Donderdag 29/07/2021

Nederland gelooft weer in de bankensector

Met de notering vandaag van ABN Amro op de Nederlandse beurs staat de grootste beursgang van een Europese bank sinds de financiële crisis op stapel. Een symbool voor het herstelde vertrouwen in de financiële markt?

Met een slag op de gong opent ABN Amro-topman Gerrit Zalm vandaag de handelsdag om stipt negen uur. Het weergalmen van de gong zal tot ver buiten het Damrak, zoals de beursomgeving heet, te horen zijn. Want met die symbolische slag wordt in de Lage Landen meteen ook komaf gemaakt met een desastreuze episode uit de financiële geschiedenis.

In 2007 werd ABN Amro nog voor 72 miljard euro overgenomen door het bankentrio Royal Bank of Scotland, Banco Santander en het Belgische Fortis. Meteen daarna barst de kredietcrisis los. Fortis komt in zwaar weer terecht omdat er zo veel geld is uitgegeven aan de overname van ABN. Om de val van Fortis te voorkomen koopt de Nederlandse overheid Fortis Bank Nederland met inbegrip van de Nederlandse delen van ABN AMRO voor een totaalbedrag van 16,8 miljard euro. Fortis belandde via de redding door de Belgische staat bij het Franse BNP Paribas. Van de voormalige grootbanken, in de letterlijke betekenis van het woord, schiet na de crisis niets meer over. Hun hybris werd afgestraft. Onder overheidsvoogdij beginnen de restbanken aan een lange weg terug. En vandaag met de gedeeltelijke beursgang - 23 procent van ABN wordt openbaar gemaakt - breekt een nieuwe episode aan.

Hans Degryse, van de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen en hoofd van de Onderzoeksgroep Finance aan de KULeuven, ziet in deze beweging een "eerste stap richting het einde van de nationalisering". De Nederlandse overheid wil in stappen uit de bank stappen, maar laat zich niet vastpinnen op een datum voor een volledige exit.

'Goede huisvader-aandeel'

Tien procent van de 188 miljoen aandelen die openbaar worden gemaakt, worden gereserveerd voor de gewone Nederlander, en naar verluidt weet die dit massaal te smaken. Dat onze noorderburen storm lopen voor de beursgang kan het bewijs zijn dat het 'goede huisvader-aandeel' terug is van weggeweest. Degryse: "Voor de goede orde, dat epigon van 'goede huisvader-aandeel' verdienden de banken vroeger niet. Ironisch genoeg is dat vandaag, met de nasleep van de bankencrisis, wellicht beter van toepassing dan weleer. Al blijft er altijd een zeker risico aan verbonden."

Ook Tom Simonts, de marktenspecialist van KBC/Bolero, maakt dezelfde nuance, maar ziet in deze beursgang ook het begin van een nieuw tijdperk. Dat er veel vraag is naar de aandelen is ook om een andere reden niet zo verbazingwekkend: "Men zorgt er bij zo'n beursgang voor dat de intekenprijs niet te hoog is, zodat succes bij voorbaat verzekerd is", zegt Degryse.

Bovendien zou minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem wellicht een politiek probleem hebben, mocht het aandeel ABN Amro binnen enkele weken in het rood gaan. Volgens persagentschap Bloomberg is de prijsvork verkleind naar 17,50 à 18 euro. Dat zou de Nederlandse overheid 4,3 miljard euro opbrengen. Simonts noemt dit een aantrekkelijke waardering. Ter vergelijking: als de aandelen tegen 18 euro naar de beurs gaan, dan is de verhouding 8,5 keer de verwachte winst (koers-winstverhouding). De Belgische KBC Groep noteert aan 10,7 keer de winst.

Het ABN Amro van vandaag heeft behalve dezelfde naam weinig gemeen met het bedrijf dat in oktober 2007 werd overgenomen. ABN laat zo zien wat er is veranderd in de sector. De huidige bank is goed voor een balanstotaal van 411 miljard euro, of minder dan de helft van de oude bank. Ook de nettowinst is nog maar een schim van weleer: in 2006 boekte de bank nog 4,7 miljard euro winst, vorig jaar was dat 1,1 miljard euro.

Kleiner, fijner

Het verschil in winst zit niet enkel in de kleinschaliger opstelling, maar ook in de handelsactiviteiten. Destijds handelden banken lustig voor eigen rekening in obligaties en aandelen. Daar is sinds de crisis een forse streep door getrokken. Hans Degryse, die ook lid is van de academische raad van de Europese Centrale Bank (ECB), beaamt: "Er is vandaag veel meer controle en regulering. Bovendien is het businessmodel van banken als ABN helemaal anders dan destijds. Nu is het meer een relatiebank, met het gros van zijn activiteiten op Nederlandse bodem, en niet meer de investment bank die internationaal actief was. Minder winstgevend wellicht, veiliger in ieder geval. Al is de omgeving vandaag ook wel uitdagend. Het groeimodel is kleiner, en de huidige lage rente is een zware dobber voor het inkomstenmodel."

Tot slot, kunnen we hier iets mee voor onze eigen, Belgische staatsbank Belfius? Degryse: "De vraag of de overheid bankier moet spelen is terecht, in dat opzicht kan het geval ABN vruchtbaar zijn. Er zal ooit een afweging moeten worden gemaakt tussen snel financieel gewin via een beursgang, of blijven opteren voor een dividendpolitiek. Dat is een politieke overweging."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234