Zaterdag 06/06/2020

Naar een christen-democratie die niet per se christelijk is

Als in september de CVP zich herpositioneert, mogelijk van naam verandert en inhoudelijk herstructureert, dan wil oud-voorzitter Johan van Hecke en zijn Christen-democratische Vernieuwing (CDV) daarop zwaar hebben doorgewogen. Van Hecke werkt nu aan een boek, dat de symbolische titel Tegen de stroom in zal dragen. De krachtlijnen uit het boek staan in een nota die afgelopen weekend besproken werd met voorzitter Stefaan De Clerck.

Brussel

Eigen berichtgeving

Jan de Zutter

'Ik schrijf aan een manifest dat in juni zal verschijnen", zegt Van Hecke tegen De Morgen. "De nota die afgelopen zaterdag werd besproken, schetst de krijtlijnen van de discussies die binnen de CDV werden getrokken." De CDV is de opvolger van de verruimerswerkgroep die Van Hecke had opgericht tijdens zijn voorzitterschap, maar inmiddels uitgebreid werd met vernieuwers vanuit de CVP. De werkgroep kreeg van voorzitter De Clerck de status van 'bijenkorf', zeg maar een denktank die mee het heroriënteringscongres van september moet voorbereiden. Voorlopig is de CDV de enige 'toekomstgerichte' bijenkorf: dat wil zeggen de enige denktank die zich uitsluitend richt op de toekomst van de Vlaamse christen-democratie. "Daarin willen wij de voorhoede vormen", zegt Van Hecke.

Als het van hem afhangt, hoeft die nieuwe christen-democratie "niet meer christelijk of katholiek te zijn", waarmee hij de uitspraken van fractielieder Yves Leterme volgt, die maandag zei dat ook niet-gelovigen lid kunnen worden. "We moeten verbreden, zoals de EVP op Europees vlak, maar daarom niet noodzakelijk uitsluitend naar de rechterzijde," zegt Van Hecke. De oud-voorzitter ziet de christen-democratie nog enkel als een historische inspiratiebron. De ideologische basis van een nieuwe partij is "het personalisme, dat in tegenstelling tot het socialisme, dat een groot belang hecht aan structuren, en het liberalisme, dat uitgaat van individualisme, meer de nadruk legt op menselijke waardigheid of - zoals Stefaan De Clerck het noemt - menselijke verbondenheid."

Iedereen die zich in deze waarden kan vinden, christenen of ongelovigen, moeten dus actief kunnen worden in de nieuwe partij. Als die partij van naam verandert, kan Van Hecke zich best vinden in "een meer neutrale verzamelnaam, zoals Forum of Fides". Die partij mag geen centrumpartij zijn ("het centrum is al vol genoeg"), maar moet een brede volkspartij worden. De partij moet ook los komen van de belangengroepen, want ze heeft zich "veertig jaar lang verslaafd aan de macht", en is daardoor "leeg-geregeerd".

Van Hecke wil de dynamiek ontwikkelen om de CVP om te vormen tot een "postmateriële tegenbeweging, die tegen de tijdgeest in durft te gaan". In zo'n beweging is geen plaats voor gemakkelijke compromissen of veto's. Woorden als "ideeën, dromen, creativiteit, discussie" zijn in de tekst van Van Hecke niet van de lucht. Het project van de oud-voorzitter wil zich ver begeven van een verkrampt en conservatief katholicisme, maar een sociaal-progressief alternatief bieden. Daarmee plaatst Van Hecke zich veeleer aan de linkerkant van de christen-democratie. "Uit recente waardeonderzoeken blijkt dat de mensen steeds meer vrijheden voor zichzelf hebben opgeëist", zegt Van Hecke. "Het zou verkeerd zijn om aan die vrijheden te gaan knibbelen. Maar we moeten er wel voor zorgen dat vrijheid niet leidt tot onvrijheid van anderen. De vrijheid van de enen mag er niet toe leiden dat de zwakkeren de dupe worden."

Een tijdje geleden leek het alsof Johan Van Hecke geen echte rol meer te spelen had in de CVP, maar inmiddels zijn de contacten met voorzitter De Clerck goed. Twee weken geleden besprak Van Hecke de krijtlijnen van de CDV met de voorzitter en zaterdag was De Clerck aanwezig op de bijeenkomst van CDV. "Ik heb de indruk dat de voorzitter de tekst in zijn grote lijnen onderschrijft", zegt Van Hecke. "De Clerck geeft aan dat hij ver wil gaan in de vernieuwing en hij is bereid schijnbare evidenties in vraag te stellen." De woordvoerder van de CVP bevestigde dat De Clerck en Van Hecke "grotendeels op één lijn zitten".

De CDV wil vanaf mei een aantal discussiefora organiseren over thema's als globalisering, ecologie, stemrecht voor migranten, ethisch ondernemen of de rol van de C in het politieke engagement. Nieuw is dat de werkgroep daarop ook politici en zelfs ministers van andere partijen (Vera Dua) heeft uitgenodigd om het debat aan te zwengelen.

'CVP moet in Vlaanderen verbreden, zoals EVP in Europa, maar niet noodzakelijk uitsluitend naar de rechterzijde'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234