Zaterdag 10/12/2022

InterviewMart de Kruif

Nederlandse ex-commandant Mart de Kruif: ‘Bij een algemene mobilisatie is het de vraag wat China zal doen’

Mart de Kruif - Een Oekraïense artillerist bedient een 2S3 Akatsiya-houwitser in de regio Mykolaiv. Beeld ANP/Hollandse/Hoogte Robin Utrecht - AFP
Mart de Kruif - Een Oekraïense artillerist bedient een 2S3 Akatsiya-houwitser in de regio Mykolaiv.Beeld ANP/Hollandse/Hoogte Robin Utrecht - AFP

De gedeeltelijke mobilisatie van Poetin past in een ruimer patroon, ziet Mart de Kruif, voormalig commandant van de Nederlandse landmacht. Poetin zit op het pad van de escalatie. ‘Dit kan gevolgen hebben voor heel de wereldeconomie.’

Yannick Verberckmoes

Door het succesvolle Oekraïense offensief in het noordoosten komen er referenda in vier verschillende regio’s. Waarom doen de pro-Russische separatisten dat precies?

“Het is duidelijk dat de pro-Russische separatisten haast hebben om die vier regio’s - Zaporizja, Cherson, Loehansk, Donetsk - officieel bij Rusland in te lijven. Al lijkt het me ook moeilijk om die referenda te organiseren als de Oekraïners nog volop aan het oprukken zijn.”

“Maar door die referenda kan Rusland die gebieden officieel inlijven. Op die manier geven de Russen de Oekraïners een duidelijk teken: als jullie verdergaan, dan komen jullie op Russisch grondgebied. De referenda en de annexatie die eruit volgt, zijn dus een stevige escalatie in de oorlog.”

Poetin heeft nu een gedeeltelijke mobilisatie afgekondigd. Wat betekent dat precies?

“Hij heeft de laatste lichtingen van dienstplichtigen terug onder de wapens geroepen. Daardoor krijgt het Russische leger er 300.000 militairen bij. Die gedeeltelijke mobilisatie past ook in een ruimer patroon. Gisteren heeft het Russische parlement nog een wet aangenomen die het mogelijk maakt om Russische mannen strenger te straffen als ze niet willen gaan vechten, wanneer het land officieel de oorlogstoestand afkondigt.”

“Je zag ook al dat de Russen bezig waren met het ronselen van vrijwilligers door hen op straat veel geld aan te bieden om tot het leger toe te treden.”

Het Russische leger zou in totaal meer dan een miljoen manschappen hebben in de gevechtseenheden. Waarom zijn nieuwe rekruten dan nog nodig?

“Momenteel zit het gros van het Russische leger vast in Oekraïne, waar het al zware verliezen heeft geleden. Je ziet dat het oorspronkelijke plan om de Donbas te veroveren is mislukt, dus gaat Poetin op deze manier escaleren. De terreinwinst die het Oekraïense leger heeft geboekt, dwingt hem tot zware strategische beslissingen.”

“In dat opzicht moeten we dus ook die referenda zien, waarmee die regio’s zich bij Rusland aansluiten. Volgens de Russische grondwet mag Poetin dienstplichtigen enkel inzetten op Russisch grondgebied.”

Wat als Poetin later een algemene mobilisatie afkondigt?

“Dat zou een nog zwaardere escalatie zijn. Een algemene mobilisatie ertoe leiden dat de getalsterkte van het Russische leger zodanig toeneemt dat het ook op andere fronten kan gaan vechten. Ik neem aan dat de Baltische staten dan wel erg nerveus zullen worden.”

“Zij zullen zich dan ook op een conflict voorbereiden. Maar een algemene mobilisatie lost voor de Russen niet alle problemen op. Het leger krijgt dan wel meer rekruten binnen, maar je hebt geen ervaren officieren of onderofficieren om die nieuwe soldaten te leiden. Je hebt ook geen nieuw materiaal om hen mee uit te rusten of te bewapenen.”

Als Rusland meer mannen oproept, dan moet het dus ook zijn economie omvormen tot een oorlogseconomie om meer wapens en munitie te produceren?

“Dat klopt. Sowieso ging Poetin deze winter al overgaan naar een oorlogseconomie: er zijn ook al verschillende signalen die daarop wezen. Zo liet hij het personeel in wapenfabrieken al langer werken, zodat ze ook meer munitie of tanks zouden produceren.”

“Maar de vraag is dan wat China zal doen. Een mobilisatie leidt tot een escalatie in de oorlog. Die zorgt ook voor meer onzekerheid, die de wereldhandel treft. Dan zal China ook reageren. De twee steunpilaren van Rusland, China en India, leken trouwens al afstand te nemen van de oorlog in Oekraïne.”

Ondertussen blijven de Oekraïense soldaten oprukken. Zelensky heeft nu ook zijn zinnen gezet op de zuidelijke steden Marioepol en Melitopol, zo heeft hij in een toespraak laten verstaan. Is het realistisch dat ze die steden innemen?

“Volgens mij niet. De Russen kunnen de Oekraïners in het zuiden, bij de stad Cherson, makkelijk tegenhouden, omdat de gevechten zich op open terrein afspelen, waar er weinig beschutting is voor de Russische artillerie. Marioepol ligt voor het Oekraïense leger te ver. Ik verwacht dat de gevechten zich nu vooral rond de oostelijke Donbas-regio zullen concentreren, waar de steden Donetsk en Loehansk toe behoren.”

De Oekraïense troepen hebben nu een dorp bij Lysychansk heroverd. Die stad ligt niet zo ver van Loehansk. Waarom is die overwinning voor de troepen van Zelensky zo belangrijk?

“Voor de Oekraïners is dit een serieuze morele opsteker, omdat Rusland nu niet meer de volledige controle heeft over de regio Loehansk. Als de Oekraïners erin slagen om delen van de Donbas weer in te nemen, is dat een enorme publiciteitsstunt, want dan nemen ze gebied terug dat al sinds 2014 door Russische separatisten wordt bezet. Dat verklaart de haast van de separatisten om die referenda te organiseren.”

Noot: dit interview heeft een update gekregen na de toespraak van Poetin, waarin hij de gedeeltelijke mobilisatie heeft afgekondigd.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234