Vrijdag 22/11/2019

Verkiezingen VS

Nieuw hoofdstuk in mailschandaal Clinton? Wat we over de nieuwe e-mails weten

Hillary Clinton, gisteren op campagne in Florida met Jennifer Lopez en zanger Marc Anthony. Beeld Getty Images

De Amerikaanse presidentsverkiezingen blijven spannend, door de aankondiging vrijdag van FBI-directeur James Comey dat er nieuwe e-mails zijn gevonden die een nieuw licht kunnen werpen op de manier waarop Clinton als minister van Buitenlandse Zaken haar privé-server had geregeld. Maar het verhaal roept veel vragen op. Wat weten we en wat weten we niet?

Wat we weten

De FBI kwam de e-mails tegen in een 'niet-gerelateerd' onderzoek, aldus Comey. Volgens anonieme bronnen zijn de mailtjes verstuurd en ontvangen door Huma Abedin, al jarenlang de belangrijkste assistent van Clinton. Ze zouden zijn gevonden op een computer van Abedin en haar in opspraak geraakte man Anthony Weiner, met wie ze in scheiding ligt.

Weiner, een voormalig Democratisch Congreslid en burgemeesterskandidaat voor New York, is doelwit van een FBI-onderzoek. Hij heeft, zo heeft hij erkend, seksueel getinte sms-jes verstuurd naar een 15-jarig meisje, waarvoor hij de cel in kan gaan. Een verhaal in The Daily Mail bracht deze zaak in september aan het rollen. Het was het toppunt van verschillende sexting-affaires, die de voormalige politicus steeds opnieuw in de problemen hebben gebracht.

Daarmee is gebeurd wat Clinton al een paar jaar vreest: haar ontransparante gedrag is direct gelinkt aan Weiners scandaleuze affaires. In de documentaire 'Weiner', vorige maand bij ons uitgebracht, noemt een hoge Clinton-medewerker hem al 'toxic' en wordt Abedin aangeraden om hem te verlaten.

"Volledige openheid"

Het FBI-nieuws werd door de Trump-campagne hartelijk omarmd. "Een geweldige dag in onze campagne is net nog mooier geworden", tweette Trumps woordvoerder Kelly-Anne Conway.

Maar er komt ook veel kritiek op Comey, onder meer van het ministerie van Justitie, vanwege het moment waarop hij zonder ruggespraak het bestaan van de mailtjes naar buiten heeft gebracht, elf dagen voor de verkiezingen. Het is goed gebruik dat de FBI zich in de laatste zestig dagen voor de verkiezingen niet uitlaat over politiek gevoelige zaken.

Comey heeft daarover een verklaring gestuurd naar FBI-medewerkers. Hij erkent dat er "significant risico is verkeerd te worden begrepen", maar wilde toch zeggen dat er iets gaande is omdat hij in juli had geconcludeerd dat het onderzoek compleet was. Als hij tot na de verkiezingen had gewacht, is zijn redenering, zou hij iets achtergehouden hebben dat wel relevant is voor de keuze van de nieuwe president.

In de zomer werd Comey juist door conservatieven aangevallen, omdat het onderzoek destijds had uitgewezen dat Clinton 'extreem slordig' was geweest en diverse keren had gelogen, maar hij adviseerde om niet tot vervolging over te gaan.

Clinton eist nu dat de FBI zo snel mogelijk "volledige openheid van zaken" geeft over de e-mails. Daar zit enige ironie in: Clinton is daar zelf nooit heel open en snel mee geweest. Maar het toont wel dat Clinton erop rekent dat de inhoud van de mailtjes haar geen schade kan berokkenen. Vrijdag zei ze dat ze "het volste vertrouwen" heeft dat de mailtjes, "waar die ook over gaan, de conclusie van juli niet zullen veranderen".

Wat we niet weten

Onduidelijk is om hoeveel mailtjes het gaat. In geruchten, gebaseerd op anoniem FBI-bronnen, gaat het om enkele duizenden. Onduidelijk is wat erin staat. Comey heeft gezegd dat hij nog niet weet of de mailtjes 'significant' zijn voor het onderzoek. Het lijkt er zelfs op dat de FBI de mails nog niet eens heeft gelezen, omdat de dienst nog geen volmacht heeft gekregen om dat te doen. Daarover is Comey nog in onderhandeling met het Openbaar ministerie, aldus Yahoo News.

Anthony Weiner en Huma Abedin in 2013. Beeld REUTERS

Onduidelijk is of de mailtjes van Clinton afkomstig waren of aan haar gericht. Het is ook mogelijk dat Abedin in de mailtjes met andere stafmedewerkers de aanpak van Clintons e-mailproblemen bespreekt. Die aanpak kan natuurlijk ook iets zeggen over eventuele strafbare feiten.

Onduidelijk is hoeveel effect deze onthulling heeft op de kansen van de twee kandidaten. Donald Trump was al bezig aan een comeback, de afgelopen week. Volgens de nieuwste peiling van de Washington Post staat hij nog maar twee procentpunten achter Clinton.

Hoe lang werkt het door?

Onduidelijk is hoe lang deze onthulling zal doorwerken. Vier mogelijkheden: als er niets relevants in de mails staat en er snel openheid van zaken wordt gegeven blijft alleen de schijn van schandaal - wat waarschijnlijk niet zo heel veel verandert aan de indruk die de kiezers al van Clinton hebben.  

Als er niets relevants in staat maar we dat pas na de verkiezingen horen, zal in deze mist waarschijnlijk een paar procent twijfelaars de weg naar Clinton kwijtraken en wordt het nog spannend.

Als er wel iets relevants (strafbaars) in staat en er snel openheid van zaken wordt gegeven, kan dat Trump het presidentschap opleveren.

Als deze eventuele relevante feiten pas na de verkiezingen naar buiten komen kan Clinton gewoon worden verkozen, maar zal ze na een eventuele verkiezing nog in de problemen komen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234