Donderdag 01/10/2020

Nederland weet het zelf niet meer

Nederland is het noorden kwijt. Wat is er aan de hand met Oranje, dat net zijn bondscoach ontsloeg, een onbekende interim-trainer aanstelde en wéér een toernooi dreigt te missen?

Vooraan in de zaal: Jean-Paul Decossaux. Achteraan: Hans van Breukelen. Alsof ze boksers waren die elk in een hoek van de boksring stonden. De persconferentie zondagavond was tekenend voor de chaos waarin Nederland toeleeft naar de oefeninterland tegen Italië. KNVB-commercieel directeur Decossaux moest toelichting geven bij het ontslag van bondscoach Danny Blind, maar wilde niet ingaan op "sportieve vragen". Die waren voor technisch directeur Van Breukelen - het hoort tenslotte tot zíjn takenpakket. Enig probleem: oprecht geïnteresseerd leek die niet. Een Nederlandse collega die de hele show vanop de eerste rij meemaakte, getuigt: "Het was een regelrechte puinhoop."

Hetzelfde dient gezegd over het Nederlandse elftal. Sinds het WK 2014 won Oranje tegen slechts vier tegenstanders in officiële wedstrijden: Kazachstan, Luxemburg, Letland en Wit-Rusland - niet bepaald toplanden. Half Europa mocht deelnemen aan het EK in Frankrijk, maar de Nederlanders slaagden er - eerst onder Guus Hiddink, nadien onder Blind - niet in zich te kwalificeren in een haalbare poule. En de kans is groot dat Oranje ook een kruis mag maken over het WK in Rusland. "In theorie kan het nog", zeggen de optimisten. Voor hen schijnt de zon ook 's nachts.

Beter focust Oranje zich op het EK 2020, meent Maarten Wijffels van het Algemeen Dagblad. "Het WK halen we toch niet meer. Dan is het misschien slimmer om te bouwen aan een nieuw team. De ouderen moeten eruit - Sneijder en Robben maken het verschil niet meer - de jongeren moeten de kans krijgen om fouten te maken. De vraag daarbij is: welke trainer wil zo'n weinig uitdagend project aangaan?"

Grim ad interim

Er is gelukkig tijd. De bond geeft zichzelf tot juni om een opvolger voor Blind te vinden. Tot dan neemt assistent Fred Grim het ad interim over. Als keeper van Cambuur (1987-1994) en Ajax (1994-2002) lukte het Grim nooit om het Nederlands elftal te bereiken - een groot talent was hij niet. Als trainer maakte hij wel naam. Hij boekte mooie resultaten bij de jeugd van Ajax, redde tweedeklasser Almere City van de degradatie en klom snel op binnen de voetbalbond.

De KNVB zich echter geen hoofdcoach in Grim. Het valt zelfs af te wachten of de nieuwe trainer in Grim een waardige assistent ziet. Mogelijk moet hij dus in juni opkrassen. Maar tegenwoordig is niets nog zeker bij Oranje.

Al zeker niet wie de volgende kwalificatiematch tegen Luxemburg leidt. De media gissen er op los. Frank de Boer is vrij, maar zou geen zin hebben. Ronald Koeman heeft evenmin interesse. En wat gezegd van Louis van Gaal? Hij is de mirakelman van het WK in 2014 en de ideale kandidaat voor de fans, maar een terugkeer lijkt onwaarschijnlijk. Vanavond zit hij op uitnodiging van Clarence Seedorf wel in de ArenA. Net als de Italiaan Fabio Capello. "Ook een buitenlander kan", liet de KNVB weten - zo diep is het vertrouwen in de eigen trainers gezakt. En zeggen dat er sinds 1977 - de Oostenrijker Ernst Happel - veertig jaar lang enkel Nederlanders aan het roer stonden.

Jeroen Kapteijns van De Telegraaf: "We denken hier altijd dat we het voetbal hebben uitgevonden. Een buitenlandse coach was ondenkbaar in het verleden, maar deze nieuwe nederlaag verplicht ons om ons voetbal in vraag te stellen."

Maar hoe dan wel? Niemand weet het. Bij de Nederlandse pers klinkt het dat België een voorbeeld is. Want: onze competitie, met play-offs, biedt spankracht en meer duels op hoog niveau. "De Eredivisie zou ook play-offs kunnen gebruiken. Onze talenten kunnen de stap naar de Premier League of de Bundesliga niet aan", zegt Kapteijns. Wijffels vult aan: "Daarnaast zijn onze ideeën over het totaalvoetbal achterhaald. In Bulgarije hadden we balbezit, maar kregen we geen enkele kans. Binnen de bond groeit de overtuiging dat Oranje flexibeler moet worden. Zeker qua formatie. Zoals België."

Betekent Bulgarije het einde van het 4-3-3-systeem? Van Gaal speelde in Brazilië met vijf achterin en dat werkte wel. Dominantie moet plaatsmaken voor discipline, collectiviteit en voetbal vanuit de reactie.

'Voetbal om van te houden', staat er op de Nederlandse bus. De magie is weg. Oranje kleurt bloedrood. Zelfs winst tegen Italië zou daar niets aan veranderen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234