de eerste plaats of de Gambiaanse krijgsmacht haar loyaliteit aan president Jammeh zal behouden. Als dat zo is, dan ligt de bal in eerste instantie bij Ecowas. De regionale organisatie heeft eerder gezegd een militaire interventie enkel als een laatste optie te beschouwen. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234