Donderdag 19/05/2022

Politiek

Nieuwe sp.a zoekt nieuwe bestaansreden bij nobele niet-leden

V.l.n.r. Stefanie Van Houtven, Peter Vanvelthoven Ans Persoons, Daniel Termont, John Crombez, Yasmine Kherbache, Freya Van den Bossche, Joris Vandenbroucke en Mohamed Ridouani. Dit wordt duidelijk de groep die de nieuwe sp.a moet trekken. Beeld Bob Van Mol
V.l.n.r. Stefanie Van Houtven, Peter Vanvelthoven Ans Persoons, Daniel Termont, John Crombez, Yasmine Kherbache, Freya Van den Bossche, Joris Vandenbroucke en Mohamed Ridouani. Dit wordt duidelijk de groep die de nieuwe sp.a moet trekken.Beeld Bob Van Mol

De Vlaamse socialisten zetten hun partijprogramma bij het oud papier en gaan, met nobele niet-leden, op zoek naar een nieuwe bestaansreden. 'Open' en 'participatief' willen ze zijn, en vooral zonder enig taboe. Maar het blijft draaien rond de hete brij van de vluchtelingencrisis.

TINE PEETERS

Met #jijmaaktmorgen volgt voorzitter Crombez met volharding de planning die hij voor zijn verkiezing al in zijn hoofd had, brandende actualiteit of niet. Deze zomer werkte hij binnenskamers aan de partij, nu trekt hij naar buiten. Tot december komen er veertig vergaderingen, verspreid over heel Vlaanderen, over negen thema's. 'Open' en 'participatief' moet de sp.a zijn, en niet meer in zichzelf gekeerd.

Over de actualiteit viel op de persconferentie in de kleigrond van Boom, tussen de oude steenbakkerijen, niks te rapen. Crombez laat de brandende kwesties over aan de concurrentie, om Groen en CD&V niet te noemen. Een persconferentie geven over je fundamenten en letterlijk geen woord reppen over asielzoekers? Bizar voor een progressieve partij. Waarom verwijst Crombez wel naar het Antwerpse Ringland als illustratie van burgerinitiatief en niet naar de vrijwilligers van het Brusselse vluchtelingenkamp?

Door Tine Peeters. Beeld kos
Door Tine Peeters.Beeld kos

Zelfreflectie

Twee mogelijke verklaringen. Sp.a weet zich geen blijf met de vluchtelingen. In hun rangen zitten ook oude Belgen die zich - begrijpelijk - bedreigd voelen in hun biotoop (hun wijk, hun sociale zekerheid, hun cultuur). Dan zijn er de oudere migranten die bang zijn dat de nieuwkomers hun job zullen overnemen. Maar op de partij stemmen ook jonge progressievelingen die vluchtelingen zonder voorbehoud willen opvangen. Een passe-partout voor deze diverse groep bestaat niet.

De tweede reden is prozaïscher. De actualiteit moet nog even wijken voor zelfreflectie. Met deze vernieuwingsoperatie wil de voorzitter uit Oostende de vlucht van zijn socialistische kiezers tegenhouden. "Mensen moeten weer geloven dat hun stem telt", zei Crombez. "Niet alleen de grote lobby's of het grote geld moet het voor het zeggen hebben. Ook de gewone mens."

Burgerorganisaties wil hij niet opslorpen, hij wil hun verzuchtingen enkel vertalen naar de politiek. Het zijn voor hem geen bedreigingen, maar bondgenoten. Het grote voorbeeld is Podemos, het (radicaal-)linkse burgerplatform dat in Spanje de traditionele partijen succesvol uitdaagt.

John Crombez, Freya Vandenbossche en Peter Vanvelthoven. Beeld Bob Van Mol
John Crombez, Freya Vandenbossche en Peter Vanvelthoven.Beeld Bob Van Mol

Kan het werken? Op de eerste bijeenkomsten, die over Jeugdzorg, bleek al dat veel mensen zonder lidkaart, uit pure interesse, kwamen luisteren. Allemaal zijn dat potentiële partijleden, en in het beste geval zelfs kopstukken. Die verse aanvoer kan voor de sp.a ook de moeizame metamorfose van een beleids- naar een zweeppartij versnellen.

De voorzitter verheelt niet dat er op die avonden ongemakkelijke waarheden worden gezegd. "Wij zullen geen preselectie of filter maken", belooft Crombez. "We gaan niet alles doodkloppen met politieke slogans."

Uiteraard heeft de partij wel voldoende veiligheden ingebouwd. Alle voorstellen gaan nog door de molen van twee congressen. Wat er dan nog van de oorspronkelijke originaliteit of radicaliteit zal overblijven, valt af te wachten. Vraag is ook of er nog wel een groot arsenaal aan onbekende ideeën bestaat, na de vorige renovaties van de Vlaamse socialisten. Crescendo, de vernieuwingsoperatie van partijvoorzitter Bruno Tobback (sp.a), dateert van vorig jaar. De ideologische update van het partijprogramma is twee jaar en drie maanden oud.

Mobiele volkshuizen

Eigenlijk zijn die veertig vergaderingen verrijdbare volkshuizen. Negen kopstukken met elk hun thema zullen de vergaderingen leiden. Crombez wou het niet met zoveel woorden zeggen, maar dit wordt duidelijk de groep die 'le nouveau sp.a' moet trekken. Het gaat om Ans Persoons (Brussel), Yasmine Kherbache (Antwerpen), Freya Van den Bossche (Gent), Peter Vanvelthoven (Lommel), Daniel Termont (Gent), Joris Vandenbroucke (Gent), Mohamed Ridouani (Leuven) en Stefanie Van Houtven (Antwerpen).

Het maakt deze #jijmaaktmorgen tot een handige precampagne, zoals N-VA en CD&V er ook al een lanceerden. Het verschil met die regeringspartijen is dat sp.a - slim - er meteen enkele lijsttrekkers voor de komende verkiezingen aan koppelt.

De keuze voor die negen kopstukken kan wel niet anders dan tot tandengeknars leiden bij andere mandatarissen. In Antwerpen ging Crombez voor Yasmine Kherbache en ondervoorzitster Stefanie Van Houtven, niet voor Monica De Coninck, toch federaal parlementslid. Ook afwezig: Kathleen Van Brempt, toch de nieuwe fractieleidster in Antwerpen en het Europese gelaat van de partij.

Drie Gentenaren tekenden present - Freya Van den Bossche, Joris Vandenbroucke en Termont -, federaal fractieleidster Karin Temmerman viel niet te bespeuren. Voor Brussel was schepen Ans Persoons er wel, minister Pascal Smet niet.

Over Bruno Tobback, de vorige voorzitter, praten alle journalisten, maar geen enkele aanwezige socialist. Crombez zal zijn best moeten doen om het groepsgevoel, zijn waarmerk, ook bij deze niet-uitverkorenen overeind te houden. Anders krijgt hij nooit 'de coherente en sterke sp.a' waar hij luidop van droomde, daar in Boom, de bakermat van de socialistische zuil.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234