Donderdag 29/07/2021

Rusland

Nieuw in Moskou: vrouw bestuurt metro

Voor het eerst mogen ook vrouwen nu metrobestuurder zijn in Rusland.  Beeld EPA
Voor het eerst mogen ook vrouwen nu metrobestuurder zijn in Rusland.Beeld EPA

Voor het eerst in haar recente geschiedenis kan de metro van Moskou nu ook bestuurd worden door een vrouw. Eerder was dat onmogelijk, want het werk stond op een lange lijst van banen die volgens de Russische overheid schadelijk zijn voor de gezondheid van vrouwen.

De ondergrondse van Moskou is een van de grootste en meest intensief gebruikte metrosystemen ter wereld: op werkdagen worden er bijna 10 miljoen mensen mee vervoerd. De bouw ervan, in de jaren 30, was een prestigeproject van Stalin, en de stations (met name die in het centrum) zijn met haar pilaren en kroonluchters socialistisch-realistische ‘paleizen voor het volk’.

Maar het communistische paradepaardje werd altijd gerund door mannen. Voor vrouwen, zo luidde het argument, was het maar niks om langdurig ondergronds te werken. Dat verhaal lag echter al jaren onder vuur, omdat vrouwen de metro wel mochten schoonmaken, en zij ook onder de grond in dienst waren als kassamedewerker of roltrapbewaker.

De voormalige Sovjet-Unie werd door sommigen beschouwd als een van de eerste maatschappijen waarin werd gestreefd naar de emancipatie de vrouw. “Geen natie kan vrij zijn, wanneer de halve bevolking als slaaf werkt in de keuken”, zei Lenin in de vroege dagen van de revolutie. Vrouwen moesten worden bevrijd van de traditionele huishoudelijke taken, en zo werd kinderopvang bijvoorbeeld een verantwoordelijkheid van de maatschappij.

‘Ongepaste beroepen’

In de praktijk betekende die ‘bevrijding’ voor de meeste vrouwen echter weinig goeds. Er kwamen alleen maar economische verplichtingen bovenop de traditionele taken, die zij naast hun voltijdse baan gewoon moesten blijven uitvoeren. Bovendien bleven vrouwen dankzij vooroordelen ook nog eens aan de onderkant van de industriële hiërarchie steken, en kregen zij daardoor gemiddeld ook kleinere salarissen.

En dan was er nog het lijstje met arbeid die voor vrouwen ongepast zou zijn. Een overheidsregister dat in 2000 nog werd goedgekeurd, verbood vrouwen behalve werk op de metro ook nog eens banen in de mijnbouw en metaalbewerking. Daarnaast werden ze uitgesloten van functies als parachutist, automonteur en het maken van blaasinstrumenten – al is onduidelijk welke argumenten daarachter staken.

Vorig jaar werd dit overheidsregister nog eens onder de loep genomen, en in september besloot het minister van Werkgelegenheid dat het aantal exclusief mannelijke beroepen per 2021 wordt teruggeschroefd van 456 tot een kleine honderd. De metro van Moskou liet zondag weten dat het besturen van de metro dankzij automatisering ‘niet meer wordt geassocieerd met zware fysieke inspanning’.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234