Vrijdag 23/10/2020

New beat

New Beat, een stuk vaderlandse geschiedenis of een slechte Belgenmop?

Smile! We duiken in de geschiedenis van de New Beat.Beeld Jan Straetmans

"This is the sound of C. The sound which creates a new dimension. This is a new style of music." Met die woorden tekende new beat voor haar grootste hit én eigen grafschrift. Is new beat een onmisbaar hoofdstuk in onze vaderlandse muziekgeschiedenis, of een Belgenmop ter waarde van een smiley? Awel… béide. 

A Split-Second

Volgens de overlevering wordt new beat in 1986 geboren, wanneer `Flesh' door een Rijselse dj in de populaire discotheek 55 (aan de Kuiperskaai in Gent) op een lager toerental wordt afgespeeld. Die single van de Belgische Electronic Body Music-groep A Split-Second vindt een platenruiter uit Rijsel beter klinken in trage modus: “Mais c'est génial!” Tussen genie en grap (zie G) blijkt slechts een jaar of drie verschil te liggen.

Balmoral

Eind jaren tachtig neemt new beat een hoge vlucht in de Balmoral, een club In Gentbrugge. De oudste zoon van de eigenaar komt in 1972 mee aan het roer van de zaak, en stampt nadien ook dancing Boccaccio in Destelbergen uit de grond. Hij boetseert de hipste plaats van het land naar het voorbeeld van de megatempels in Ibiza en Engeland (zie H).

The Sound of C

De favoriete song van producer Vitalic (“eerste plaatje ooit”) en DJ Tiësto (“favoriete dancetrack aller tijden”). Maar de oersong van de new beat geeft ook de doodsteek aan het genre. Vanaf de eerste aflevering van Tien om te Zien mogen Confetti ́s aantreden met ‘C in China’. Daarna gaat new beat in vrije val (zie N).

Dikke Ronny

Ofte: Ronny Harmsen. Notoir dj en nog beruchter grootgebruiker, die in de Antwerpse discotheek Ancienne Belgique obscure platen ­ vertraagd ­ draait, waardoor zijn publiek in trance raakt. Na de new beat-hausse raakt hij aan lagerwal. Niemand weet zeker of ook de Gentse term “ronny-muziek” aan hem valt toe te schrijven.

Erotic Dissidents

Met Nikkie Van Lierop (Jade 4 U) als zangeres, zijn clubhits als 'Move Your Ass and Feel the Beat’ en 'I Wanna Be Loved by You' niet weg te denken van de dansvloer. Van Lierop is de onbetwiste Queen of New Beat, en gebruikt een dildo als micro. Maar ook voor andere doeleinden. Niet zelden legt de politie een optreden stil.

Fat Belgian Bastards

"New beat, revenge of the fat Belgian bastards", bloklettert de New Musical Express in ’88. Toch vierde het genre al een jaar eerder creatief hoogtij,  terwijl Engeland de dansvloer in een roes laat verkeren met acid house.

Grap

“Eigenlijk was het één grote grap", zegt bedenker Serge Ramaekers vandaag over het succes van Confetti’s. Op een luie zondagmiddag in oktober schrijft hij ‘The Sound of C’ met de synthesizers op zijn kamer. Ook Jo Bogaert (zie Y) loopt niet hoog op met new beat. "Het was meer een modeverschijnsel dan een muziekstroming". 

Beeld Photo News

Haçienda van Destelbergen

Londen had zijn Hyppodrome en The Rose, Manchester zijn Haçienda… en Destelbergen kreeg de Boccaccio. Het wordt de bakermat van een sound die de hele wereld zal veroveren. Het Britse stijlmagazine iD is in 1988 alvast overtuigd: "De Boccaccio binnenstappen, is als binnenvallen in een ontwrichte versie van het leven in slow motion."

Identiteit

Het régent pseudoniemen in de new beat. Maar niemand grossiert in aliassen als Morton, Sherman & Belucci (zie E). Tijdens de hoogdagen brengt dit trio aan de lopende band tracks uit voor diverse projecten. 

Jan Hautekiet

Eind jaren ’80 doet Jan Hautekiet new beat in een BRT-reportage af als een trend. “En je weet hoe vluchtig die zijn". Radionetten moeten uiteindelijk zwichten onder druk van het immense verkoopsucces van 'The Sound of C’.

Kil

Trage ritmes, zware bassen en samples drukken hun stempel op de Belgische New Beat.Het geluid was dan ook erg schatplichtig aan de kille, agressieve Electronic Body Music van Front 242 en de bodybeat van Maurice Engelen alias Praga Khan.

Liaisons Dangereuses

Paul Ward is de stem en Sven Van Hees de dj van 'Liaisons dangereuses', een programma dat vanaf 1984 op de Antwerpse vrije radio SIS loopt. De eerste classics van de new beat worden door hen gelanceerd. SIS kan je dan evenwel alleen in Antwerpen ontvangen. Van heinde en ver rijden beatfreaks met de auto naar 't Stad om op een parking te luisteren naar de nieuwste snoepjes.

Morton, Sherman & Bellucci 

Het producerstrio Morton, Sherman en Bellucci beleeft zijn hoogdagen in de new beat. Onder elfendertig aliassen maken zij de spannendste muziek uit het genre. Muzikaal wordt het trio aangevuurd door Jo Casters, Roland Beelen en Herman Gillis, die later met de Sherman Filterbox het geluid zou bepalen van The Prodigy en The Chemical Brothers.

