Dinsdag 11/05/2021

NieuwsVaccin Johnson & Johnson

Nog niet duidelijk of België doorgaat met vaccin Johnson & Johnson: “Morgen beslissing over al geleverde vaccins”

null Beeld AP
Beeld AP

Johnson & Johnson stelt de uitrol van het Janssen-coronavaccin in Europa uit vanwege mogelijke bloedproppen die kunnen ontstaan bij mensen die het vaccin krijgen toegediend. Dat meldt de farmaceut, die tot het uitstel overgaat op advies van de medische instanties CDC en FDA in de Verenigde Staten. Vaccinoloog Pierre Van Damme zegt dat België morgen een beslissing neemt over de reeds geleverde vaccins van Johnson & Johnson. Ook het Europees Geneesmiddelenagentschap EMA komt morgen met een advies.

De Verenigde Staten kondigden vanmiddag aan met onmiddellijke ingang tijdelijk te stoppen met het gebruik van het coronavaccin van Janssen Pharmaceutica uit Beerse. België zal morgen een beslissing nemen over de reeds geleverde vaccins. Dat heeft vaccinoloog Pierre Van Damme van de taskforce vaccinatie gezegd op Radio 1. Afhankelijk van informatie van Johnson & Johnson zal beslist worden of er vanaf eind deze week vaccins toegediend worden, of dat de geleverde dosissen ‘in quarantaine’ gaan. Ook wordt er morgen een advies van het Europees Geneesmiddelenagentschap EMA verwacht.

Eerder op de dag had Gudrun Briat, woordvoerster van de taskforce vaccinatie, nog gezegd dat de in ons land geplande vaccinatie met de vaccins van Johnson & Johnson, ondanks het nieuws in de VS, voorlopig gewoon doorgaat.

Volgens Van Damme zullen we van een korte pauze geen grote impact ondervinden op het vaccinatieschema. “De eerste weken tot eind juni hangen we gelukkig niet te hard af van J&J, de sterkhouder in deze periode is het Pfizer-vaccin.”

4 à 6 weken vertraging

In het scenario waarin het J&J-vaccin enkel bij 56-plussers zou gebruikt worden, zoals bij het vaccin van AstraZeneca, zou dat wél de snelheid van het programma in het gedrang brengen. “Dit zou vooral vertraging opleveren in juli en augustus”, zegt Van Damme. “De opgelopen vertraging op het hele programma zou overeenkomen met vier à zes weken.”

“We houden de situatie nauwgezet in de gaten, en dat gebeurt ook op Europees niveau”, zei Gudrun Briat eerder op de dag. Hoelang Johnson & Johnson de levering aan Europa opschort, is nog niet bekend. “Momenteel hebben we echter geen enkel signaal gekregen dat we de geplande vaccinatie moeten stopzetten.”

Aan ons land werden de eerste 36.000 vaccins van Johnson & Johnson gisteren geleverd. Over twee weken, in de week van 26 april, zouden er nog 62.400 vaccins van het Amerikaanse farmabedrijf volgen.

“Proactief uitgesteld”

De Amerikaanse farmaceut Johnson & Johnson schrijft in een verklaring op de website dat het zich bewust is van een “extreem zeldzame afwijking” waarbij een klein aantal mensen dat het Janssen-coronavaccin heeft gekregen bloedproppen in combinatie met lage bloedplaatjes kan krijgen. “De veiligheid en het welzijn van de mensen die onze producten gebruiken, is onze eerste prioriteit. We hebben de beslissing genomen om de uitrol van ons vaccin in Europa proactief uit te stellen”, klinkt het.

“De gezondheidsautoriteiten adviseren dat mensen die ons Covid-19-vaccin hebben gekregen en die binnen drie weken na vaccinatie ernstige hoofdpijn, buikpijn, pijn in de benen of kortademigheid ontwikkelen, contact moeten opnemen met hun zorgverlener”, waarschuwt de farmagigant nog.

Het vaccin werd tot nu toe alleen in de Verenigde Staten toegediend. De Centers for Disease Control and Prevention (CDC, de Amerikaanse versie van Sciensano) en de Food and Drug Administration (FDA, de Amerikaanse toezichthouder voor vaccins) hebben samen besloten tot de pauze. Ze zeggen “uit voorzorg” te handelen.

