Dinsdag 20/10/2020

Update

Nederland neemt vandaag afscheid van Harry Mulisch

Beeld EPA

In de Stadsschouwburg op het Leidseplein in Amsterdam is de herdenkingsdienst ter ere van Harry Mulisch afgelopen. Enkele honderden familieleden, vrienden, bekenden, collega-auteurs, cabaretiers, tv-presentatoren en prominenten bewezen er de laatste eer aan de gelauwerde schrijver. Zeer emotionele gedeelten wisselden af met een lach bij een bepaalde herinnering van zijn dochters of van vrienden. De auteur overleed vorige week zaterdag op 83-jarige leeftijd.

Een deel van het Leidseplein werd tijdelijk afgezet voor de besloten afscheidsbijeenkomst. De kist met het lichaam van Mulisch werd vanuit zijn huis aan de Leidsekade overgebracht naar de Stadsschouwburg. Naaste familie en vrienden volgden de kist.

Deze werd gedragen door zes dragers en op de kist lag een bloemstuk. Voor de kist liep een klezmerorkest in witte pakken. Zij speelden Jiddische liederen. Buiten aanschouwden tientallen belangstellenden het tafereel. In de ontvangsthal van de schouwburg kunnen mensen het condoleanceregister tekenen.

"Te groot, te gruwelijk"
De schrijver lag in een gesloten kist op het podium, omringd door bloemstukken, kransen en zijn onderscheidingen. Directeur Robbert Ammerlaan van uitgeverij De Bezige Bij memoreerde "het grote en virtuoze schrijverschap en het glanzende oeuvre" van Mulisch.


Standbeeld
Volgens goede vriend Marcel van Dam karakteriseerden "eigenzinnigheid, standvastigheid en loyaliteit" de auteur. "Anderen krijgen een standbeeld als ze dood gaan. Harry is als standbeeld geboren en beloonde de samenleving met zijn bijdragen."

Vulkanen
Marita Mathijsen, emeritus hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde, zei dat de dood van Mulisch ook een groot verlies is voor het buitenland. "Op zijn geboortedag brak de Vesuvius uit. Op zijn sterfdag steeg er as uit de Indonesische Merapi. Bij zijn geboorte ging het nog om een Europese vulkaan, bij zijn sterven ging het om een intercontinentale."

De dochters Anna en Frieda sloten de afscheidsbijeenkomst af. "Lieve pap, ik weet niet hoe ik zonder je moet", zei Frieda, die de dood van haar vader "te groot en te gruwelijk" noemde.

Dapper en sterk
Anna Mulisch zei dat ze niet eens kon huilen omdat ze nog steeds onder de indruk is van haar vader. "Ik was altijd onder de indruk als ik hem zag. Zijn energie vulde de kamer, het was een man waar je niet omheen kon."

Mulisch was "dapper en sterk tot het eind", zei ze. "Hij wilde geen medicijnen, geen pillen, geen dokters. Hij wilde het zien, voelen en ervaren hoe het is om dood te gaan."

Na de dienst werd het stoffelijk overschot van Mulisch per boot naar begraafplaats Zorgvlied gebracht, wederom begeleid door het klezmerorkest. Onderweg hadden zich op de Amsteldijk tientallen mensen verzameld om de schrijver de laatste eer te bewijzen.

De begrafenis was voor iedereen toegankelijk. Ook hier waren enkele honderden mensen bij. Tijdens de boottocht was een regenboog boven de Amstel verschenen. "Harry zou zijn vraagtekens hebben gezet bij de toevalligheid hiervan", aldus een spreker aan het graf.

Amsterdammer
Mulisch woonde 42 jaar in het centrum van Amsterdam. "Hij voelde zich vooral een Amsterdammer, en geen Nederlander", zei burgemeester Eberhard van der Laan. "Een Nederlander was volgens Mulisch ook iemand uit Spijkenisse of Emmeloord."

Gedicht van Ramsey Nasr
Componisten Reinbert de Leeuw en Louis Andriessen verzorgden de muziek tijdens de herdenking. Dichter des Vaderlands Ramsey Nasr had een gedicht geschreven voor Mulisch, dat door actrice Kitty Courbois werd voorgedragen. (anp/kve/ddh/edp/jv)

Beeld ANP
Beeld EPA
Beeld EPA
Beeld EPA
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234