Nougat Beat

Door de internationale bijval van Confetti's springt iederéén op de denderende trein van de new beat. Plastic Bertrand, Rocco Granata, Frank Dingenen en zelfs de VTM-nieuwsdienst zoeken hun heil in het genre, dat intussen door de pioniers 'nougat beat' wordt bestempeld. Ofwel: variété met een beat.

Outfit

Chic et pas cher  kleedt de newbeater zich. Gehaarlakte kuifjes, spannende wielerbroekjes, Swatch-horloges, neon en fluo, en natuurlijk de wereldbekende smileybadges (zie S) vormen het tenue van de fan. Maar ook Belgische fashionisti moeien zich: simultaan met new beat maken de Zes Van Antwerpen hun opwachting. 

Peter Renkens

De boomlange, in Mountie-uniform opgetrokken, hyperactieve blikvanger van de Confetti’s. Tot Renkens in '92 een punt zet achter de succesgroep. Een tweede leven in de psychiatrie is een feit. “Manisch-depressief” luidt de diagnose. Want zelfs een verhaal met een smiley in de hoofdrol eindigt niet noodzakelijk met een happy end.

Qui a volé ma pipe?

In 1989 wordt Belgisch oud-premier Paul Vanden Boeynants ontvoerd. De persconferentie die hij na zijn vrijlating geeft is apart. "Qui a volé ma pipe?" (Wie heeft mijn pijp gestolen?), is zijn grootste bekommernis. In de new beat-scene regent het persiflages. Het bekendste nummer ‘Qui?’ bevat tallloze samples uit de persconferentie. Achteraf zal VDB de helft van de royalty ́s opeisen. Als revanche brengen talloze Brusselse groepjes hun eigen parodie uit.

Qui a volé ma pipe?Beeld VDB

R.I.P.

Na het succes van de Confetti's remixt Rocco Granata zijn ‘Marina’ als new beat-hit, waarna Frank Dingenen, Lange Jojo en­ zelfs de gloednieuwe VTM-nieuwsdienst zich wagen aan een newbeatsingle. R.I.P new beat.

Newsbeat. Ugh.Beeld VTM

Smiley

De smoel van de new beat :-)

Tragic Error

Heel wat hitlijsters vergaat het niet best na hun succes. Patrick De Meyer wordt geript voor de opbrengsten van ‘Tanzen’ en ruilt de synths in voor drankorgel. Zijn laatste wapenfeit in de media is een aflevering in Moerkerke en de Mannen. “Ik heb mijn drankgebruik in de hand. Kijk maar. Fles in de linkerhand, nu in de rechter.”

Uitgaanscultuur

Jongeren uit de middenklasse zetten zich af tegen de voorgekauwde, beige hitparademuziek van de radio. Het succes van new beat is een gevolg van de uitgaanscultuur.

Volkswagen GTI Golf

Veruit de meest populaire auto op de parking van danstempel Boccaccio. Een echte new beater draagt rond zijn nek bovendien een glimmend VW-teken, meestal eigenhandig losgewrikt.

Warbeat

In de hit ‘Warbeat’ van Bassline Boys worden speeches van Winston Churchill en Adolf Hitler gesampled. Het refrein klinkt: “Adolf, Adolf, you’re going to pay”. In Frankrijk brengen ze tijdens optredens de omstreden Hitlergroet uit. Het publiek doet hen slaafs na, en het Franse TF1 legt die bêtisse vast. Optredens in Frankrijk worden geannuleerd. 

XTC

Een smiley staat gegraveerd in xtc-pillen, die onlosmakelijk zijn verbonden met het uitgaansleven van die tijd. Maar eigenlijk waren trage new beat en euforische drugs niet met elkaar te verbinden. Alléén: daar heeft het druk bekeken programma Ciel mon mardi van Christophe Dechavanne lak aan. Hij wijdt een aflevering van zijn praatprogramma volledig aan acid house en new beat. Het programma verzandt na enkele minuten in geleuter over ecstasy. Radiochefs gaan in overdrive en censureren hun playlist.

Ya Kid K

Jo Bogaert drukt zijn stempel stevig op de new beat. Maar met Technotronik (eerst met een k) gaat hij op zoek naar een nieuw geluid, én een zangeres die kan rappen. De zestienjarige Ya Kid K loopt evenwel niet warm om met haar gezicht op de hoes te prijken of in de videoclip te dansen. Een zwart fotomodel uit Brussel, Felly Killingi, zal de geschiedenis ingaan als de zangeres met de blauwgestifte lippen.

Zitstaking

Dertig jaar geleden werd heel België bezet door new beat. Heel België? Nee, een kleine nederzetting blijft moedig weerstand bieden aan de overweldigers en maakt het leven van de new beat-bonzen bepaald niet gemakkelijk. Discotheken als Rudy ́s Avant Garde in Sint-Niklaas, Club Revue in Mechelen en Belgisch Congo in Leuven laten de rage bewust aan zich voorbijgaan. New wavers durven op de dansvloer zelfs in zitstaking te gaan wanneer de dj toch een new beat-plaat oplegt.

Belgian New Beat van Kristof Vandenhende verschijnt bij Uitgeverij Belgian New Beat. 

De 4CD compilatie Belgian New Beat is verschenen bij N.E.W.S

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234