Vrijdag 10/04/2020

Niet zomaar een komiek

Dieudonné M'bala M'bala (47), een Franse 'komiek' veroordeeld voor antisemitisme, komt naar België. Hij zou een verrassingsact verzorgen op een meeting van onafhankelijk en controversieel Kamerlid Laurent Louis.

Verbiedt minister van Binnenlandse Zaken Joëlle Milquet (cdH) maar beter shows van de Frans-Kameroense militant Dieudonné? Haar Franse collega Manuel Valls wil dat alvast. De stand-upcomedian blijft namelijk maar antisemitische 'grappen' verspreiden. Recent zei hij over Patrick Cohen, een joodse radiojournalist: "Wanneer ik hem bezig hoor, denk ik: 'Jammer dat er geen gaskamers meer zijn.'"

Ook zorgt Dieudonnés 'quenelle' voor ophef. Het gaat om een variant van de nazigroet. Dieudonné lanceerde het gebaar in 2009 toen hij met de extreem rechtse essayist Alain Soral een antizionistische partij oprichtte. "Dit is niet zomaar een komiek. Het is een politieke beweging tegen het systeem met antisemitisme als basis", zegt Manuel Abramowicz, een voormalige medewerker van het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding (CGKR) en kenner van Franstalig extreem rechts. "Met een mix van antizionisme en anti-establishment wil hij kiezers van het Front National lokken."

Sinds 1997 nam Dieudonné voor verscheidene splinterpartijen deel aan verkiezingen. Hij probeerde in 2002 en 2007 ook tevergeefs presidentskandidaat te worden. Daarbij onderschreef hij openlijk Iraans president Ahmadinejads visie op Israël en het joodse volk. Hij beschreef de Holocaustherdenkingen ook als 'pornografie voor het geheugen'.

Politieke machine

De reden waarom minister Valls de komende shows wil verbieden, is informatie van de Franse inlichtingendiensten over hoe de groepering rond Dieudonné "een goed gestructureerde politieke machine aan het worden is die veel jongeren lokt. En omdat zijn discours tot zware spanningen en geweld leidt tussen joodse en islamitische Fransen."

Of en hoe het verbod er komt, valt af te wachten. Maar Milquet ziet zich met dezelfde vraag geconfronteerd nu is aangekondigd dat Dieudonné bij ons een show plant. "Op 8 december is op een meeting van Kamerlid Laurent Louis aangekondigd dat er een verrassingsact komt. Louis, die eveneens in verband is gebracht met antisemitisme en die onafhankelijk opkomt, belde in de meeting met de Franse komiek en het werd heel gezellig. Het is overduidelijk dat Louis de populariteit en het gedachtegoed van Dieudonné wil hanteren om politiek succes te boeken op 25 mei. Er waren zeker 350 mensen, onder wie veel jongeren. De Franse militant zal voor de verkiezingen een show brengen op een politieke bijeenkomst om Louis aan kiezers te helpen", zegt Abramowicz, die op de meeting aanwezig was.

Tegen de krant Le Soir bevestigt de Belgische advocaat van Dieudonné dat er 'een verrassing' in ons land op stapel staat. Dat de Franse grapjurk nota bene een Belgische advocaat heeft, is een gevolg van twee klachten voor antisemitische uitspraken tijdens shows in Brussel en Luik in 2012.

Nog tegen Le Soir reageert het kabinet-Milquet dat "preventieve censuur juridisch moeilijk ligt, tenzij er een duidelijk risico is op relletjes. In dat geval is het aan de burgermeester om in te grijpen." Verder verwijst ze naar het CGKR. "Preventieve censuur is nooit een goed idee omdat er vrijheid van meningsuiting geldt. In Frankrijk is de situatie anders, omdat het daar een duidelijke politieke structuur betreft", zegt Abramowicz.

"Wel is het perfect mogelijk om agenten en juristen naar de bewuste voorstelling te sturen en klacht in te dienen wanneer hij opnieuw de racismewet overtreedt. Dat moet je telkens opnieuw doen. Dat niet doen omdat zo'n figuur dan populairder kan worden, slaat nergens op. Dat is zoals verkeersovertredingen door de vingers zien."

Michael Freilich, hoofdredacteur van Joods Actueel, ziet twee opties. "Volgens mij kan een preventief verbod eventueel wel op basis van recidive, omdat Dieudonné nu eenmaal al klachten voor antisemitisme aan zijn been heeft. De andere optie is inderdaad ter plaatse vaststellen of hij de racismewet overtreedt."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234