Maandag 12/04/2021

Na Elvis en Liberace: Van Gogh en Picasso

Musea

Guggenheim opent zesde filiaal in Las Vegas

Las Vegas is niet langer de stad van neon, slots en jumpsuits. Morgen krijgt low culture het gezelschap van high art, want dan opent het Guggenheim er een gloednieuw museum - twee eigenlijk, nummer zes en zeven al. Volgens Gugg-haters is dit het perfecte huwelijk, want het museum zou zich steeds meer als een platte multinational gedragen, een culturele speeltuin voor globalisten, een Disneyland in de museumwereld. Welkom in McGuggenheim.

Brussel / Eigen berichtgeving

Rudy Pieters

De plaats alleen al. Het Guggenheim Las Vegas staat op de terreinen van het Venetian, een peperduur, kitscherig casino-hotel met drieduizend suites op de beroemde Las Vegas Strip. De Campanile, het San Marcoplein en zelfs het Canal Grande hebben de Amerikanen er feilloos nagebouwd. Art meets fake.

Prestige heeft het Guggenheim anders genoeg. Het museum, een hangarachtige hal van bijna 20.000 vierkante meter die vooral reizende megatentoonstellingen moet ontvangen, werd ontworpen door de Nederlandse toparchitect Rem Koolhaas. Bovendien werkt Guggenheim hier voor het eerst nauw samen met de eerbiedwaardige Hermitage uit Sint-Petersburg: juist naast het Guggenheim Las Vegas komt een museumpje, ook van Koolhaas, waar beide instellingen om de zes maanden veertig andere werken laten zien. Het Hermitage Guggenheim Museum, zoals deze ruimte zal heten, begint zondag met impressionisme en vroeg modernisme, onder meer van Van Gogh, Picasso en Kandinsky.

Las Vegas is sinds mensenheugenis het paradijs van gokken, kitsch en entertainment, van Elvis en Liberace, slots en blackjack, bij voorkeur allemaal onder hetzelfde dak. Wat komen Picasso en Van Gogh nu ineens in deze woestijn zoeken? Veel eigenlijk, want in Sin City is al een tijdje een 'culturele revolutie' aan de gang. Het begon allemaal met casinotycoon Steve Wynn, een van de grootste kunstverzamelaars ter wereld, die in 1998 zijn kunstschatten publiekelijk begon te etaleren in zijn Bellagio Hotel, aartsconcurrent van het Venetian. Een succesformule, zo bleek, want massa's mensen kwamen zich tussen twee roulettespelletjes door even aan de schone kunsten laven. Wynn heeft het Bellagio ondertussen verkocht maar gaat een nieuw casino-hotel beginnen, ook met een museum. Het Bellagio heeft Wynns vertrek ondertussen opgevuld door prestigieuze musea zoals The Philips Collection in Washington tot tijdelijke tentoonstellingen te verleiden.

Voor de grote tegenstanders van het Guggenheim is het Las Vegas-avontuur gesneden koek natuurlijk. Eindelijk toont het museum zijn ware gelaat, zeggen ze, het gelaat van een platte multinational. Het Guggenheim bezit al vestigingen in New York (2), Venetië, Berlijn en Bilbao, het heeft in New York, Venetië en Brazilië (2) musea in het vet liggen, het droomt nog van Azië, het Midden-Oosten en Afrika, en het werkt intens samen met de Hermitage en het Weense Kunsthistorisches - de onderhandelingen met het Shanghai Museum zijn nog bezig. Dit agressieve Guggenheim kan alleen nog maar in het snelle geld geïnteresseerd zijn en kunst als een schaamlapje gebruiken. Zoals Disney de kinderdromen over de hele wereld tot business heeft vermalen, zo loodst het Gugg de schone kunsten nu de geglobaliseerde amusementsindustrie binnen. (De ironie wil dat het Gugg het oerkapitalistische Vegas wil veroveren in een alliantie met een van de grote cultuuriconen van het voormalige sovjetcommunisme.) McGuggenheim, schamperde het tijdschrift Forbes begin dit jaar. Belangrijke Amerikaanse museumdirecteurs zijn even scherp. "Ze zitten achter het geld aan", zegt Philippe de Montebello van het Metropolitan (Met) in New York. "Het is iets helemaal anders dan wanneer ze hun collectie naar het St. Louis Art Museum zouden sturen, waar ze geen inkomsten zouden hebben maar wel een groot publiek bereiken."

Dat Guggenheim Las Vegas zondag met The Art of Motorcycle van start gaat, is alleen maar koren op hun molen. De tentoonstelling van honderd en nog wat motorfietsen wordt gesponsord door BMW. Wat heeft dit nog met kunst te maken, vroegen velen zich al af toen de show drie jaar geleden in New York debuteerde. Vorig jaar haalde het Gugg opnieuw de toorn over zich, toen Armani er zijn jassen en jurken mocht ophangen en de couturier als kers op de kaart het Guggenheim een dikke cheque toeschoof (naargelang van de bron stond daar tussen de 200 en 700 miljoen frank op).

Thomas Krens lacht de kritiek weg. "Kijk naar de Met: 900.000 vierkante meter, 3.000 personeelsleden, en een omzet van ongeveer 5 miljard per jaar. Waar zit hier de business?" De flamboyante Guggenheim-directeur, die in New York dagelijks met zijn BMW naar het werk rijdt, heeft alvast zijn populariteit mee. In 1989, het jaar van zijn komst, trokken de Guggenheims amper 350.000 mensen. Nu zijn dat er al 3 miljoen. "Ik wil niet alleen maar een elitair instituut zijn dat niet tot een ruime doorsnede van de bevolking spreekt." De verwachting is dat Las Vegas, dat tegenwoordig 35 miljoen bezoekers per jaar over de vloer krijgt, de Gugg-score in de buurt van de 6 miljoen brengt. Een cijfer dat een multinational waardig is.

'McGugg' loodst de schone kunsten de geglobaliseerde amusementsindustrie binnen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234