Zondag 19/01/2020

Neonazi's nemen de staat in vizier

Cowart en Schlesselman, de twee neonazi's die een aanslag op Barack Obama beraamden, ontmoetten elkaar amper een maand geleden op internet. Toeval is dat niet. Extreem rechtse fora en websites propageren een nieuwe variant van neonazistisch geweld: terreur tegen de door Joden beheerste staat ZOG.

Door Tom Cochez

Washington l Zijn Cowart en Schlesselman gewoon twee gekken? Was Hans Van Themsche een gestoorde eenzaat? Moeten we hetzelfde denken van de Russische skinheads die vorig jaar, voor het oog van de camera een 'vreemdeling' een kogel door het hoofd jaagden, of is er meer aan de hand?

De kans dat bovenstaande neonazi's elkaar ooit fysiek of zelfs virtueel op internet hebben ontmoet, is bijzonder klein. De kans dat ze dezelfde websites en dezelfde extreem rechtse fora bezochten is echter zeer groot. "Internet is vandaag zonder enige twijfel een zeer belangrijk intermediair voor neonazi's", zegt Peter Rodrigues, hoofd van de afdeling onderzoek en documentatie van de Nederlandse Anne Frank Stichting. "Niet alleen om activiteiten aan te kondigen en de merchandising van neonazistische parafernalia te organiseren, maar vooral ook om hun ideologie te verspreiden."

Het gros van de openlijk neonazistische sites wordt gehost in de Verenigde Staten, waar het First Amendment de freedom of speech beschermt en providers, uit angst voor forse schadevergoedingen, niet geneigd zijn websites af te sluiten. Zelfs niet wanneer ze gevuld zijn met hakenkruizen en haatslogans. "We zien dat veel Europese extreem rechtse sites in de VS op naam van een van de talrijke Amerikaanse neonazigroepen zijn ingeschreven", zegt Peter Van Gent van de Nederlandse onderzoeksgroep KAFKA. "Zo kunnen ze ongestoord hun boodschap blijven uitdragen. Het belang daarvan valt niet te onderschatten. Een forum zoals Stormfront brengt neonazistische groeperingen die klassiek heel erg verscheurd en versnipperd zijn bij elkaar en zorgt mee voor hun ideologische en inhoudelijke vorming."

ZOG

Het belang van die ideologische vorming via internet hebben vooral 'moderne' Amerikaanse neonazi's zeer goed begrepen. Wellicht de bekendste 'white supremacist', ex-KKK-leider David Duke geldt als typevoorbeeld. In 1995 stond hij mee aan de wieg van het extreem rechtse discussieforum Stormfront. Tot op vandaag blijft het een van de directe communicatielijnen naar zijn neonazistische achterban.

De Noorse professor Tore Bjorgo, een autoriteit op het vlak van extreem rechts terrorisme, gaat nog een stap verder. Volgens hem zijn Amerikaanse neonazi's zoals Duke er, onder meer dankzij internet, in geslaagd om de verouderde antisemitische theorieën om te smeden tot een relatief nieuwe terroristische doctrine die volop school maakt. In die doctrine staat de strijd tegen ZOG (Zionist Occupation Government) centraal. De overheid wordt daarbij afgeschilderd als een handpop van de Joden die achter de schermen de wereld besturen.

Nog volgens Bjorgo leidde die nieuwe doctrine tot een nieuwe vorm van extreem rechtse terreur. Niet langer gericht tegen individuele kleurlingen, maar gericht tegen de staat.

De aanslag van Thimoth McVeigh op het Murrahgebouw in Oklahoma City was de eerste in zijn soort. Op 19 april 1995 parkeerde McVeigh een gehuurde vrachtwagen vol explosieven voor het gebouw van de federale overheid. Bij de aanslag vielen 168 doden. Meer dan 500 mensen raakten gewond.

