Donderdag 09/04/2020

Nattevingerwerk van een sekssymbool

Een uitgebalanceerde erotische anthologie samenstellen? Fluitje van een cent, zou je denken. Maar Katja Schuurman stopt de wereldliteratuur hapsnap in de centrifuge in haar Verboden vruchten.

Bloemlezing.

In drievoud stuiten we op de naakte contouren van Katja Schuurman op de cover van Verboden vruchten. Vol gespeelde overgave, telkens met de ene hand strategisch op haar tepelhoven en de andere in haar kruis genesteld. De vrijmoedige diva - actrice en tv-verschijnsel - wordt aangekondigd als 'een van de mooiste vrouwen van Nederland'. Deze bloemlezing zal ons 'een inkijk in haar boeiende geest' bieden, waarin seks een vooraanstaande plaats inneemt.

In haar 'voorspel' gooit Schuurman meteen de trossen los en leren we dat Zout op mijn huid van Benoîte Groult het eerste boek is waarbij ze zich tijdens het lezen ooit vingerde. Liefdespriesteres Schuurman bezweert ons te vrijen 'omdat de wereld daar beter van wordt'. Vervolgens scheept ze ons op met deze cryptische zin, in schabouwelijk Nederlands: 'Al die gefrustreerde zielen ontdaan van wat verwordt tot gif, indien niet vanuit liefde en lust uit het lichaam verlost'. Om dan Erica Jong na te bouwen, zonder bronvermelding: onze hersenen zijn de meest erogene zone.

La Schuurman heeft zich duidelijk aan enig haastwerk bezondigd in deze erotische carrousel. Natuurlijk zitten er fraaie fragmenten in het boek. Van befaamde dichters als Carlos Drummond de Andrade, Pablo Neruda, Vasalis tot Wislawa Szymborska en Remco Campert. En zeer zeker behoort Hugo Claus' Nu nog tot de sensueelste klassiekers uit de Nederlandse letteren.

Geestig scabreus is ook het poëem 'De schim van Barkov' van Aleksandr Poesjkin, dat de Russische censuur destijds tergde: 'Wie naait het ijverigste daar? Wiens pik gloeit in de wedstrijd het felst, een purperen pilaar, die kut na kut uiteen rijt?'

Kinderlijk toontje

Maar wat met de liedjesteksten van zusje Birgit Schuurman of de lichte kost van Renske de Greef? Vreemd genoeg stuit je bijvoorbeeld ook op Engelstalige fragmenten van James Salter en songsmid Leonard Cohen. Vertalingen konden er blijkbaar budgettair niet meer af.

Intrigerend is het niet eerder gepubliceerde verhaal Het meisje Mu van Roderik Six, 'min of meer waargebeurd', waarin de hoofdfiguur, een pas bekroonde romanschrijver, zich met zijn verloofde Tine tot een beroezend kwartet laat verleiden met Mu en Margaux, na de uitreiking van de literaire prijs.

Katrijn Van Bouwel is present met een sappige masturbatiescène uit haar roman De muze en het meisje. Ook plukt Schuurman uit werk van Ilja Leonard Pfeijffer, Joost Zwagerman en de 25-45-75-trilogie van Jamal Ouariachi, David Pefko en Daan Heerma van Voss, of kiest ze Arabische liefdesgedichtenvertalingen van Hafid Bouazza.

Helaas mist deze anthologie - naast literair historisch inzicht én een vaste hand - vooral ritmiek en cadans, toch wel een belangrijk aspect bij amoureuze schermutselingen. De fragmenten zijn door elkaar gehusseld als een tros over de vloer gekeilde, kleurige knikkers.

Ook gaat Schuurman vrijwel compleet voorbij aan de Franse literaire erotische traditie (op Rimbaud en Groult na). Pauline Réage, Georges Bataille, Choderlos de Laclos of zelfs Michel Houellebecq? Jamais entendu. En waar zijn pakweg Jan Wolkers, Jef Geeraerts, A.F.Th. van der Heijden, Geerten Meijsing, Manon Uphoff, Jan Cremer of L.P. Boon gebleven?

Slappe, luie bindtekstjes op een kinderlijk toontje moeten de lustprieeltjes aan elkaar lassen. Meer dan wat spuug en plaktouw is het niet (oké, ook zo nodig een erotisch acccessoire).

'Laten we meer neuken', predikt Schuurman bij wijze van mantra. Hartgrondig mee eens. Maar of haar nattevingerwerk het bedjolijt zal aanzwengelen, valt toch even proefondervindelijk af te wachten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234