6 gevallen op bijna 7 miljoen

Volgens de CDC en de FDA hebben meer dan 6,8 miljoen mensen in de Verenigde Staten het Janssen-vaccin gekregen. Zeker zes mensen hebben binnen de twee weken na vaccinatie last gekregen van een zeldzame en gevaarlijke combinatie van bloedstolsels (trombose) en een laag aantal bloedplaatjes (trombocytopenie). Zij zijn allemaal 18 tot 48 jaar oud. Volgens The New York Times is één vrouw eraan overleden en bevindt een tweede vrouw zich in kritieke toestand.

Hoelang de pauze precies zal duren, is nog onduidelijk. Woensdag buigt het CDC zich opnieuw over het dossier, terwijl ook de FDA de gevallen verder onder de loep zal nemen. In een korte reactie deelde Johnson & Johnson aan de New York Times mee dat “op heden geen duidelijk oorzakelijk verband tussen de zeldzame gevallen van bloedklonters en het coronavaccin kon worden vastgesteld”.

In federale vaccinatielocaties zal het Janssen-vaccin niet meer worden gebruikt. Daarnaast zijn er prikplekken die door de Amerikaanse staten worden gerund. De overheid zal de staten oproepen om ook daar tijdelijk te stoppen met het coronavaccin, dat door Janssen Pharmaceutica uit Beerse, een dochter van Johnson & Johnson, in het Nederlandse Leiden is ontwikkeld.

Cruciaal voor ons land

Het Janssen-vaccin werd tot nu toe alleen in de Verenigde Staten al gebruikt. De overheid in Washington had een noodvergunning afgegeven.

België rekent de komende maanden in totaal op 1,4 miljoen dosissen. Zonder de prikken van de Amerikaanse farmaceut zou het bijzonder moeilijk worden om alle volwassen Vlamingen tegen 11 juli te vaccineren. Die deadline had minister Wouter Beke (CD&V) eerder voorop gesteld.

Op 11 maart kreeg het vaccin van Johnson & Johnson als vierde coronavaccin groen licht van het Europees geneesmiddelenagentschap (EMA). Dat werd omschreven als een belangrijke stap voor de vaccinatiecampagne, omdat van het vaccin één prik volstaat.

Het EMA, de Europese toezichthouder voor vaccins, doet ook onderzoek naar de potentiële bijwerkingen. Volgens de toezichthouder gaat het tot nu toe om weinig gevallen. Verschillende landen, waaronder België, kondigden wel al een leeftijdslimiet af.

Vectorvaccin

Meldingen van bloedstolsels en een laag aantal bloedplaatjes geregistreerd waren er ook al bij het coronavaccin van AstraZeneca. “Net als dat van Johnson & Johnson is dat een vectorvaccin, dat een verzwakt, onschuldig verkoudheidsvirus gebruikt om een stukje genetische code van het spike-eiwit van het coronavirus in het lichaam binnen te slepen en zo ons immuunsysteem in gang te zetten”, legt professor Johan Neyts van de KU Leuven uit. “Het zou kunnen dat dat verkoudheidsvirus voor de genoemde problemen zorgt.”

Volgens de viroloog is het goed dat de VS nu op de pauzeknop duwen om verder uit te spitten of die zes gevallen van bloedklontertjes gelinkt zijn aan de vaccinatie, wat men wel vermoedt. “Wij zullen al veel leren van de Amerikaanse analyses”, aldus Neyts, die nog niet kan voorspellen of wij ons zorgen moeten maken.

“Het vaccin van Janssen zou bij ons mogelijk vooral ingezet worden voor 50- en 60-plussers”, zegt Neyts. “We moeten een evenwicht zoeken tussen niet vaccineren waarbij nog meer mensen zullen sterven en we onze maatschappij niet terug op het spoor zullen krijgen, versus ervoor zorgen dat jongere mensen, die minder last hebben van corona, ook geen last krijgen van het vaccin.” De professor merkt daarbij op dat wie Covid-19 oploopt, ook bloedklonters kan ontwikkelen in de longen. “Vaccins beschérmen dus ook tegen bloedklonters.”

Bekijk ook:

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234