Dinsdag 15/10/2019

Nee, je bent geen gadget

Jaron Lanier is de kunstenaar en muzikant die een van de eersten was die de invloed van het internet op onze cultuur voorspelde en tussendoor ook de term virtual reality bedacht. Zijn enthousiasme van weleer is echter stevig bekoeld door de aantasting van de privacy die het huidige internet met zich meebrengt. Met als grote voorbeelden Wikipedia en Google verzet hij zich in dit pamflet tegen de macht van het collectieve en wijst hij op de jammere ondergang van het individu in het digitale universum.

Social Business

Het probleem met het traditionele kapitalisme is dat er te veel winst als dividend uitgekeerd wordt, waardoor er geen geld meer overblijft om de sociale omgeving waarin de bedrijven werkzaam zijn te verbeteren. Muhammed Yunus, die in 2006 de Nobelprijs voor de Vrede kreeg als bedenker van het microkrediet, stelt daarom sociale ondernemingen als alternatief voor. En hij heeft ze ook zelf op poten gezet, samen met Danone bijvoorbeeld, waardoor er in Bangladesh goedkope en toch voedzame yoghurt op de markt is verschenen.

Granen, Groenten en Griffelschrift

In dit tweede deel van een geplande trilogie over de evolutie van de mens van jager-plukker tot gevestigde boer met een veestapel gaat wetenschapster-filosofe Danny De Waele op ongeëvenaard originele manier dieper in op de ontstaansgeschiedenis van de vroegste landbouw. Ze combineert wetenschap, cultuur en persoonlijke bedenkingen tot een met tekeningen en foto’s verlucht verslag van een zoektocht naar haar eigen fascinatie, en deze zal, zo merkt de lezer meteen, voor altijd een work in progress blijven.

Een (nieuwe) geschiedenis van de filosofie

Traditioneel worden de westerse en de oosterse filosofie niet in het verlengde van elkaar gezien. Men schrijft er afzonderlijke boeken over of, zoals Hans Störig doet in zijn nog steeds als een basisweek geldende geschiedenis, men wijdt er aparte hoofdstukken aan. Jan Bor gooit het in dit boek over een andere boeg. Bij hem ontstaat de filosofie op drie plaatsen, Europa, China en India, waarna hij verbindingslijnen tussen deze drie takken aanduidt. Bor plaatst de westerse filosofie dus in haar Aziatische traditie en wijst op het Griekse verleden van het islamitische denken.

Biopolitiek en postfordisme

Foucault weidde zijn leven aan het beschrijven van de toenemende macht van de maatschappij over het persoonlijke lichaam, biopolitiek dus. Na de Tweede Wereldoorlog werd wereldwijd de gestandaardiseerde productie ingevoerd, naar het type van de lopende band in de eerste Ford-fabrieken. Vandaag is dat voorbij. Het postfordisme produceert op vraag, met als resultaat arbeidsflexibiliteit en onzekerheid. Rob Devos haalt de mosterd bij de Italianen Agamben, Virno en Negri om deze situatie als een positieve kans te zien: de radicale democratie ligt voor het grijpen.

U bevindt zich hier

Hoe kun je beter intellectuele tegenstellingen tonen dan door er twee mensen met een andere mening over te laten discussiëren. Vanuit dat idee is dit boek ontstaan waarin figuren als Ger Groot, Joke Hermsen, Pascal Verbeken en Herman De Dijn praten over uiteenlopende vragen als welk antwoord er mogelijk is op Wilders, of ons gevoel van onveiligheid wel realistisch is, of België nog een toekomst heeft en of het rationalisme werkelijk een alternatief is voor de religie. Soms een beetje oppervlakkig en kort, maar toch boeiend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234