Maandag 23/11/2020

Milieu

Nauwelijks afname van plastic in Schelde: ‘De kraan staat nog steeds open’

Industrie in het Antwerpse havengebied.Beeld Hollandse Hoogte / Peter Hilz

In de Antwerpse haven zorgen gemorste plastic korrels voor ernstige vervuiling. Toch lijkt er van handhaving nauwelijks sprake. ‘Minister Demir schiet schromelijk tekort in de controle’, zegt Mieke Schauvliege (Groen).

In de Antwerpse haven worden jaarlijks miljoenen tonnen pellets aangemaakt, plastic korrels van één tot vijf millimeter doorsnee. Die vormen de bouwstenen van de meeste plastic producten. Bij zowat iedere handeling, vooral tijdens het transport in de haven, gaan er echter pellets verloren. Zo belanden ze langs de weg, op strandjes en in de Schelde, en vormen daar een gevaar voor vogels of vissen die de korrels inslikken.

“Dit is een ontzettend groot milieuprobleem, en er is nauwelijks handhaving”, zegt Vlaams Parlementslid Mieke Schauvliege. Cijfers van minister van Omgeving Zuhal Demir tonen dat de controles van de omgevingsinspectie, die onder meer nagaat of er geen korrels gemorst worden, sinds 2015 tot slechts een tiental aanmaningen en drie pv’s heeft geleid. “Demir schiet schromelijk tekort, de minister moet meer controleren en overtreders strenger straffen”, vindt Schauvliege.

Volgens Demir zelf is het lage aantal net een teken dat er “zelden overtredingen worden vastgesteld”. Toch erkent zelfs de Antwerpse haven in haar laatste duurzaamheidsverslag dat er ondanks regelmatige opruimacties ‘geen afname’ is. In 2017, 2018 en het eerste kwartaal van 2019 werden op een vijftal hotspots telkens ruim 3 ton pellets uit het milieu verwijderd.

Ambitie niet waargemaakt

Bioloog Ronny Blust (UAntwerpen), die onderzoek doet naar de verspreiding van pellets in de Antwerpse haven, geeft aan dat een deel van die ophoping te wijten is aan historische vervuiling. “Het is moeilijk om na te gaan of er nu meer of minder verliezen zijn dan vroeger. Maar dat de kraan nog steeds openstaat, is wel duidelijk.” De ambitie van de Antwerpse haven, een ‘Zero Pellet Loss’, wordt met andere woorden nog lang niet waargemaakt.

In de Antwerpse haven zouden zich tien pelletproducerende installaties, een vijftal logistieke firma’s en een achttal verwerkende bedrijven bevinden. Het Antwerpse beleid beperkt zich hoofdzakelijk tot ‘Operation Clean Sweep’, een industriecharter dat door alle spelers werd ondertekend. Bedrijven investeerden onder meer in speciale rioolroosters, zeef- en afzuiginstallaties en interne procedures voor medewerkers. Een nieuw actieplan dat vorig jaar werd afgekondigd zou nog een versnelling hoger schakelen.

“Die inspanningen vallen niet te ontkennen, maar het blijft een vrijwillig engagement. Dat mag geen excuus zijn om strenger op te treden bij overtredingen”, zegt Schauvliege. Demir wijst erop dat een actie rond pelletverlies is opgenomen in het huidige voorstel voor het omgevingshandhavingsplan 2021, dat eind dit jaar definitief vorm krijgt. Zo zou er specifieke aandacht kunnen komen voor de aanwezigheid van de eerder genoemde zeef- en afzuiginstallaties.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234