De aanslag schokte de wereld, maar maakte snel school binnen het neonazistische milieu. Niet alleen in de Verenigde Staten, ook in Europa dat vanaf het einde van de jaren negentig opgeschrikt werd door neonazistische aanslagen tegen personen die de staat belichaamden. Vooral Zweden, waar twee politieagenten en een vakbondsactivist werden vermoord door neonazi's, maakte kennis met de nieuwe vorm van neonazistische terreur.

Twee jaar terug werd ook België opgeschrikt door 'moderne' neonazistische terreur. Met BBET (Bloed Bodem Eer Trouw) werd een netwerk opgerold dat aanslagen voorbereidde en tot in zijn diepste vezels doordrongen was van de strijd tegen ZOG.

888 Hate Groups

Maar de opkomst van een nieuw soort neonazistische terreur, belet niet dat ook de klassieke extreem rechtse straatterreur op vele plaatsen in de VS en Europa opnieuw in de lift zit. Alleen al in de Verenigde Staten identificeerde de Southern Poverty Law Center in 2007 liefst 888 'hate groups', vaak met een openlijk neonazistisch karakter. Sommige daarvan, onder meer de Supreme White Alliance (SWA), waartoe Cowart en Schlesselman behoorden, krijgen het etiket 'extreem gewelddadig' opgeplakt.

In West-Europa is het neonazistisch landschap minder verbrokkeld en bekleedt het internationale netwerk Blood and Honour een belangrijke positie. Vaak is het straatgeweld een heel plaatselijk fenomeen dat verband houdt met de aanwezigheid van een lokale actieve kern van Blood and Honour. In Duitsland piekt extreem rechts straatgeweld in gebieden waar de neonazistische NPD sterk staat.

In eigen land was vooral 2006 een jaar waarin neonazistisch straatterreur de media haalden. Niet alleen met Hans Van Themsche, ook met de vechtpartij rond het Brugse extreem rechts skinheadcafé De Kastelein, waarbij een man uit Togo door neonazi's in coma werd geslagen. Ook de regio rond Aarschot en Tienen, waar Blood and Honour een stevige poot aan de grond heeft, werd in die periode geregeld geconfronteerd met neonazistisch geweld tegen vreemdelingen.

'Verdere radicalisering'

In Nederland wordt het aantal geweldplegingen met een racistische achtergrond netjes bijgehouden door de Anne Frank Stichting. Die noteerde in 2005 een toename van "rechtsradicale uitingen op internet, extreem rechtse gabbers en een verdere radicalisering waardoor hardere, tot geweld geneigde neonazigroepen ontstaan". Een jaar later werden iets minder geweldplegingen genoteerd maar steeg "het aandeel van extreem rechts bij racistische geweldplegingen aanzienlijk".

"De verschillende neonazistische groeperingen wisselen zeer snel van samenstelling", zegt Peter Rodrigues. "Bovendien gebeurt alles in een ondergrondse sfeer. Dat maakt het zeer moeilijk om te weten hoe sterk de verschillende neonazistische organisaties precies zijn en bij welke feiten ze precies betrokken zijn."

Bovendien verstoort ook de zeer sterke uitwisseling tussen Nederland, Vlaanderen en Duitsland het beeld. "Die samenwerking zorgt ervoor dat snel enkele honderden extreem rechtse skinheads en neonazi's opgetrommeld kunnen worden", zegt Peter Van Gent. "De samenwerking is gebouwd op stevige ondergrondse netwerken die informatie doorgeven en locaties van concerten lange tijd stil weten te houden. Voor evenementen waar soms enkele honderden neonazi's naartoe komen, is dat niet evident. Het impliceert dat organisaties zoals Blood and Honour in staat zijn een en ander te organiseren. Gelukkig hebben we voorlopig geen aanwijzingen dat er ook terroristische plannen zouden bestaan. Op websites wordt wel stoere taal gesproken, maar dat lijkt toch vooral grootspraak."

De nieuwe vorm van extreem rechtse terreur is niet langer gericht tegen individuele kleurlingen maar rechtstreeks tegen de staat

n White supremacist Daniel Cowart beraamde een aanslag op de zwarte

presidentskandidaat Barack Obama.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234